برندینگ‌سازی از آنچه مخفی است!

محمد محسن فایضی، کارشناس مسائل فلسطین:  برنامه «ما خفی أعظم» شبکه الجزیره درباره شهید بزرگ فلسطین محمد ضیف، فرمانده گردان‌های قسام حماس، صرفاً انتشار چند تصویر آرشیوی و سند محرمانه نبود؛ این برنامه تلاشی برای بازسازی یک تصویر بود که در بازتاب‌ها می‌توان گفت احتمالاً به این هدفش رسیده؛ تصویری که حماس سعی دارد پس از ترور فرماندهان ارشدش و تحولات سنگین جنگ غزه، در حافظه افکارعمومی بازیابی نماید. «ما خفی أعظم» یعنی آنچه نهان است بزرگ‌تر است، چیزی که کاملاً برای روایت محمد ضیف و حماس صادق بود.

هدف اصلی این مستند را می‌توان در سه سطح دید: اول، تبدیل یک فرمانده همیشه پنهان و بدون تصویر به شخصیتی تاریخی با زندگینامه، خاطرات، روابط تشکیلاتی و نقش مشخص در تصمیم‌سازی‌ها؛ دوم، نمایش حماس به‌عنوان تشکیلاتی برخوردار از ساختار فرماندهی، برنامه‌ریزی بلندمدت و انضباط سازمانی؛ و سوم، بازپس‌گیری ابتکار روایت از رسانه‌ها و دستگاه تبلیغاتی اسرائیل. حماس می‌خواست نشان دهد آنچه در 7 اکتبر رخ داد، محصول یک تصمیم ناگهانی و بی‌مقدمه نبود، بلکه حاصل سال‌ها سازماندهی و طراحی بود.

نشانه‌شناسی تصاویر نیز به‌ اندازه محتوای اسناد اهمیت دارد. جلسات فرماندهان در عمق تونل‌ها، نشستن دور یک میز، نماز جماعت، گفت‌وگوهای صمیمانه و حتی نمایش امکانات ساده محیط همگی حامل پیام‌اند. اینجا با تصویر یک فرماندهی و گروهی پرزرق‌وبرق مواجه نیستیم؛ حماس چهره‌ای از واقعیت گردان‌های نظامی خودش عیان کرد که در آن سادگی زیستی … …