نیاکان: بیمارستان‌های دولتی شیراز نبابد از بخش خصوصی عقب بمانند

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها- بهنام بهتری نژاد: دانشگاه علوم پزشکی شیراز یکی از قدیمی‌ترین و مهم‌ترین مراکز آموزش، پژوهش و خدمات بهداشتی درمانی در ایران است. این دانشگاه در سال ۱۳۲۵ به‌عنوان دانشکده پزشکی شیراز آغاز به کار کرد و امروزه با بیش از ۱۰ دانشکده تخصصی، مراکز تحقیقاتی پیشرفته، بیمارستان‌های آموزشی معتبر و هزاران عضو هیئت‌علمی و دانشجو نقش محوری در توسعه پزشکی جنوب کشور دارد.

از سوی دیگر، شهر شیراز به‌عنوان قطب پزشکی جنوب ایران، شهرتی ملی و حتی بین‌المللی دارد. وجود متخصصان برجسته، مراکز درمانی مجهز، خدمات بهداشتی فراگیر و پژوهش‌های نوآورانه در حوزه‌های ژنتیک، نانوفناوری پزشکی موجب شده شیراز نه‌تنها بیماران استان فارس بلکه بیماران بسیاری از استان‌ها و کشورهای منطقه را به خود جذب کند. کیفیت بالای آموزش و خدمات درمانی در این شهر، جایگاه ویژه‌ای برای آن در نقشه سلامت کشور رقم زده است.

معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز نقشی کلیدی در ساماندهی و ارتقای خدمات درمانی ایفا می‌کند. این معاونت با برنامه‌ریزی و نظارت دقیق بر مراکز درمانی دولتی و خصوصی، بهبود کیفیت خدمات، ارتقای ایمنی بیمار و گسترش دسترسی عادلانه به درمان را دنبال می‌کند.

با توجه به اهمیت حوزه درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز، خبرنگار خبرگزاری مهر گفتگویی با امین نیاکان، معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز انجام داده که در ادامه می‌خوانیم.

بهترین متخصصان کشور تمام‌وقت در اختیار بخش دولتی شیراز هستند

امین نیاکان، معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز، در تشریح جایگاه و مأموریت این معاونت گفت: معاونت درمان حوزه‌ای است که مجموعه‌ای از خدمات تخصصی و وظایف نظارتی را در بر می‌گیرد. در بُعد خدمات، مسئول ارائه خدمات تخصصی پزشکی و پرستاری در سطح بیمارستانی و مراکز درمانی وابسته به دانشگاه هستیم و در بُعد نظارت، بر اماکن و مراکز مرتبط با خدمات سلامت، عملکرد پزشکان و مؤسسات ارائه‌دهنده خدمات پزشکی، بر اساس استانداردها، تعرفه‌های مصوب و فرآیندهای قانونی نظارت می‌کنیم.

وی افزود: بخش دیگری از وظایف این حوزه، صدور پروانه مؤسسات درمانی است. رسیدگی به امور بیماران خاص از جمله بیماران تالاسمی، دیالیزی، سرطانی و بیماران حوزه روان‌پزشکی نیز در معاونت درمان دنبال می‌شود. اداره تجهیزات پزشکی نیز زیرمجموعه این معاونت است و تأمین و تجهیز بیمارستان‌ها و مراکز درمانی وابسته و به‌روزرسانی تجهیزات پیشرفته و های‌تک با کارایی بالا بر عهده این بخش است.

نیاکان با اشاره به نقش این معاونت در ارتقای کیفیت خدمات درمانی تصریح کرد: اعتبارسنجی و سنجش عملکرد بیمارستان‌ها و مراکز درمانی از منظر کنترل کیفیت خدمات، از طریق بازدیدها و ارزیابی‌های دوره‌ای انجام می‌شود تا استانداردها ارتقا یابد.

بیمارستان دولتی و خصوصی؛ فاصله‌ای که با تجهیز جبران می‌شود

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به ساختار مراکز درمانی در استان فارس اظهار کرد: در کنار بیمارستان‌های خصوصی و خیریه، تعداد متعددی بیمارستان دولتی در استان فعال هستند. در مجموع استان حدود ۷۱ رئیس بیمارستان داریم که ۱۵ بیمارستان دولتی در شیراز و ۳۶ بیمارستان در شهرستان‌ها مستقر هستند. بیمارستان‌های عمومی غیردانشگاهی نظیر مسلمین و شهید بهشتی نیز در کنار این مجموعه فعالیت می‌کنند.

وی تفاوت سطح خدمات در برخی بیمارستان‌ها را ناشی از تفاوت در توان تجهیز عنوان کرد و ادامه داد: متأسفانه طی سال‌های گذشته، به دلیل مشکلات تأمین تجهیزات سرمایه‌ای و های‌تک در سیستم دانشگاهی و کمبود بودجه وزارتخانه، بخش خصوصی در تأمین تجهیزات از دانشگاه پیشی گرفت و امروز در برخی موارد بیمارستان‌های خصوصی تجهیزات پیشرفته‌تری نسبت به مراکز دانشگاهی دارند.

نیاکان با اشاره به تغییر رویکرد در دوره جدید مدیریتی دانشگاه گفت: با شروع به کار تیم مدیریتی جدید، تأمین به‌روزترین تجهیزات در اولویت قرار گرفته است. در شش ماهه سال جاری نزدیک به ۲ هزار میلیارد تومان تجهیزات سرمایه‌ای به وزارتخانه سفارش داده‌ایم و بخش قابل توجهی از مبالغ آن تأمین و پرداخت شده است، چون معتقدیم در بخش دولتی باید حداقل هم‌تراز بخش خصوصی خدمات تخصصی ارائه دهیم.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز تفاوت خدمات در میان بیمارستان‌های دانشگاهی را نیز تابع شرح وظایف هر مرکز دانست و گفت: برخی بیمارستان‌ها صرفاً خدمات فوق‌تخصصی می‌دهند؛ مثلاً بیمارستان امیر، مرکز تخصصی سرطان است، بیمارستان سوختگی به بیماران سوختگی خدمت می‌دهد و بیمارستان‌هایی داریم که ماموریتشان حوادث و سوانح است. در این بیمارستان‌های تخصصی معمولاً میزان رضایتمندی بیماران بالاتر است.

نیاکان حجم مراجعات را چالش جدی شیراز به عنوان قطب پزشکی کشور دانست و افزود: شیراز مقصد بیماران از سراسر کشور و حتی کشورهای منطقه است. این حجم مراجعه با امکانات و فضای فیزیکی فعلی همخوانی ندارد و همین مسئله روی رضایتمندی اثر می‌گذارد. در یک سال گذشته اقدامات خوبی آغاز شده که به تدریج نتایج آن دیده می‌شود؛ از جمله توسعه اورژانس بیمارستان نمازی که بیش از ۴۰ تخت به ظرفیت آن اضافه شد.

وی با اشاره به تقویت خدمات فوق‌تخصصی در نمازی ادامه داد: چند دستگاه شتاب‌دهنده جدید برای بیماران سرطانی تهیه شده و ساختمان مربوط در حال اتمام است و امیدواریم تا پایان سال راه‌اندازی شود تا بیماران سرطانی منتظر، درمان مطلوب‌تری آغاز کنند. در حوزه قلب نیز بخش جراحی قلب بیمارستان نمازی و بخش جراحی قلب اطفال که چندین سال تعطیل بودند، مجدداً راه‌اندازی شده‌اند.

کارانه پزشکی، قدیمی بودن زیرساخت‌ها و تمایل به بخش خصوصی از چالش‌های حوزه درمان است

نیاکان درباره انتقادها نسبت به کم بودن متخصصان در بیمارستان‌های دولتی گفت: تفاوت پرداخت کارانه بین بخش خصوصی و دولتی قابل انکار نیست. یک جراح در بخش خصوصی تقریباً همه دستمزد حاصل از عمل را پس از کسر مالیات از بیمارستان دریافت می‌کند؛ اما در سیستم دولتی به دلیل محدودیت دستورالعمل‌های وزارتخانه، امکان پرداخت کل سهم عملکرد پزشک وجود ندارد و بخش عمده این مبلغ برای پرداخت کارانه سایر کارکنان غیرپزشک مصرف می‌شود. در عمل، پزشکان حدود ۶۰ درصد عملکرد خود را دریافت می‌کنند.

وی افزود: مشکلات مالی عمومی کشور و نوسانات وزارتخانه، تأخیرهای در پرداخت‌ها ایجاد کرده که نارضایتی همکاران و تمایل به فعالیت در بخش خصوصی را تقویت می‌کند. با این حال، تأکید می‌کنم که در حال حاضر تمام تخصص‌های پزشکی، بهترین نیروهای خود را به‌صورت تمام‌وقت در اختیار دانشگاه قرار داده‌اند و مردم از خدمات این اساتید در بخش دولتی بهره‌مند هستند. تفاوت بیشتر در فضای فیزیکی و امکانات رفاهی بیمارستان‌های خصوصی است.

معاون درمان دانشگاه به قدمت بیمارستان‌های دانشگاهی نیز اشاره کرد و گفت: پس از پیروزی انقلاب، تنها بیمارستان دانشگاهی که ساخته و بهره‌برداری شده، بیمارستان بوستان است که سال گذشته افتتاح شد و عملاً اکثر بیمارستان‌های فعلی به اوایل انقلاب یا پیش از آن برمی‌گردند.

نیاکان از آغاز طرح‌های توسعه‌ای جدید خبر داد و افزود: دانشگاه تحول جدی در این زمینه آغاز کرده است. بیمارستان خاتم در کنار بیمارستان سوانح سوختگی امیرالمؤمنین (ع) در ابتدای منطقه صدرا با سرعت در حال ساخت است. اعتبارات بیمارستان حضرت رسول (ص) برای امسال و سال‌های آتی تأمین شده و کار ساخت آن با شتاب پیش می‌رود. این اقدامات با پیگیری معاونت توسعه و ریاست دانشگاه و تأمین منابع از داخل و خارج وزارتخانه انجام شده است.

نیاکان یکی از اولویت‌های جدی معاونت درمان را برخورد با مراکز غیرمجاز زیبایی و درمانی دانست و گفت: به‌عنوان معاون درمان بر ورود جدی به مراکز غیرمجاز تأکید دارم، اما این اقدام بدون همکاری برون‌سازمانی ممکن نیست. تعامل با حوزه قضائی، انتظامی و سایر مراجع ذی‌صلاح رو به گسترش است و خوشبختانه شرایط همکاری در این زمینه مطلوب است.

وی با اشاره به نقش فضای مجازی در گسترش این تخلفات افزود: بخشی از رشد این مراکز، به فعالیت‌های غیرمجاز زیبایی توسط افراد فاقد صلاحیت در فضای مجازی برمی‌گردد.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی با تأکید بر لزوم بازدارندگی احکام قضائی گفت: انتظار داریم بعد از معرفی مراکز متخلف، برخورد به گونه‌ای باشد که خاصیت بازدارندگی داشته باشد؛ اگر احکام بازدارنده نباشد، متخلف پس از اتمام محکومیت دوباره به تخلف برمی‌گردد.

نیاکان درباره آمار برخوردها توضیح داد: در شش ماه گذشته ۸۴ مورد بازدید از مراکز فاقد مجوز یا غیرمجاز انجام شده که منجر به پلمب و برخورد قانونی شده است. در اداره تعزیرات نیز ۴۰ مورد پلمب ثبت شده و پرونده‌ها به کمیسیون ماده ۱۱ دانشگاه، دادسراها و تعزیرات ارجاع شده است. در مجموع ۱۸۷۶ پرونده در کمیسیون ماده ۱۱ بررسی شده که ۸۴ مورد به دادگاه و ۱۶۳۳ مورد به تعزیرات معرفی و ۴۰ مورد نیز پلمب شده‌اند.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به نظارت بر مراکز مجاز افزود: اداره نظارت در شش ماه گذشته ۳۲۶۲ بازدید از بیمارستان‌ها، مطب‌ها و مؤسسات درمانی انجام داده است که نتیجه آن ثبت ۴۲۲ تخلف تعرفه‌ای و ۱۹۱۴ تخلف نظارتی بوده است. در پی این بازدیدها ۲۴۹ اخطار کتبی صادر، ۲۵ مرکز پلمب، ۳۴ مورد به نظام پزشکی، ۱۰۰ پرونده به کمیسیون ماده ۱۱ و ۵۳ مورد نیز به دادگاه معرفی شده است.

تعرفه‌های پزشکی و بازگشت ۷ میلیارد تومان به بیماران

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز درباره عدالت تعرفه‌های پزشکی و نقش دانشگاه در این حوزه گفت: به‌عنوان معاونت درمان، اجرای قانون در حوزه تعرفه بر عهده ما است. قانون می‌گوید تعرفه همان مصوبه شورای عالی بیمه و هیئت دولت است و همه مکلف به رعایت آن هستند و هر جا تخلفی باشد، شخصاً ورود می‌کنم.

وی در عین حال نقدی کارشناسی به ساختار تعرفه‌ها وارد کرد و افزود: امروز یک تعرفه واحد برای همه پزشکان در نظر گرفته شده است؛ چه پزشکی که تازه فارغ‌التحصیل شده و چه استادی که ۳۰ سال سابقه دارد، برای یک کار مشخص دستمزد واحدی دریافت می‌کنند. اگر تعرفه‌ها را به واقعیت نزدیک‌تر و پلکانی بر اساس تجربه و تخصص تنظیم کنیم، مردم هم می‌توانند با نگاه به تعرفه و توان مالی خود، پزشک مورد نظرشان را انتخاب کنند.

نیاکان درباره برخورد با تخلفات تعرفه‌ای گفت: در شش ماه گذشته ۵۶۷ شکایت به ما رسیده که پیگیری شده و ۷۴۷ مکاتبه با بیمارستان‌ها، مراجع قضائی و تعزیرات انجام شده است. مجموع مبالغ بازگشت داده شده به بیماران در این مدت، بیش از ۷ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان بوده است.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز افزود: این تخلفات هم در حوزه خدمات پزشکان، مثل قلب و مغز و اعصاب، و هم در بخش‌هایی که بیمارستان‌ها تحت عنوان هتلینگ و خدمات جانبی دریافت می‌کنند، دیده شده است. حوزه دندان‌پزشکی نیز یکی از بخش‌هایی است که دریافتی‌های نامتعارف دارد و شکایات آن در مسیر بررسی است.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به جایگاه این شهر در گردشگری سلامت گفت: یکی از حوزه‌های مهم فعالیت ما، گردشگری سلامت است که واحد مستقل با رئیس و کارشناسان ویژه دارد. در سال‌های گذشته میزبان تعداد قابل توجهی از بیماران از کشورهای حوزه خلیج فارس، عراق، تاجیکستان و عمان بوده‌ایم.

وی از کاهش ورودی‌ها در شش ماه نخست امسال خبر داد و افزود: به دلایل مختلف از جمله مسائل امنیتی مانند جنگ ۱۲ روزه و نیز بروز یکی دو مورد عارضه برای بیماران خارجی، ورودی گردشگران سلامت نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش یافته و نگرانی‌هایی درباره نظارت‌ها ایجاد شده بود.

نیاکان تأکید کرد: خدمات گردشگری سلامت فقط در بیمارستان‌هایی ارائه می‌شود که مجوز IPD دارند و از سطح یک اعتباربخشی برخوردارند. اسامی این بیمارستان‌ها در سامانه و وب‌سایت دانشگاه درج شده و قابل دسترسی است.

به گفته وی، بیشترین حوزه‌های مورد استفاده گردشگران سلامت شامل چشم‌پزشکی، خدمات زیبایی، جراحی مغز و اعصاب و جراحی‌های لاپاراسکوپی مانند اسلیو معده است.