آرمان امروز : آمار تازه منتشر شده از سوی سازمان سنجش آموزش کشور، فراتر از یک گزارش ساده از تعداد داوطلبان، گویای یک تحول ساختاری در چشمانداز آموزشی ایران است. در حالی که روایتهای سنتی، ورود به عرصههای علمی و دانشگاهی را حوزهای با غلبه مردان میدانستند، آمارهای نوبت دوم آزمون سراسری، نشاندهنده یک «انقلاب جنسیتی» در مسیر تحصیلات عالی است: ۶۵ درصد از کل متقاضیان کنکور را زنان تشکیل میدهند. این رقم که نشاندهنده ۱۵ درصد پیشتازی زنان نسبت به مردان است، تنها یک عدد نیست؛ بلکه بازتابی از تغییر اولویتهای اجتماعی، افزایش سواد و تلاش زنان برای ارتقای جایگاه خود از طریق «سرمایه علمی» است.
شکاف جنسیتی معکوس در رشتهها
نگاه دقیقتر به تفکیک گروههای آزمایشی، نشان میدهد که این پیشتازی زنان، در تمامی حوزهها دیده میشود، اما در برخی رشتهها به شکلی چشمگیر، مرزهای جنسیتی را جابهجا کرده است. در گروه هنر، این تفاوت به اوج خود رسیده است؛ جایی که ۷۸ درصد متقاضیان را زنان تشکیل میدهند. این آمار نشاندهنده آن است که زنان در حوزههای خلاقیت و هنر، نه تنها حضور دارند، بلکه نقش اصلی و پیشران این حوزه محسوب میشوند. در گروههای علوم تجربی (۶۹ درصد زن) و علوم انسانی (۶۸ درصد زن)* نیز، حضور پررنگ زنان نشاندهنده تمایل بالای آنها به حوزههای مرتبط با سلامت، علوم پایه و مدیریت اجتماعی است. جالبترین نکته، «تغییر الگوی حضور در علوم ریاضی» است. برخلاف تصور عمومی، اگرچه در این گروه هنوز مردان با ۶۰ درصد اکثریت را دارند، اما حضور ۴۰ درصدی زنان در رشتهای که سنتیترین حوزهی مردانه تلقی میشد، نشاندهنده در حال گذار بودن این حوزه به سمت یک فضای میانجنسیتی است.
چرا زنان؟
این حجم از حضور زنان در کنکور را میتوان از چند منظر تحلیل کرد: تلاش برای استقلال اقتصادی و اجتماعی: در دنیای امروز، مدرک دانشگاهی قدرتمندترین ابزار برای دستیابی …
