روایت ۴۴ سال دورهمی در مسجد جامع زیراب؛ از سه تا ۳۰۰ معتکف

خبرگزاری مهر؛ گروه استان‌ها - سمیه اسماعیل زاده: مسجد جامع شهر زیراب این روزها مملو از جمعیتی است که از کودک دوساله تا بانوی سالخورده، شانه‌به‌شانه در آئین معنوی اعتکاف حضور یافته‌اند؛ آئینی که چهار دهه پیش تنها با سه بانوی معتکف آغاز شد و امروز به یکی از پرشورترین جلوه‌های معنویت در شهرستان سوادکوه تبدیل شده است.

تنها سه خانم بودیم که آن سال در اینجا معتکف شدیم و شب‌ها از ترس، درِ ورودی بانوان را می‌بستیم.» این بخشی از خاطرات زهرا چراغی، مسن‌ترین معتکف جمع است؛ بانویی که بیش از چهار دهه از نخستین اعتکافش در مسجد جامع شهر زیراب می‌گذرد.

او دقیقاً به یاد ندارد چند سال دارد، اما زمان نخستین اعتکافش را به سال شهادت آیت‌الله بهشتی گره می‌زند؛ دورانی که شمار معتکفان بسیار اندک بود. زهرا چراغی، خواهرش و بانوی دیگری که اکنون در قید حیات نیست، تنها معتکفان آن سال‌های مسجد بودند. او می‌گوید: مثل حالا خبری از غذای آماده نبود؛ از خانه چراغ والور، مرغ و برنج می‌آوردیم و در راهروی کفش‌کن بخش بانوان، برای افطار و سحر برنج دم‌پختی درست می‌کردیم.

مسجد جامع زیرآب مملو از معتکف است

اکنون حدود ۴۴ سال از آن روزها گذشته است. مسجد جامع زیراب مملو از جمعیت است؛ بزرگسالانی که با تسبیح در دست مشغول ذکر و عبادت‌اند و کودکانی که هر سال حضورشان در مراسم اعتکاف پررنگ‌تر می‌شود.

کوچک‌ترین معتکف جمع، کودک دوساله‌ای است که با پرچم ایران در فضای مسجد بازی می‌کند. مائده، دختر ۱۹ ساله‌ای که از کلاس چهارم تاکنون هر سال معتکف بوده، موقتاً مراقب اوست تا مادرش بازگردد. مائده می‌گوید: حس خوب و مثبتی که بعد از اعتکاف در آدم ایجاد می‌شود، باعث می‌شود سال بعد هم دوباره بیایم. همین حس سبب شد ۹ سال پیاپی در اعتکاف شرکت کنم. هر سال هم تعداد نوجوان‌ها و جوان‌ها بیشتر و برنامه‌ها متنوع‌تر می‌شود.

مادر این کودک، فرشته ایمانی، طلبه جوانی است که امسال برای نخستین بار معتکف شده و علاوه بر عبادت، به‌عنوان مبلغ در جمع بانوان فعالیت دارد. او مشغول تدریس کتاب «زندگی با آیه‌ها» و آموزش احکام و آداب نماز و روزه است و درباره حضورش با فرزند خردسال می‌گوید: کار آسانی نیست، اما با لطف ائمه همه چیز در آرامش پیش می‌رود. ضمن اینکه حضور کودک از سنین پایین در چنین فضاهایی، اثر تربیتی عمیقی دارد.

کار آسانی نیست، اما با لطف ائمه همه چیز در آرامش پیش می‌رود. ضمن اینکه حضور کودک از سنین پایین در چنین فضاهایی، اثر تربیتی عمیقی دارد.

در گوشه‌ای دیگر از مسجد، صدای قرآن‌خوانی جمعی دانش‌آموزان ابتدایی به گوش می‌رسد. حدود ۱۰ نفر دور مربی حلقه زده‌اند و او ضمن آموزش روان‌خوانی آیه‌الکرسی، نکات تربیتی را نیز به آن‌ها منتقل می‌کند.

هلیا قاسمی، دانش‌آموز کلاس چهارم و از اعضای این حلقه است که امسال سومین سال اعتکافش را تجربه می‌کند. او می‌گوید: در خانه هم عبادت می‌کنم، اما اینجا حس بهتری دارد. نماز و عبادت گروهی داریم، دوستان جدید پیدا می‌کنم و اصلاً خسته نمی‌شوم. دوست دارم هر سال بیایم و به همه می‌گویم اعتکاف را تجربه کنند.

با هماهنگی وارد بخش مردانه مسجد می‌شوم؛ جایی که تعداد نوجوانان دانش‌آموز از بزرگسالان بیشتر است. آن‌ها دور روحانی مسجد حلقه زده‌اند و درباره اهمیت «سکوت به‌جا، تفکر و تمرکز» گفتگو می‌کنند. فضایی تعاملی که نوجوانان بدون واهمه پرسش‌هایشان را مطرح می‌کنند و پاسخ می‌گیرند.

امیررضا اسماعیل‌زاده، نوجوان ۱۶ ساله‌ای است که سه سال سابقه اعتکاف دارد. او می‌گوید: اولین بار که آمدم از محیط خوشم آمد و همین باعث شد ادامه بدهم. عبادت سخت نیست؛ اگر کسی با دل و جان بخواهد، چیزی برایش سخت نمی‌شود.

متین مرادیان، دانش‌آموز کلاس ششم نیز با وجود نرسیدن به سن تکلیف، از نخستین اعتکافش روزه می‌گیرد و می‌گوید: می‌خواهم از حالا آماده باشم. اینجا علاوه بر عبادت، با زندگی پیامبران و امامان آشنا می‌شویم.

رقیه براری، فرمانده حوزه بسیج دانش‌آموزی شهرستان سوادکوه که همراه دخترش در جمع بانوان معتکف است، درباره برنامه‌ها می‌گوید: رویکرد برنامه‌های امسال تربیتی و معرفتی است و همکاری خوبی در سطح شهرستان برای اجرای آن‌ها شکل گرفته است.

وی با اشاره به مشارکت دانش‌آموزان در اجرای برنامه‌ها افزود: از ظرفیت خود بچه‌ها استفاده کردیم تا سفیران جذب دیگر دانش‌آموزان به مسجد باشند. بازخوردها نشان می‌دهد کیفیت برنامه‌ها، تغذیه و ارتباط بچه‌ها با مسجد نسبت به گذشته بهتر شده است.

افزایش معتکفان ازسه به حدود ۳۰۰ نفر

بر اساس آمارها، تعداد بانوان معتکف در مسجد جامع زیراب از سه نفر در سال ۱۳۶۰ به ۲۸۴ نفر در سال ۱۴۰۴ رسیده است. حجت‌الاسلام مهدی صداقتی، رئیس اداره تبلیغات اسلامی شهرستان‌های سوادکوه و سوادکوه شمالی، در گفتگو با خبرنگار مهر تعداد کل معتکفان امسال در این دو شهرستان را ۵۸۰ نفر (۳۶۲ زن و ۲۱۸ مرد) اعلام کرد.

وی افزود: امسال ۱۲ مسجد میزبان معتکفان هستند و ۵۲ درصد شرکت‌کنندگان را دانش‌آموزان تشکیل می‌دهند؛ به‌طوری که ۲۹۴ دانش‌آموز شامل ۱۳۲ پسر و ۱۶۳ دختر در مراسم اعتکاف حضور دارند.

صداقتی با تأکید بر اهمیت برنامه‌های فرهنگی و دینی این ایام گفت: ۴۹ سفیر اعتکاف شامل روحانیون، مربیان و فعالان اجتماعی برای برگزاری هرچه بهتر این مراسم معنوی همکاری دارند.

شرکت ۲۰ هزار دانش آموز در اعتکاف

معاون پرورشی و فرهنگی آموزش و پرورش مازندران با اشاره به استقبال گسترده دانش‌آموزان از آئین معنوی اعتکاف، گفت: بیش از ۲۰ هزار دانش‌آموز استان در ایام اعتکاف در مساجد حضور دارند.

محمود تنها در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه اعتکاف فرصتی ارزشمند برای تفکر، نیایش و خودسازی است، اظهار کرد: این آئین معنوی نقش مؤثری در رشد اخلاقی و تقویت هویت دینی نسل نوجوان دارد.

وی افزود: عمق‌بخشی به برنامه‌های اعتکاف و ارتقای سطح معرفتی و معنوی دانش‌آموزان با مشارکت معلمان، مربیان پرورشی، اساتید حوزه و دانشگاه و مربیان طرح امین دنبال می‌شود.

معاون پرورشی و فرهنگی آموزش و پرورش مازندران با تأکید بر انس بیشتر نوجوانان با قرآن کریم گفت: محور اصلی اعتکاف امسال، تقویت ارتباط دانش‌آموزان با مفاهیم قرآنی است که در همین راستا، طرح قرآنی «حالت پرواز» اجرا می‌شود.

تنها همچنین از برگزاری جشنواره فرهنگی و هنری «رویش دوباره» خبر داد و خاطرنشان کرد: این جشنواره با هدف تربیت دانش‌آموزان به‌عنوان مبلغان و سفیران آیات نور و زمینه‌سازی برای تعالی روحی آینده‌سازان دیار علویان برگزار می‌شود.

آئین اعتکاف در ۴۸۰ مسجد مازندران برپا است.