توان خریدمان در سال‌های گذشته به توان نگهداری وسایل خراب‌مان کاهش یافته است!

کولر خودرو از اوایل تابستان از کار افتاده است. هر بار که پشت فرمان می‌نشیند، شیشه‌ها را پایین می‌کشد تا شاید باد گرم خیابان کمی از گرمای داخل خودرو را کم کند. از ابتدای هفته، اما دیگر خودرو را داخل پارکینگ گذاشته است. با خودش گفته اگر با مترو تردد کند، گرمای کمتری به جان می‌خرد.

به گزارش روز نو چند هفته پیش بود که خودرو را به یک تعمیرگاه برد، اما بعد از شنیدن هزینه تعمیر، از تصمیمش منصرف شد. سرنوشت بسیاری از وسایل خانه هم این روز‌ها به همین‌جا ختم شده است؛ یا خریدن نمونه نو آن به‌صرفه‌تر به نظر می‌رسد یا اینکه در گوشه‌ای از خانه می‌ماند تا زمانی که بودجه کافی برای تعمیرش برسد. آینده‌ای که البته روشن نیست با این شیب تند افزایش قیمت‌ها اصلا هیچ‌گاه خواهد رسید یا نه. پدیده مورد بحث هم ضرورتا «گذار از تعمیر به تعویض» نیست؛ در میان گروه‌های کم‌درآمد ممکن است این گذار در مسیر خود در نهایت به محرومیت برسد.

 نبود امکان تعمیر که پیش‌تر جزء فرهنگ ایرانی نیز محسوب می‌شد، حالا نه در راستای مصرف‌گرایی بیشتر، بلکه در راستای گرانی‌هاست که خودش را نمایان می‌کند. پدیده‌ای که به گواه کارشناسان، همراه خود هزینه‌های دیگری از‌جمله افزایش کار خانگی، دشواری رفت‌وآمد یا محرومیت از آموزش و خدمات دیجیتال را ایجاد خواهد کرد. در بسیاری از خانواده‌ها، خرابی وسایلی مانند ماشین لباسشویی، جاروبرقی یا تجهیزات پخت‌وپز به افزایش کار بدون مزد زنان منجر می‌شود و در نتیجه اینجا این فقر بُعد جنسیتی نیز پیدا می‌کند.

قبلا می‌توانستم با این پول ماشین بخرم

«غزل» کارمند بانک است و حقوق کمی ندارد، اما در ماه‌های اخیر هزینه‌های زندگی آن‌قدر برایش سنگین شده است که مدام از خرج‌های مختلفش می‌زند: «با خودم فکر کردم احتمالا باید پنج میلیونی پیاده شوم. خودم را هم برایش آماده کرده بودم، اما وقتی مکانیک گفت فقط برای قطعه‌ای که خراب شده باید ۱۲ میلیون تومان بپردازم، انگار یک ظرف آب سرد روی سرم ریختند. باورم نمی‌شد. بعد پرسیدم هزینه کار خودش چقدر می‌شود که در جواب فهمیدم پنج میلیونی هم باید برای آن بدهم.

شوکه و مبهوت، چند ثانیه‌ای مکث و بعد از آن هم مغازه را ترک کردم». او البته آن‌قدر پول داشت که بتواند این هزینه را بپردازد، اما در آن صورت برای پایان ماه حسابش خالی می‌ماند: «البته من پول …