توقف طرح بنزینی دولت تنها پس از دوساعت
بنابر این گزارش، جالب اینجاست که طرح عرضه بنزین با نرخ آزاد پالایشگاهی در استان کرمان، پس از مذاکرات استاندار با مقامات کشوری و برای بررسی بیشتر، تا اطلاع ثانوی متوقف شد.همان شب چهارشنبه مشرکت پخش فراورده های نفتی کرمان اعلام کرد: پیرو مذاکرات شبانه استاندار کرمان با مقامات کشوری و نیاز به بررسی بیشتر طرح مدیریت مصرف سوخت و مقابله با قاچاق، عرضۀ بنزین با نرخ آزاد پالایشگاهی در استان کرمان متوقف شد.در همین خصوص سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی در گفتو گوی خود با ایسنا اظهار داشت: قرار بود این طرح به صورت آزمایشی اجرا شود تا مشخص شود چه تأثیری بر میزان مصرف میگذارد، اما به هر جهت فعلاً اجرا نشده و به نظر میرسد این روش و این قیمت نیز در استان کرمان قابل اجرا نباشد.
سه سناریوی بنزینی روی میز دولت
بر اساس گزارش مردم سالاری، رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی در گفت و گوی زنده تلویزیونی با تکذیب ارقام مطرحشده درباره قیمت جدید بنزین، گفت: در حال حاضر هیچ تصمیم یا مصوبهای برای تغییر قیمت یا سازوکار تخصیص بنزین در دولت وجود ندارد و هرگونه تغییر پس از بررسی و گفتوگو با مردم اعلام خواهد شد.اسماعیل سقاب اصفهانی تصریح کرد: در حال حاضر هیچ تصمیم و مصوبهای در دولت برای تغییر قیمت بنزین یا تغییر در سازوکار فعلی تخصیص آن وجود ندارد. تأکید رئیسجمهور بر این است که هرگونه تغییری در موضوع انرژی، بهویژه بنزین که حساسیت بالایی در جامعه دارد، باید با رعایت حقوق مردم و از طریق گفتوگو پیش برود.رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی در پاسخ به پرسشی درباره تصمیم اخیر برای تغییر در سازوکار بنزین که متوقف شد، اظهار کرد: بله، زمزمههایی درباره تصمیماتی که از برخی مبادی مطرح شده بود، وجود داشت که من شخصاً درخواست کردم اسناد و مکاتبات اداری مربوط به آن در اختیارم قرار گیرد تا ابعاد ماجرا روشن شود.سقاب اصفهانی در بخش دیگری از سخنان خود از وجود سه راهکار جدی در دولت برای مدیریت انرژی خبر داد و گفت: دولت در حال حاضر سه برنامه جدی در حوزه انرژی روی میز دارد در حال تصمیمگیری قرار دارد. به دستور رئیسجمهور، پس از نهایی شدن هر یک از این راهکارها در مراجع ذیصلاح و چند هفته پیش از اجرا، حتماً جزئیات آن، همراه با مزایا و معایب احتمالی، بهطور شفاف برای مردم تشریح خواهد شد.وی در ادامه درباره سناریوهای پیشرو برای مدیریت مصرف بنزین توضیح داد: سناریوی اول این است که ۱۲۰ میلیون لیتر بنزین را در پمپبنزینها توزیع کنیم تا مردم هر زمان مراجعه کردند، در صورت وجود بنزین سوختگیری کنند و اگر بنزین تمام شده بود، جایگاه تعطیل شود.سقاب اصفهانی درباره سناریوی دوم گفت: راهکار دوم همین چیزی است که در کرمان مطرح شد؛ اینکه به میزانی که سوخت داریم، آن را بین خودروها تقسیم کنیم. یعنی بگوییم هر خودرو مثلاً ۱۴۰ لیتر یا ۱۳۰ لیتر سهم دارد و این میزان را مصرف کند. وقتی سهمیه تمام شد، اگر خواست دوباره سوختگیری کند، به صورت آزاد سوختگیری کند.وی ادامه داد: در این مدل، عدد سهمیه بر اساس میزان تولید کشور تقسیم بر تعداد خودروها تعیین میشود. بنابراین اگر ۱۲۰ میلیون لیتر بنزین داشته باشیم، آن را بین خودروها تقسیم میکنیم تا عدالت بین خودرودارها برقرار شود.سقاب اصفهانی راهکار سوم را تشریح کرد و گفت: راهکار سوم این است که از ۱۲۰ میلیون لیتر، ۳۰ میلیون لیتر به حملونقل عمومی اختصاص پیدا کند و بر اساس پیمایش به آنها داده شود. در حملونقل عمومی، مانند راهکار دوم و سوم، هیچگونه افزایش قیمتی نداریم. ۹۰ میلیون لیتر باقیمانده نیز به جای اینکه به خودرودارها اختصاص پیدا کند، بین همه آحاد مردم توزیع شود.
اقتصاد فلج با جهش قیمت بنزین
همچنین یک کارشناس انرژی، با رد افزایش جهشی قیمت بنزین به دلیل تبعات تورمی و اجتماعی، راهکار عبور از ناترازی را ایجاد بازار رقابتی و برندینگ دانست و پیشنهاد داد: با عرضه بنزین باکیفیت و نرخ واقعی در جایگاههای منتخب، ۲۰ درصد از تقاضای دولتی کاهش یافته و نیاز به واردات بدون تحمیل شوک اقتصادی به جامعه، مرتفع شود.علی بختیار در گفتوگو با ایلنا، با اشاره به ناترازی شدید عرضه و تقاضای بنزین، اظهار داشت: تکرار سیاست افزایش جهشی و شتابزده نرخ بنزین که در چند دهه اخیر بارها تجربه شده، نه تنها در کنترل مصرف مؤثر نبوده بلکه تبعات منفی بر اقتصاد کلان و آرامش اجتماعی داشته است.وی، راهکار اصولی عبور از چالش بنزین را اجرای صحیح طرح برندینگ و واقعیسازی قیمت در قالب جایگاه های عرضه با نرخ آزاد دانست و افزود: این راهکار تا ۲۰ درصد از تقاضای بنزین دولتی کاسته و ناترازی بدون نیاز به واردات حل می شود.این کارشناس حوزه انرژی با تأکید بر اینکه نباید به بنزین صرفا به چشم یک فرآورده نگاه کرد، تصریح کرد: بنزین در اقتصاد کلان، مجموعه تولید فرآورده و نحوه قیمتگذاری تأثیر مستقیم دارد و حل مسئله نیازمند یک زنجیره از اقدامات است.وی با اشاره به وضعیت دو دهه اخیر اقتصاد کشور گفت: اقتصاد ایران دورههای تورمی و رشد منفی را پشت سر گذاشته و در سالهای اخیر نوسانات نرخ دلار، تورم، تحریم ها و شرایط جنگ تأثیر بسزایی بر آن گذاشته است. بنابراین، اکنون نباید با جهش قیمت دوباره شوک جدیدی به اقتصاد کشور وارد کنیم.بختیار در ادامه با اشاره به روند رسد نرخ دلار خاطرنشان کرد: قیمت دلار طی یک دهه گذشته از حدود ۱۱ هزار تومان به حدود ۱۹۰ هزار تومان رسیده و بیش از ۱۷ برابر شده است. در این شرایط، فاصله زیادی بین عرضه و تقاضای بنزین شکل گرفته، قاچاق افزایش یافته و بخشی از مشکل متوجه دولت و الزام به واردات است؛ ضمن آنکه خودروهای بیکیفیت نیز در ناوگان کشور وجود دارد.این نمایده پیشین مجلس در ادامه هشدار داد: افزایش نرخ بنزین در شرایط فعلی تأثیر منفی زیادی بر اقتصاد خواهد داشت و عملا اقتصاد کشور را فلج و مشکلات اجتماعی ایجاد می کند.به گفته وی؛ در شرایطی که امکان واردات و افزایش تولید وجود ندارد و تولید بنزین از پتروشیمیها نیز تبعات زیست محیطی در پی دارد، باید به چند برند معتبر بین المللی یا ایرانی اجازه احداث و راه اندازی جایگاه داده شود و اجازه دهیم بنزین با کیفیت بالا و با هر قیمتی که صرفه اقتصادی دارد و بدون قیمتگذاری دستوری عرضه شود. این اقدام حدود ۲۰ درصد از تقاضای بنزین دولتی را کاهش میدهد، مشکل ناترازی حل میشود و دولت نیز نیازی به واردات نخواهد داشت.این کارشناس حوزه انرژی تأکید کرد: تا زمانی که سیاستهای سمت تقاضا اصلاح نشود، مشکل عرضه حل نخواهد شد.
