اقتصاد۲۴- افزایش قیمت بنزین در ایران همیشه یک سؤال بزرگ را به همراه داشته است؛ هزینه اصلاح را چه کسی میپردازد؟ مردمی که با افزایش کرایه و قیمت کالاها مواجه میشوند یا دولتی که هر سال باید منابع بیشتری برای تأمین بنزین مصرف کند؟ سیدحمید حسینی، عضو اتحادیه صادرکنندگان فراوردههای نفت، گاز و پتروشیمی، معتقد است مسئله امروز دیگر انتخاب ساده میان «بنزین ارزان یا گران» نیست؛ مسئله، مدلی است که یارانه را به خودرو میدهد، نه به شهروند. او در گفتوگو با «شرق» سه سناریوی مطرح برای اصلاح سیاست بنزینی را بررسی میکند و هشدار میدهد اگر رشد سالانه مصرف مهار نشود، کشور در پایان برنامه هفتم ممکن است با مصرف روزانه حدود ۱۸۵ میلیون لیتر بنزین مواجه شود.
هر بار بحث افزایش قیمت بنزین مطرح میشود، اولین نگرانی مردم تورم است. چرا در چنین شرایط اقتصادی باید دوباره سراغ قیمت بنزین رفت؟
قبل از اینکه درباره قیمت صحبت کنیم، باید ببینیم ادامه وضعیت موجود چه هزینهای دارد. مصرف بنزین سالانه حدود شش تا هشت درصد افزایش پیدا میکند و اگر این روند ادامه پیدا کند، در پایان برنامه هفتم ممکن است مصرف به حدود ۱۸۵ میلیون لیتر در روز برسد. در این شرایط کشور باید حدود ۶۰ میلیون لیتر در روز بنزین وارد کند؛ بنابراین صورتمسئله فقط قیمت بنزین نیست؛ مسئله این است که آیا اقتصاد ایران توان ادامه این روند را دارد یا خیر.
اما مردم میگویند چرا هزینه ناکارآمدی صنعت خودرو، مصرف بالای خودروها و ضعف حملونقل عمومی باید با افزایش قیمت بنزین از جیب آنها پرداخت شود؟
این نقد قابل توجهی است. ما حدود ۲۵ میلیون خودرو داریم که نزدیک به ۱۰ میلیون دستگاه آن فرسوده است؛ بنابراین نمیتوان گفت تمام مشکل مصرف بنزین ناشی از رفتار مردم است. وقتی ناوگان فرسوده دارید، حملونقل عمومی نیازمند توسعه است و خودروهای پرمصرف در خیابانها تردد میکنند، اصلاح قیمت بهتنهایی مسئله را حل نمیکند. اصلاح بنزین باید همراه با اسقاط خودروهای فرسوده، توسعه حملونقل عمومی، استفاده بیشتر از خودروهای برقی و گازسوز و برقیکردن موتورسیکلتها باشد. مسئله فقط گرانی بنزین نیست؛ یارانه ناعادلانه است
یعنی شما افزایش قیمت بنزین را راهحل اصلی کاهش مصرف نمیدانید؟ …
