مهدی زارع
آرمان امروز : تخمین کل خسارات اقتصادی مستقیم و غیرمستقیم ایران ناشی از جنگ های ۱۴۰۴ تا مراد ۱۴۰۵ متفاوت است. ارقام رسمی دولت کل خسارات مستقیم و غیرمستقیم ترکیبی را ۲۷۰ تا ۲۸۰ میلیارد دلار تخمین میزنند. این تقریباً ۷۰درصد از تولید ناخالص داخلی (GDP) ایران قبل از جنگ را نشان میدهد. مدلهای دیگر تخمین خسارتها، خسارت کل خسارات را ۱۴۴ میلیارد دلار (تقریباً ۴۰درصد از تولید ناخالص داخلی قبل از جنگ) ارزیابی می کند . خسارات مستقیم به تخریب فیزیکی فوری و از دست دادن درآمدهای صادراتی اولیه متمرکز است. آسیب به داراییهای فیزیکی و جایگزینی زیرساختها (حدود ۹۰ میلیارد دلار) شامل تخریب تأسیسات صنعتی، پالایشگاههای انرژی، داراییهای نظامی، سازههای شهری و زیرساختهای هستهای برآورد شده است. خسارات بخش انرژی (حدود ۵۰ میلیارد دلار) شامل از دست دادن درآمد فوری در صادرات نفت، گاز طبیعی و پتروشیمی ناشی از حملات فیزیکی و محاصره دریایی است.
خسارات غیرمستقیم شامل نقصان در تجارت، اختلال در زنجیره تأمین، تورم شدید و خاموشی اقتصاد دیجیتال است. خسارت اقتصادی روزانه ناشی از محاصره صادرات تقریباً به ۴۳۵ میلیون دلار در روز رسید. صادرات نفت از بیش از ۲.۱ میلیون بشکه در روز در اوایل ۲۰۲۶ به نزدیک صفر در ماه مه ۲۰۲۶ کاهش یافت.
قطعی اینترنت و اختلال در اتصال بانکی، تنها در بخش دیجیتال، ضررهای غیرمستقیم تخمینی ۳۰ تا ۸۰ میلیون دلار در روز را به همراه داشت و کل انسداد تجاری به ۲۵۰ میلیون دلار در روز رسید.
تجارت غیرنفتی ایران با شرکای اصلی (مانند چین) بین مارس و ژوئن ۲۰۲۶ تقریباً ۷۵ کاهش یافت. هزینههای حمل و نقل از ۲۵۰۰ تا ۳۵۰۰ دلار برای هر کانتینر به بیش از ۸۰۰۰ تا ۹۰۰۰ دلار افزایش یافت.
صندوق بینالمللی پول (IMF) و شاخصهای اقتصادی بینالمللی، کاهش ۶.۱ تا ۱۵ ی تولید ناخالص داخلی ایران را پیشبینی میکنند.
تورم سالانه از ۵۷درصد تا ۶۸درصد افزایش یافت و اقلام غذایی ضروری (نان، گوشت، لبنیات) افزایش قیمت ۱۱۵درصد تا ۱۴۰درصد را تجربه کردند. ریال ایران به پایینترین حد تاریخی خود نزدیک به ۱.۹ میلیون ریال در هر دلار آمریکا رسید.
در زمان جنگ دوازده روزه در تیر ۱۴۰۴ نایبرئیس کمیسیون عمران مجلس با اشاره به ضرورت ورود دولت برای جبران خسارات وارده …
