تاریخ جنگ‌ها را نمی‌توان صرفاً بر اساس مدت درگیری، حجم آتش، گستره جغرافیایی نبرد یا شمار تلفات ارزیابی کرد. آنچه به جنگ‌ها هویت راهبردی می‌بخشد، ماهیت اهداف سیاسی، منطق تصمیم‌گیری طرف‌های درگیر، نسبت قدرت نظامی با اراده ملی و تأثیر نهایی جنگ بر موازنه قدرت است. از این منظر، جنگ تحمیلی عراق علیه جمهوری اسلامی ایران در سالهای ۱۳۵۹ تا ۱۳۶۷ و جنگ‌های دوازده‌روزه و چهل‌روزه، با وجود تفاوت‌های بنیادین در محیط عملیاتی، فناوری‌های نظامی، ساختار تهدید و شیوه‌های نبرد، ظرفیت قابل‌توجهی برای مطالعه تطبیقی دارند.
جنگ هشت‌ساله در عصر غلبه ارتش‌های کلاسیک، عملیات‌های گسترده زمینی، تصرف سرزمین و جنگ فرسایشی اتفاق افتاد؛ درحالی‌که جنگ‌های اخیر را باید در چارچوب تحول ماهیت جنگ، گسترش عملیات اطلاعاتی، برتری نسبی قدرت هوایی، جنگ موشکی، عملیات سایبری، ترور هدفمند و رقابت بر سر ادراک عمومی بررسی کرد. بااین‌حال، تغییر ابزارهای جنگ الزاماً به معنای تغییر منطق سیاسی آن نیست.
نقطه اتصال این سه تجربه را می‌توان در پیوند میان فشار نظامی، محاسبات سیاسی، امنیت ملی، انسجام داخلی و تلاش برای تغییر رفتار راهبردی طرف مقابل جست‌وجو کرد. مطالعه این شباهت‌ها، اگر از داوری‌های شتاب‌زده و یکسان‌انگاری تاریخی فاصله بگیرد، می‌تواند به شناخت دقیق‌تر ماهیت تهدید، نقاط قوت و ضعف ساختار دفاعی و الزامات بازدارندگی در محیط امنیتی جدید کمک کند.
۱. اشتراک در منطق فشار نظامی برای تحمیل اراده سیاسی …
دانلود از کافه بازار
