امید در دل وحشت؛ روایتی از نقش حاج قاسم در تاریک‌ترین روزهای عراق

به گزارش ایسنا، «جمعه العطوانی» رئیس مرکز مطالعات افق عراق گفت که سردار شهید حاج «قاسم سلیمانی» نه تنها در عرصه های نظامی و امنیتی، بلکه در حوزه‌های اجتماعی و فرهنگی نقشی بی‌بدیل در مبارزه با داعش ایفا کرد و با حضور در میدان نبرد، تقویت روحیه رزمندگان و تجهیز نیروهای الحشد الشعبی عامل اصلی تغییر موازنه قدرت در برابر داعش بود.

العطولانی در گفت‌وگو با ایسنا و در پاسخ به سوالی درباره اینکه «با توجه به اقدامات مجدد داعش، نقش شهید حاج قاسم سلیمانی در مبارزه با داعش یا هماهنگی بین نیروهای عراقی و الحشد الشعبی در این زمینه را چگونه ارزیابی می‌کنید؟» گفت: صحبت در مورد سردار شهید سلیمانی موضوعی چندوجهی است. این مرد بزرگ در تمام عرصه های اجتماعی و فرهنگی و همچنین در حوزه‌های نظامی و امنیتی به پیروزی چشمگیری دست یافت.

وی توضیح داد: ما هنوز تلخی آن روز سیاه را که در ژوئن ۲۰۱۴ بر عراقی‌ها گذشت، به یاد داریم، زمانی که تروریسم در غرب عراق گسترش یافت و به چند کیلومتری بغداد و همچنین شهرهای مقدس کربلا و نجف رسید. در آن زمان، ارتش عراق شروع به فروپاشی کرد، روحیه نیروهای سیاسی و رهبران سیاسی در حال تضعیف شدن بود و ترس و اضطراب مردم عراق را فرا گرفت. ما از طریق رسانه‌ها، تصاویر وقایع استان‌های صلاح الدین، الانبار، نینوا و موصل را مشاهده کردیم. در آن زمان، همه احساس نگرانی و ترس می‌کردند و هیچ چشم انداز روشنی برای مقابله با این  تشکیلات تروریستی وجود نداشت.

چند ساعت پس از فتوای آیت‌الله سیستانی حاج قاسم را در قلب نبرد یافتیم

وی ادامه داد: در این برهه از زمان به ویژه تنها چند ساعت پس از فتوای تاریخی صادر شده از نجف توسط آیت الله العظمی سید علی سیستانی، مرجع عالی شیعیان، حاج قاسم سلیمانی را در قلب نبرد یافتیم. پیش از این فتوا، شهید حاج سلیمانی چندین بار به نجف سفر کرده و در آنجا اوضاع را با مرجع دینی در میان گذاشته بود. به محض صدور فتوا، او اولین شخصیتی بود که به منطقه بلد در استان صلاح الدین رفت. ما شواهد و ادله‌ای برای تأیید این موضوع داریم. بلد تنها چند کیلومتر با بغداد فاصله دارد و از توابع استان صلاح الدین است. حاج ابومهدی المهندس، فرمانده شهید و چند مقام ارشد ایرانی دیگر نیز حضور داشتند که حاج سلیمانی، فرمانده شهید را همراهی می‌کردند.

تحلیلگر سیاسی عراقی اظهار داشت: از آن لحظه، روحیه مردم، به ویژه در میان گروههای سیاسی و علی الخصوص گروه‌های شیعه، دوباره تقویت شد. بسیج آشکاری در تمام بخش‌های اجتماعی و نظامی، به ویژه گروه‌های مقاومت برای جذب داوطلبانی از مرکز و جنوب عراق که به فتوای آیت‌الله العظمی سید علی سیستانی لبیک گفته بودند، در حال شکل گیری بود. حاج قاسم سلیمانی نقش بسیار مهمی در تقویت روحیه رزمندگان دلاور و نیروهای مسلح ما، به ویژه نیروهای بسیج مردمی ایفا کرد.

وی توضیح داد: بُعد دیگر شخصیتی ایشان این بود که برای اولین بار، شاهد بودیم که یک فرمانده برخلاف پروتکل‌های نظامی مرسوم که به موجب آن فرمانده برنامه‌ریزی می‌کند و سپس برنامه‌ها را برای اجرا به رزمندگان می‌دهد، پیشاپیش حرکت می‌کند و در مرکز فرماندهی برای نظارت بر رویدادها می‌ماند. در نبرد با داعش، شاهد بودیم که فرمانده حاج سلیمانی رهبری عملیات را بر عهده دارد و در خط مقدم حرکت می‌کند و پس از او رزمندگان و مسئولان گروه‌ها و تیپ‌ها نیز به او ملحق می‌شوند. این یک ویژگی بارز حاج قاسم سلیمانی است.

ایران در کنار عراق؛ گشودن انبارهای تسلیحاتی در برابر داعش

العطوانی خاطرنشان کرد: یکی دیگر از ویژگی‌های قابل توجه سردار شهید قاسم سلیمانی، گشودن تمام انبارهای نظامی جمهوری اسلامی ایران بود، پس از آنکه ایالات متحده، و دیگر کشورهای غربی از تأمین هرگونه سلاح برای مقابله با گروهک‌های تروریستی در عراق خودداری ورزیدند. در آن زمان، سلاح‌ها به دست داعش افتاده بود که پس از عقب‌نشینی ارتش عراق، آنها را تصرف کرده بود. به لطف سردار شهید سلیمانی، زرادخانه نظامی جمهوری اسلامی در اختیار رزمندگان نیروهای الحشد الشعبی قرار گرفت. این موضوع نشان دهنده یک عامل بسیار مهم در تداوم نبرد و توازن‌بخشی بین ظرفیت‌های نظامی عراق و سازمان‌های تروریستی مورد حمایت آمریکا است. بسیاری از مبارزان عراقی شاهد بودند که هواپیماهای آمریکایی در الانبار، وادی حوران و حتی استان نینوا برای گروه‌های تروریستی داعش سلاح پرتاب می‌کردند. در مقابل، سردار شهید سلیمانی انبارهای نظامی ایران را به روی نیروهای الحشد الشعبی گشود و آنها را به سلاح‌های پیشرفته مجهز و به مقابله با این سازمان‌های تروریستی قادر ساخت.

نویسنده و کارشناس عراقی تصریح کرد، یکی دیگر از دستاوردهای سردار شهید سلیمانی، دستاورد اجتماعی بود. دشمن همیشه سعی در ایجاد درگیری فرقه‌ای در عراق داشت. سازمان‌های اطلاعاتی کشورهای حوزه خلیج فارس، آمریکا و کشورهای غربی حامی سازمان‌های تروریستی، بر شعله‌ور کردن اختلافات فرقه‌ای حساب باز کرده و مدعی بودند که داعش شعارهای فرقه‌ای سنی سر می‌دهد، گویی آنها در مقابل نیروهای الحشد الشعبی که از محیط شیعه نشأت گرفته‌اند، برای دفاع از سنی‌ها در عراق آمده‌اند. در حالی که حضور سردار شهید سلیمانی در قلب نبرد و سهم او در آزادسازی زنان، کودکان و فرزندان در استان‌های سنی، ماهیت اعتقاد راسخ در آن زمان را تغییر داد و فرزندان جامعه سنی به این یقین رسیدند که شیعه و سنی یک پیکر هستند.

خط بطلان بر ادعاهای رسانه های غربی درباره دخالت ایران

وی عنوان داشت: پیروزی دیگری که به لطف روح پاک شهید سلیمانی حاصل شد، رد ادعاهایی بود که سازمان‌های اطلاعاتی خلیج فارس، رسانه‌های بعثی و حتی رسانه‌های آمریکایی مبنی بر دخالت منفی ایران در امور عراق و دامن زدن به درگیری‌های فرقه‌ای مطرح می‌کردند. حضور حاج سلیمانی به همراه جمعی از فرماندهان سپاه پاسداران و نیروی قدس در این نبرد، خون‌های ریخته شده حاج قاسم و جمهوری اسلامی ایران و ده‌ها افسر ارشد سپاه پاسداران در این نبرد برای رهایی مردم سنی و سایر مردم عراق از چنگال تروریست‌ها و این رشادت‌ها و شهادت‌ها، بدون شک بیانگر ماهیت انسجام اجتماعی، نه تنها بین سنی‌ها و شیعیان، بلکه بین جمهوری اسلامی ایران و همه مردم عراق بود و اینکه دشمن، دشمن واحدی است، دشمن سنی‌ها و دشمن شیعیان یکسان است.

العطوانی تصریح کرد: دشمن تروریستی، دشمن عراق است، همانطور که دشمن جمهوری اسلامی ایران است. در اینجا، باورهای مردم جامعه عراق به طور کلی شروع به تغییر کرد و فرهنگی ریشه‌دار در میان مردم عراق شکل گرفت که ما یک دشمن در یک نبرد و در یک سنگر داریم. همه اینها به لطف نقش مهم و پیشگامانه سردار شهید سلیمانی در سطوح نظامی، امنیتی، تسلیحاتی، نظامی، فرهنگی و اجتماعی محقق شد.

حاج قاسم؛ شخصیتی استثنائی و کاریزماتیک 

رئیس مرکز مطالعات افق عراق تصریح کرد: همچنین یک نکته مهم در اینجا لازم به ذکر است و آن کاریزمای حاج قاسم سلیمانی است که تأثیر بسزایی در جذب شخصیت‌های ارشد نیروهای الحشد الشعبی و حتی سایر نهادهای نظامی به او داشت. روحیه لطیف و خونگرم، فروتنی، درستکاری، تقوا و بردباری از ویژگی‌های بارز شخصیتی حاج قاسم سلیمانی بود. او با وجود شرایط سخت نبرد لبخند می‌زد و چهره‌اش نوید پیروزی را می‌داد. به همین دلیل است که همه رهبران نیروهای الحشد الشعبی، وقتی نبرد شدت می‌گرفت، به حاج قاسم سلیمانی روی می‌آوردند تا از تجربیات نظامی و امنیتی او بهره‌مند شوند. حضور او در نیروهای حشد شعبی تضمین واقعی برای دستیابی به پیروزی بود.

وی افزود: از این رو، می‌گویم که حاج قاسم سلیمانی شخصیتی استثنایی بود زیرا در عین بهره‌مندی از قدرت نظامی بالا و تجربه گسترده در رهبری نبردها، از انسانیت نادر و عمیقی نیز برخوردار بود که با نزدیکی او به رزمندگان،  گوش سپردن به مشکلات آنها و توانایی او در حل بسیاری از این مشکلات مشخص می‌شود. شخصیت حاج قاسم سلیمانی نمایانگر ارزشی والا برای مردم عراق و سمبول قدرتمندی است که در طول این مبارزه بین حق و باطل باقی خواهد ماند.

العطوانی گفت، همچنین حاج قاسم در تأسیس نیروهای الحشد الشعبی، تقسیم آنها به تیپ‌ها و هنگ‌ها و هماهنگی بین این تیپ‌ها و هنگ‌ها نقش داشت. راز این امر در این واقعیت نهفته است که همانطور که قبلا اشاره کردیم، پایه و اساس واقعی حشد شعبی، مردان و رهبران گروه‌های مقاومت بودند. از آنجایی که مقاومت اسلامی در عراق به لطف حضور و نظارت مستقیم حاج قاسم سلیمانی شکل گرفت و با توجه به روابط گسترده وی با اکثر فرماندهان گروه‌ها و در واقع همه آنها، می‌بینیم که او شخصا از طریق روابط قوی خود با رهبران گروه‌ها و فرماندهان سایر اعضای حشد شعبی، بر تأسیس حشد شعبی نظارت داشته است.

ترور سردار، بزرگترین جنایت در عراق

وی همچنین در پاسخ به پرسشی پیرامون «ابعاد حقوقی جنایت آمریکا در ترور سردار شهید قاسم سلیمانی» اظهار داشت: در اینجا، دشمن متوجه نقش مهم و پیشگامانه سردار شهید سلیمانی در دستیابی به مهمترین پیروزی در این نبرد شد؛ نبردی که دشمن آمریکایی و سرویس‌های اطلاعاتی خلیج فارس بر روی تداوم آن برای دهه ها حساب باز کرده بودند، همانطور که ژنرال‌های ارشد ارتش آمریکا به این امر اذعان کرده بودند. این دستاورد برای دشمن آمریکایی، سازمان اطلاعات خلیج فارس و سایر سازمان‌های اطلاعاتی که تأسیس شده بودند، آشکار کرد که رمز پیروزی بر داعش در دستان حاج قاسم سلیمانی به عنوان یکی از بزرگمردان نبرد است و به همین دلیل نقشه ترور او را کشیدند و آنچه اتفاق افتاد، بزرگترین جنایتی بود که تاکنون در عراق رخ داده است.

نویسنده عراقی تاکید کرد: ما آن را بزرگترین جنایت می‌نامیم زیرا یک جنایت مرکب است. اولا، این جنایت نقض قوانین بین‌المللی و حاکمیت دولت عراق است. ثانیا، شهادت و ترور فرمانده‌ای است که به درخواست «عادل عبدالمهدی»، نخست وزیر سابق، برای یک سفر رسمی به عراق آمده بود. همچنین شهید سلیمانی به همراه فرمانده شهید ابومهدی المهندس بوده است. بنابراین، طبق رویه‌های قانونی، این نقض قوانین بین‌المللی به شمار می‌رود، زیرا حمله به کشوری صورت گرفته که آنطور که ادعا می‌کنند دشمن آمریکا نیست و هیچ جنگی بین عراق و آمریکا وجود ندارد. این اقدام نقض حاکمیت عراق و نقض قوانین بین‌المللی است. همچنین ترور یک مقام ارشد جمهوری اسلامی که برای یک سفر رسمی به عراق آمده بود نیز نقض قوانین بین‌المللی و قوانین عراق است.

سردار سلیمانی، نماد وحدت و قدرت برای مردم عراق

العطوانی همچنین درباره «جایگاه شهید سلیمانی در نزد افکار عمومی عراق به عنوان الگوی مقاومت و مبارزه با تروریسم» به ایسنا گفت: شایان ذکر است که حتی پس از پایان نبرد، یکی از ویژگی‌های متمایز شهید قاسم سلیمانی، روابط اجتماعی قوی او بود. حاج سلیمانی، با وجود اینکه یک ژنرال نظامی است و انتظار می‌رفت با طرف‌های هم‌تراز خود روابط داشته باشد، یعنی در زمانی که انتظار می‌رود رابطه او با افسران عراقی، اعضای ارشد الحشد الشعبی و حتی مقامات دولت عراق باشد، ما ویژگی‌ منحصربه‌فردی را در حاج قاسم یافتیم و آن رابطه اجتماعی او است. او با خانواده‌های عراقی روابط اجتماعی داشت و در هر مناسبتی به دیدارشان می‌رفت و گاهی اوقات در خانه‌هایشان شب را با آنها می‌گذراند. بنابراین، این رابطه صرفا رسمی نیست؛ بلکه یک رابطه اجتماعی است. خانواده های عراقی از حضور حاج قاسم سلیمانی در مناسبت‌های مختلف، چه سیاسی، چه اعیاد مذهبی، چه رویدادهای اجتماعی و چه غیره، بهره مند می‌شدند. از این رو، حاج قاسم سلیمانی با توجه به وسعت شخصیتش، به نمادی قدرتمند برای مردم عراق تبدیل شده است. جایگاه اجتماعی او بسیار گسترده است. او علاوه بر بُعد فرهنگی، با قبایل عراقی از طوایف مختلف، از جمله جوامع سنی، کرد و شیعه، روابط اجتماعی داشت. حاج قاسم سلیمانی همزمان از شخصیت نظامی و شخصیت فرهنگی متمایز و برجسته‌ای برخوردار بود.

وی در پایان اظهاراتش در این خصوص اشاره کرد: برای مثال، یک سال قبل از شهادتش، در تهران با او ملاقات کردم و او به من گفت «استاد جمعه العطوانی، اگر قرار باشد فقط روی سیاست متمرکز بمانی، به کجا خواهی رسید؟ شاید به پارلمان راه یابی و یا شاید وزیر شوی. اما کار فرهنگی شما در جهاد تبیین، حضورتان در رسانه‌ها و سخنرانی‌هایتان و شکل‌دهی به افکار عمومی عراق حقایق را بیان و حق و باطل را آشکار می‌کند و این در نزد خداوند ارزشمندتر از بالاترین مقام در دولت عراق است. جهاد تبیین، امروز یکی از جبهه‌های نبرد است و حضور شما در عرصه رسانه‌، در عرصه تبیین و روشنگری، در عرصه نویسندگی و در عرصه سخنرانی‌ بسیار مهم است، شما مانند یک ژنرال در جهاد تبیین هستید.» این طرز فکری است که حاج قاسم سلیمانی داشت.

منبع : ایسنا