یاسمن صادق شیرازی، گروه خودرو: در چند روز گذشته، طبق گزارشی که «دنیای اقتصاد» منتشر کرده بود همه رسانهها روی آمار اعلامی این گزارش درباره قدرت خرید مردم برای خودروی دست اول در سال ۱۳۹۰ و ۱۴۰۳ پرداختند. طبق این گزارش (آمارهای مربوط به الگوی خرید کالاهای بادوام نیز تصویری از همین تغییر ارائه میدهد. سهم خانوارهایی که در سال ۱۳۹۰ خودروی دستاول خریداری کرده بودند، از ۲.۳ درصد به ۰.۴۴ درصد در سال ۱۴۰۳ رسیده است. کاهشی حدود ۸۰ درصدی که میتواند نشانهای از تغییر توان خرید خانوار در یکی از مهمترین بازارهای کالای بادوام باشد.)
اما بررسیهای «ایران» درباره یافتن منبع معتبر این آمار به نتیجه نرسید. گمانهزنیها بر این است که شاید این آمار از طرح«هزینه و درآمد خانوار» مرکز آمار ایران استخراج شده باشد. در سال ۱۳۹۳ نیز کتاب رسمیای توسط مرکز آمار با عنوان «نتایج آمارگیری از هزینه و درآمد خانوارهای شهر(در سال ۱۳۹۰)» منتشر شد. حتی در این کتاب نیز از آمار ۲.۳درصدی خرید خودروی دست اول خبری نیست.
اما گزارشی با عنوان سهم خانوارهای دارای «اتومبیل شخصی» در سال ۱۳۹۰ منتشر شده که این آمار در آن حدود ۳۹.۷۲ درصد اعلام شده است. این موضوع در واقع میزان مالکیت خودرو است و ربطی به آمار ۲.۳ درصدی «خرید خودروی دست اول در همان سال» ندارد. در نتیجه تا منبع آمار مشخص نباشد نمیتوان به آن استناد کرد. با این تفاسیر در این گزارش به میزان قدرت خرید خودرو توسط مردم پرداختهایم.
خودرو در اقتصاد ایران سالها یکی از مهمترین کالاهای بادوام خانوار بوده است؛ کالایی که هم برای نیاز روزمره و جابهجایی خریداری میشود و هم در مقاطعی بهدلیل شرایط تورمی، نقش دارایی و محل حفظ ارزش پول را پیدا کرده است. اما اکنون رفتار خریداران تغییر کرده است. افزایش قیمت خودرو، رشد هزینههای زندگی و فاصله گرفتن درآمد از قیمت کالاهای بادوام، تصمیم برای خرید خودروی نو را برای بخش قابل توجهی از متقاضیان دشوارتر کرده است.
این تغییر البته به معنای از بین رفتن تقاضا نیست. تقاضا همچنان در بازار وجود دارد، اما شکل آن تغییر کرده است؛ بخشی …
