[کامران نرجه] به یازده دلیل!

نقل است سلطان محمد خدابنده (چهارمین پادشاه صفوی) از اعتمادالدوله، وزیراعظم دربار خود پرسید که چرا آرد در شهر کمیاب شده و خندق قزوین را گل و لای پُر کرده است؟ چرا حصار شهر تعمیر نمی‌شود و مواجب لشگریان نمی‌پردازید؟ چرا مزارع بوئین زهرا کاشته نشده و احشام مراتع دیلمان پروار نشده‌اند؟ چرا مسیر اَبهَر ایمن نیست و رعایای اَلَموت گلایه دارند؟

میرزا سلمان جابری اصفهانی (اعتمادالدوله) سئوالات بعدی پادشاه را برید و گفت: فدایت شوم، به یازده دلیل! اول اینکه در خزانه دینار نیست. محمد خدابنده بلافاصله به وزیر اعظم گفت: ۱۰ دلیل دیگر لازم نیست. قانع شدم! ۴.۵ قرن از آن دوره سپری شده ولی همچنان همان ۱۱ دلیل برای بررسی ضعف حکمرانی اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در کشور کافی است.

اگر امروز پرونده ناترازی آب و برق روی دست دولت باقی مانده است و با کمبود سوخت در کشور روبرو هستیم؛ اگر ۷۴ هزار طرح عمرانی نیمه تمام در نقاط مختلف کشور داریم و سرعت اجرای برنامه‌های توسعه مسکن به حداقل رسیده است؛ اگر پرداخت مطالبات معلمان و پرستاران به تعویق افتاده و میزان بدهی دولت به صندوق های بازنشستگی از ۱.۵ تریلیون تومان فراتر رفته است؛ اگر سینما کم داریم و جوانان کشور بیکار هستند؛ اگر دخل و خرج مدارس و بیمارستان‌ها تراز نیست و تعداد ناوگان حمل و نقل عمومی متناسب با تقاضای شهرها نیست؛ اگر قیمت ارز واردات مواد اولیه صنعتی بالارفته و نرخ  نهاده‌های کشاورزی و دارو بی‌وقفه صعودی است؛ اگر اعتبار کالابرگ ماهانه خانوارها کفاف خرید یک پلاستیک کوچک از نیازهای زندگی را نمی‌کند و صدها اگر دیگر....  همگی به همان ۱۱ دلیل است که در مرحله نخست: «بودجه نداریم!»

کسری ۶۰۰  هزار میلیارد تومانی بودجه پارسال دولت، اکنون به بیش از ۱۵۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده و در شش ماه دوم امسال تعهدات پرداخت نشده قوه مجریه از دهها تریلیون تومان فراترخواهد رفت. همچنین مجموع بدهی دولت به بانک مرکزی از  ۱۲۰۰ هزار میلیارد تومان عبور کرده؛ رقم بی سابقه‌ای که نرخ تورم کشور را در ماههای آینده به مراتب بالا خواهد برد و انواع ناترازی‌ها را بیشتر می‌کند.

در حوزه درآمدی نیز منابع دولت بشدت کاهش یافته و ناترازی بودجه در حال تشدید است. … …