روز بعد از جنگ چه می‌شود؟

«معمای «روز بعد از جنگ» در خلیج‌فارس» عنوان یادداشت روزنامه اعتماد به قلم مانی محرابی است که در آن آمده؛ تحرکات دیپلماتیک منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای که همزمان با تداوم تنش‌های نظامی صورت گرفته، نشان می‌دهد که بازیگران اصلی بحران خلیج‌فارس درصدد طراحی «روز بعد از جنگ» برآمده‌اند. در این میان، مساله محوری برای تهران نه فقط کیفیت پایان درگیری، بلکه چگونگی تبدیل اهرم‌های ژئوپلیتیک به قدرت چانه‌زنی در ساختار پیش روی خلیج‌فارس است. چهار تحول دیپلماتیک در فاصله‌ای کوتاه، نشان می‌دهند که مساله ایران در حال ورود به مرحله‌ای فراتر از میدان نظامی است. دیدار برنامه‌ریزی ‌شده دونالد ترامپ با رهبران کشورهای شورای همکاری خلیج‌فارس، سفر بنیامین نتانیاهو به نیویورک، نشست پیش‌روی ترامپ و شی جین ‌پینگ و سفر عباس عراقچی به چین، در یک نقطه تلاقی می‌یابند؛ رقابت بر سر تعریف شرایط سیاسی و امنیتی پس از جنگ. در واقع، واشنگتن، تل‌آویو، پایتخت‌های عربی و پکن هر یک از زاویه‌ای متفاوت در حال تدوین نقشه «پساجنگ» هستند؛ یکی به دنبال محدودسازی ساختاری ایران، دیگری در پی کاهش هزینه‌های بحران بر انرژی و تجارت دریایی و دیگری به فکر حفظ پرستیژ دیپلماتیک و منافع اقتصادی خود. در این میان، دیپلماسی پیش‌دستانه تهران در قبال چین نشان می‌دهد که ایران نیز فراتر از میدان نظامی، بازی فعال خود را برای اثرگذاری بر معادلات پس از جنگ آغاز کرده است. بنابراین، مساله دیگر فقط این نیست که جنگ چگونه پایان خواهد یافت؛ بلکه مساله مهم‌تر این است که پس از جنگ، ایران در چه محیط امنیتی و سیاسی قرار خواهد گرفت و چه اندازه در شکل دادن به آن محیط نقش خواهد داشت. …