آرمان امروز- گروه سیاسی: بازتعریف امنیت ایران یک بحث مهم و علمی در حوزه سیاسی کشور است. در این زمینه باید مؤلفههای اساسی امنیت ایران شناسایی، استخراج و فهرست شوند و مشخص شود که اساساً امنیت ایران به چه معناست و چه ابعادی را دربرمیگیرد.
در این چارچوب، این پرسش مطرح است که آیا امنیت ایران مفهومی چندجانبه و همهجانبه است یا رویکردی یکجانبهگرایانه نسبت به آن وجود دارد. همچنین باید بررسی کرد مؤلفههای اصلی و پایهای امنیت کشور چیست و هر یک از آنها چه جایگاهی در تعریف امنیت ملی دارند.
امنیت باید با نگاهی آیندهنگر بازتعریف شود و مفهوم آن به توان دفاعی و نظامی محدود نماند. تحولات سالهای اخیر نشان داده است که امنیت ملی، مفهومی چندلایه و چندبعدی است و برای حفظ آن نمیتوان تنها بر ظرفیتهای دفاعی تکیه کرد. در شرایطی که تهدیدها شکلهای متفاوتی به خود گرفتهاند، تقویت زیرساختهای حیاتی، افزایش آمادگی در برابر بحرانها و ایجاد هماهنگی میان دستگاههای مسئول، بخشی جداییناپذیر از امنیت ملی به شمار میرود.
در این چارچوب، تابآوری زیرساختهای حیاتی کشور اهمیت ویژهای پیدا میکند. زیرساختهایی مانند شبکههای انرژی، آب، ارتباطات، حملونقل، مراکز درمانی و سایر خدمات عمومی، در شرایط عادی بخشی از زندگی روزمره جامعه را تشکیل میدهند، اما در زمان بروز بحران، مستقیماً با امنیت عمومی و ثبات کشور ارتباط پیدا میکنند. هر اندازه این زیرساختها از آمادگی و تابآوری بیشتری برخوردار باشند، امکان مدیریت پیامدهای بحران و بازگشت سریعتر جامعه به شرایط عادی افزایش خواهد یافت.
پدافند غیرعامل نیز یکی دیگر از مؤلفههای مهم در بازتعریف امنیت ملی است. کاهش آسیبپذیری مراکز و زیرساختهای حساس، ایجاد ظرفیتهای جایگزین و پیشبینی سناریوهای مختلف بحران، میتواند خسارتهای احتمالی را کاهش دهد. در واقع، امنیت تنها به معنای مقابله با تهدید پس از وقوع آن نیست، بلکه بخش مهمی از آن به پیشبینی، پیشگیری و کاهش آثار تهدیدات احتمالی مربوط میشود.
از سوی دیگر، آمادگی در برابر بحرانهای مختلف باید به یکی از محورهای اصلی سیاستگذاری امنیتی تبدیل شود. بحرانهای طبیعی، اختلال در زیرساختها، حملات سایبری، تهدیدات اقتصادی و سایر رخدادهای پیشبینینشده میتوانند آثار گستردهای …
