اهمیت تنگه هرمز نباید از دست برود به قلم؛ سیدجلال ساداتیان؛ دیپلمات پیشین
تنگه هرمز سالهاست یکی از مهمترین گلوگاههای انرژی جهان بهشمار میرود؛ آبراهی که بخش قابلتوجهی از نفت و فرآوردههای انرژی منطقه از آن عبور میکند و هرگونه اختلال در تردد کشتیها، میتواند بازارهای جهانی را تحتتأثیر قرار دهد. با این حال اهمیت ژئوپلیتیکی هیچ مسیر تجاری برای همیشه تضمینشده، نیست. اگر تنش در هرمز ادامه پیدا کند این پرسش جدیتر از گذشته مطرح خواهد شد که آیا این تنگه در سالهای آینده همچنان همان جایگاه کنونی را حفظ خواهد کرد؟
در روزهای اخیر، ادعاهای مختلفی درباره ایجاد یک کریدور دریایی از سوی آمریکا و عبور میلیونها بشکه نفت از تنگه هرمز مطرح شده است. واشنگتن بر باز بودن مسیر و ادامه تردد نفتکشها تأکید دارد اما دادههای مربوط به ردیابی کشتیها، تصویر متفاوتی ارائه میکند. در چنین شرایطی، بهجای تکیه بر ادعاهای سیاسی باید به آمارهای مستقل و قابل راستیآزمایی درباره تعداد و مسیر کشتیهای عبوری استناد کرد. واقعیت تردد در هرمز را نمیتوان با اظهارنظرهای سیاسی تغییر داد. اما مسئله مهمتر، تحولی است که ممکن است در بلندمدت رخ دهد. کشورهای منطقه اگر احساس کنند تداوم تنش در هرمز، امنیت تجارت و صادرات آنها را تهدید میکند، طبیعی است که بهدنبال مسیرهای جایگزین بروند. خط لوله کرکوک به بانیاس، مسیرهای انتقال نفت عراق به ترکیه و مدیترانه و افزایش ظرفیت خطوط لوله عربستان به دریای سرخ، بخشی از گزینههایی هستند که میتوانند، وابستگی برخی کشورها به هرمز را کاهش دهند. البته هیچکدام از این پروژهها یکشبه ساخته نمیشوند و احیا یا توسعه آنها ممکن است یک تا چند سال زمان و هزینه قابلتوجهی نیاز داشته باشد. بنابراین …
