هفت صبح، حمیده عبدالهی| شیشه کوچک قهوهای، گوشه میز آرام گرفته است. در آن بیصدا باز و بسته میشود. درست مثل هزاران شیشه مشابه که هر صبح از کیف، کشو یا کابینت خانهها بیرون میآیند. حضورشان آنقدر عادی شده که کمتر کسی مکث میکند و به قصههایی فکر میکند که پشت این بطریهای کوچک پنهان ماندهاند. بطری کوچکی که اینبار داخلش دارویی خاص است. شربت متادونی که قرار است برای ترک اعتیاد مصرف شود. دارویی که سالهاست یکی از اصلیترین ابزارهای درمان اعتیاد در ایران به شمار میرود. دارویی که قرار بود راهی برای رهایی از وابستگی باشد، اما حالا در کنار نقش درمانیاش، پرسشها و ابهامات زیادی درباره مصرف طولانیمدت، خطرات آن بر سلامت انسان، وابستگی، بازار غیرقانونی و نظارت بر توزیع آن را مطرح کرده است. دارویی برای کاهش آسیب
متادون داروی تازهای نیست. این دارو دههها پیش برای درمان وابستگی به مواد افیونی وارد نظام درمانی جهان شد و هدف از تجویز آن، کاهش علائم خماری، کم کردن میل به مصرف مواد و دور نگه داشتن بیمار از مصرف موادی مانند هروئین و تریاک بود. به همین دلیل، متادون بهعنوان درمان نگه دارنده شناخته میشود. روشی که در آن بیمار زیر نظر پزشک، دوز مشخصی از دارو را دریافت میکند تا روند درمان با ثبات بیشتری ادامه پیدا کند.
در ایران نیز از اوایل دهه ۱۳۸۰ و همزمان با اجرای برنامههای کاهش آسیب، متادون به یکی از اصلیترین داروهای درمان اعتیاد تبدیل شد. مادهای که قرار بود مصرف آن باعث شود تا فرد کم کم مصرف سایر موادمخدر را کنار بگذارد. مسئولان حوزه درمان اعتیاد معتقد بودند این روش میتواند آسیبهای ناشی از مصرف مواد، بهویژه مصرف تزریقی را کاهش دهد و احتمال بازگشت بیماران به مصرف مواد پرخطر را کمتر کند.
حالا با وجود گذشت بیش از دو دهه، متادون همچنان یکی از پرکاربردترین داروهای درمان اعتیاد در ایران است و توزیع آن از طریق مراکز مجاز درمان اعتیاد انجام میشود. طی سالهای اخیر نیز وزارت بهداشت و سازمان غذا و دارو بارها بر ساماندهی و نظارت بیشتر بر توزیع این دارو و جلوگیری از نشت آن به بازار غیرقانونی تاکید کردهاند چرا که متادون خود یک ماده محرک و اعتیادآور ضعیف است و گروهی از مردم به دلایل مختلف از آن برای ریلکس شدن یا دور شدن از افکار مشوش …
