بررسی آمارهای بانک مرکزی از سال1390 تا 1404، حاکی از نقش بسیار پررنگ تسهیلات بانکی در خلق نقدینگی است. 85درصد از افزایش نقدینگی در سال1404 ناشی از افزایش «بدهی بخش غیردولتی» به شبکه بانکی بوده است. به عبارتی دیگر، از حدود 5هزار و 415هزارمیلیارد تومان نقدینگی خلق شده در سال1404، چهارهزار و 600هزارمیلیارد تومان آن ناشی از تسهیلات بانکی بوده است. عامل اصلی رشد نقدینگی در سالهای گذشته نیز همین عامل بوده و سهم آن در رشد نقدینگی، از 60درصد در سال1390 به حدود 80درصد در 5سال گذشته رسیده است. سرکوب نرخ واقعی سود در مقادیر منفی، وقوع شوکهای ارزی و افزایش انتظارات تورمی، مهمترین عوامل رشد بالای تسهیلات بانکی و نقدینگی در ایران هستند. با سرکوب نرخ سود در مقادیر غیرواقعی، بازار پول و سرمایه کارکرد خود را از دست داده و تخصیص منابع توسط سازوکاری بوروکراتیک و بسیار ناکارآمد انجام میشود که یکی از ن …
این بخش بهصورت خودکار گردآوری شده است. برای مطالعه کامل خبر، به منبع اصلی مراجعه کنید.
حامد آذرگون: بر اساس آمار بانک مرکزی، 85 درصد از افزایش نقدینگی در سال 1404، به دلیل تسهیلات بانکها و موسسات اعتباری به بخش «غیردولتی» بوده است. با توجه به رشد بیش از 53 درصدی نقدینگی در سال 1404، تسهیلات بانکی، نقدینگی را به اندازه 45 درصد افزایش داده است. افزایش قدرت تورمزایی هر واحد نقدینگی در سالهای اخیر، به معنای آن است که بخش مهمی از تورم در ایران ناشی از تسهیلات مجموعه بانکها به بخش غیردولتی است.
بررسی روند گذشته، حاکی از افزایش نقش تسهیلات بانکی در خلق نقدینگی است. در دهه 1390، بهطور میانگین، 60 درصد خلق نقدینگی ناشی از تسهیلات اعطایی بوده درحالیکه این مقدار از سال 1400 به بیش از 80 درصد رسیده است. در همین مدت، نقش خالص بدهی دولت به شبکه بانکی، از 12.5 درصد به کمتر از 8 درصد کاهش یافته است. سرکوب نرخ واقعی سود در مقادیر منفی، تسهیلات تکلیفی و عملیاتهای فرابودجهای دولت، نیاز بنگاهها به سرمایه در گردش و همچنین ضعف سازوکارهای تخصیصی و نظارتی، از جمله مهمترین عوامل تبدیل شدن تسهیلات بانکی به موتور اصلی خلق نقدینگی در ایران است. تورم مزمن و فزاینده را میتوان یکی از بزرگترین مسائل اقتصاد ایران دانست. نرخهای بالای تورم، علاوه بر آسیبی که به ثبات اقتصادی و سرمایهگذاری وارد میکند، موجب افزایش نابرابری و کاهش سرمایه اجتماعی نیز میشود. بر اساس نظریههای علم اقتصاد، رشد نقدینگی عامل اصلی و بلندمدت تورم است. از این منظر، ریشهیابی رشد نقدینگی و تلاش برای درمان آن، یکی از مهمترین اصلاحات ضروری اقتصاد ایران است. چهار منبع خلق نقدینگی در شبکه بانکی
نقدینگی نامی است که بر مجموع اسکناس و مسکوک موجود در بازار و سپردههای دیداری و غیردیداری نزد بانکها گذاشته شده است. با این حال، حدود 98 درصد نقدینگی را بخش دوم، یعنی سپردههای بانکی تشکیل میدهد. بانکها به روشهای متفاوتی امکان «خلق اعتبار» دارند که در چهار گروه کلی دستهبندی میشود. تسهیلات، مهمترین موتور خلق نقدینگی …