فیلسوف انقلاب اسلامی و روایت‌های ناصواب - تسنیم

خبرگزاری تسنیم ـ علی رشیدی*؛ در صورت بندی شخصیت علامه طباطبایی و نسبتش با انقلاب اسلامی، غالباً دو مواجهه به چشم می خورد. در یک مواجهه، از آن جهت که علامه، به مانند امام، حضوری میدانی و پر شور و شوق و اکتیو در میان بحبوحه انقلاب نداشت، او را در برابر امام قرار می دهند و در قالب دو مبنا، هم تفسیری نسبت به امام عرضه می کنند و هم گوشه نگاهی به علامه دارند. فرم مبنایی آنان، «انقلابی و غیرانقلابی» است. گویی مرادشان از انقلابی گری، حرکت و مبارزه تند و تیز و صرفاً میدانی در مواجهه با طاغوت است و در چنین برداشتی، هیچ بویی از وسعت دامنه انقلابی گری، به مشام نمی رسد. امام در این برداشت، انقلابی تلقّی می شود و علامه، غیرانقلابی. بدیهی است که با چیدن آجر دیوار انقلابی گری بر این برداشت ناصواب، هم دیوار این انقلابی گری تصنعی و ساختگی، کج خواهد بود و هم آن چنان دگم است که جز امام، شخص دیگری در این چهاردیواری تنگ و ترش، جای نمی گیرد.

مواجهه دوم، قشری اند که کمی ملطفانه با علامه رودررو می شوند. توسعه معنایی در انقلابی گری به خرج می دهند و به علامه، نگاهی به عنوان یک فیلسوف اجتماعی دارند که اندک دغدغه ای هم برای مبارزه با طواغیت دارد. در این مواجهه دوم، نگاه عمیق و دقیق است و دقت موشکافانه ای هم به کار گرفته شده. امام در این صورت بندی، فقیهی انقلابی است که با کنار زدن حاکمیت طاغوت، در پی ایجاد حاکمیتی بر مبنای ولایت فقیه برآمده از فقه جواهری است و علامه، از گذرگاه حکمت اجتماعی و تفسیر، در پی اجتماعی شدن دین است. هر دو در پی اقامه اسلام، اما با دو تفاوت روشی. چنان که در آخر نیز، به همان که باید، ختم می شود. پیروزی انقلاب اسلامی و جای پای باز کردن ولی فقیه، از مبدعات امام به شمار می رود و تفلسف ها و نظریه های معرفتی علامه هم عاملی می تواند باشد برای نظام سازی های اجتماعی جمهوری اسلامی. شهید سیاست در نظام معنایی شیعه موسی نجفی: کارکرد روحانیت نیازمند بازتعریف امروزین است

با اقبال به مواجهه دوم، به نظر می توان وسعت بیشتری … …