محمد شفیعی در گفتوگو با ایسنا، درباره مرز میان حمایت والدین و استقلال نوجوانان اظهار کرد: یکی از مهمترین چالشهای خانوادهها در دوره نوجوانی، یافتن تعادل میان حمایت و استقلال است. اگر والدین بیش از اندازه کنترلگر باشند، فرصت تجربه و یادگیری را از نوجوان میگیرند و اگر او را کاملاً رها کنند، احتمال بروز آسیبهای جدی افزایش مییابد. هنر والدگری در این مرحله، ایجاد تعادل میان این دو رویکرد است.
حمایت فعال به این معناست که والدین اجازه ندهند فرزند با شکستهای جبرانناپذیر یا آسیبهای جدی مواجه شود، اما در عین حال باید امکان تجربه اشتباههای قابل جبران، انتخابهای شخصی و مواجهه با پیامد تصمیمها را برای او فراهم کنند. نوجوان زمانی احساس توانمندی میکند که فرصت تصمیمگیری و مسئولیتپذیری داشته باشد.
این عضو هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان لرستان ادامه داد: نقش والدین در این دوره باید به تدریج از «مدیر اجرایی زندگی فرزند» به «مشاور راهبردی» تغییر کند. در این رویکرد، والدین به جای آنکه برای همه مسائل تصمیم بگیرند، بیشتر سؤال میپرسند، نوجوان را به تفکر و تحلیل موقعیتها تشویق میکنند و به جای حل مستقیم مشکلات، شیوه تصمیمگیری صحیح را به او میآموزند.
شفیعی بیان کرد: والدین باید از مداخله در تمام جزئیات زندگی فرزند فاصله بگیرند و تمرکز خود را بر ارزشهای اساسی، اصول اخلاقی و تعیین مرزهای روشن بگذارند. چنین فضایی باعث میشود نوجوان بداند همواره از حمایت خانواده برخوردار است، اما مسئولیت انتخابها و مسیر زندگی خود را نیز بر عهده دارد. این تجربه، زمینه شکلگیری حس خودکارآمدی و اعتماد به نفس را فراهم میکند.
وی با اشاره به تغییر رویکردهای نوین روانشناسی تربیتی گفت: یکی از تحولات مهم در آموزش و تربیت، فاصله گرفتن از نظام سنتی پاداش و تنبیه و حرکت به سمت تقویت انگیزش درونی است. در گذشته تصور میشد با جایزه دادن یا تنبیه کردن میتوان رفتار مطلوب را ایجاد کرد، اما پژوهشهای جدید نشان میدهد انگیزهای که از درون فرد …
