مهدی شیردلیان
آرمان امروز : دولت چهاردهم، با شعار «وفاق ملی» و به ریاست دکتر مسعود پزشکیان، کار خود را در شرایطی آغاز کرد که بسیاری از تحلیلگران، آینده آن را در هالهای از ابهام میدیدند. انتخاباتی زودهنگام در فضای سیاسی پیچیده، انباشتی از بحرانهای بهجا مانده از سالهای پیشین، همه و همه، دولت جدید را در موقعیتی قرار میداد که کمتر دولتی در تاریخ جمهوری اسلامی با چنین چالشهای همزمان و چندلایهای مواجه بوده است.
دو سال پس از آن روزها، پرسش اساسی این است: دولتی که با وعده «وفاق»، «عدالت» و «انصاف» پا به عرصه گذاشت، در این مسیر پرفراز و نشیب چه عملکردی از خود به جای گذاشته است؟ با تکیه بر اظهارات صریح رئیسجمهور در مصاحبه اخیر و همچنین دادههای دولت چهاردهم، به بررسی کارنامه دوساله این دولت در ابعاد گوناگون پرداخته میشود.
دولت دکتر پزشکیان در مرداد ۱۴۰۳، اقتصاد ایران را با نرخ تورم سالانه حدود ۳۵ درصد تحویل گرفت. حجم نقدینگی در پایان خرداد همان سال از مرز ۸ هزار هزار میلیارد تومان عبور کرده بود. کسری بودجه مزمن، کاهش سرمایهگذاری، ناترازی نظام بانکی و مشکلات ارزی، مجموعهای از پروندههای سنگین اقتصادی بودند که دولت جدید باید برای آنها راهحل پیدا میکرد.
در حوزه انرژی، اوضاع هشداردهندهتر بود. مجموع ذخایر انرژی کشور یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون لیتر برآورد میشد که به گفته کارشناسان، تا آبان ماه بیشتر دوام نمیآورد. کمبود گاز، ناترازی برق و تهدید به قطعی گسترده در زمستان، بخشی از تصویر نگرانکنندهای بود که دولت تحویل گرفت.
نکته قابلتأمل آنکه دولت، پیش از آنکه فرصت تدوین برنامههای خود را بیابد، با یک شوک بزرگ مواجه شد: ترور شهید اسماعیل هنیه در نخستین ساعات پس از تحلیف. رئیسجمهور در مصاحبه خود با صراحت از این رویداد به عنوان نقطه آغازین یاد میکند و میگوید: «از همان روز اولی که خواستیم مسئولیت را بر عهده بگیریم، مهمان عزیزمان، اسماعیل هنیه را شبانه شهید کردند.»
این آغاز، نشاندهنده عمق چالشهایی بود که دولت باید در همان ماههای نخست با آنها دستوپنجه نرم میکرد. فعالسازی سازوکار اسنپبک، جنگ ۱۲روزه، محاصره دریایی، و سپس جنگ ۴۰روزه، مجموعهای از بحرانهای امنیتی و سیاسی بود که هرکدام به تنهایی میتوانست دولتی را از …
