ریشه سوءتفاهمِ تاریخی پایان ماه صفر را باید در روایتی معتبر اما با محتوایی کاملاً متفاوت جستجو کرد. به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، نویسنده حوزه دین و رسانه ایرج حجازی: هر ساله همزمان با نزدیک شدن به روزهای پایانی ماه صفر، موجی از پیامها در شبکههای اجتماعی دستبهدست میشود که با استناد به عبارتی منتسب به پیامبر اکرم (ص) مَنْ بَشَّرَنِی بِخُرُوجِ صَفَر بَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّه (هر کس مرا به خروج ماه صفر مژده دهد، او را به بهشت بشارت میدهم)، میکوشند نحوستِ این ماه را اثبات کرده و برای پایانِ آن جشنی برپا کنند. با این حال، اگر با ترازوی خرد و نگاهی دقیق به سراغ این دست از باورها برویم، بهسرعت درمییابیم که چنین برداشتی، مصداقِ بارزِ تقلیلِ دینداریِ آگاهانه به باورهای عوامانه است.
بنابر روایت مهر، واکاویِ منابعِ روایی نشان میدهد که این گزاره، نهتنها فاقدِ هرگونه اعتبارِ سندی است، بلکه زاییده یک تحریفِ آشکارِ تاریخی و زبانی به شمار میرود.
از «آذارِ» رومی تا «صفرِ» هجری
ریشه این سوءتفاهمِ تاریخی را باید در روایتی معتبر اما با محتوایی کاملاً متفاوت جستجو کرد. مرحوم شیخ صدوق این واقعه را از قول ابنعباس چنین نقل میکند: روزی پیامبر اکرم (ص) در مسجد قبا با اصحابِ خویش نشسته بودند. در این میان فرمودند: «نخستین کسی که اکنون از این در بر شما وارد شود، از اهل بهشت است.» [۱]
شنیدن این بشارت، اشتیاقی شگرف در میان اصحاب ایجاد کرد. عدهای به سرعت از مسجد خارج شدند تا با ورودِ مجدد، نخستین نفر باشند و مدالِ بهشتی بودن را از زبان پیامبر (ص) دریافت کنند. رسول خدا (ص) که متوجه این رقابت و نیتِ آنان شد، رو به حاضرانِ در مسجد کرده و برای تشخیصِ فردِ حقیقی، یک نشانه تعیین کردند. ایشان فرمودند: «اکنون چند نفر همزمان وارد خواهند شد که هر یک در سبقت گرفتن از دیگری تلاش میکند؛ از میان آنان، هر کس به من خبر دهد که ماه “آذار” پایان یافته، او از اهل بهشت است.»
همانگونه که از نصِ صریحِ روایت برمیآید، پیامبر (ص) در حالِ طرحِ یک پرسشِ نشانهشناختی برای شناساییِ …
