بازار
تحولات یک هفته گذشته خاورمیانه نشان می‌دهد که تقابل ایران و آمریکا وارد مرحله پیچیده‌تری شده است؛ مرحله‌ای که در آن دیپلماسی، فشار اقتصادی، محاصره دریایی، محدودسازی مسیرهای زمینی و تحرکات نظامی به‌صورت هم‌زمان دنبال می‌شوند. در حالی که بار دیگر پیشنهادهای مذاکره از سوی تهران و واشنگتن مطرح شده و میانجی‌هایی همچون قطر برای نزدیک کردن مواضع دو طرف تلاش می‌کنند، رفتار عملی آمریکا پرسش‌های جدی درباره اهداف واقعی این کشور ایجاد کرده است.
پرسش اساسی این است که آیا واشنگتن واقعاً به دنبال پایان دادن به بحران است یا مذاکره را به ابزاری برای خرید زمان، تقویت محاصره اقتصادی و آماده‌سازی شرایط برای اعمال فشار بیشتر علیه ایران تبدیل کرده است؟
آنچه در روزهای اخیر بیش از هر چیز جلب توجه می‌کند، تناقض میان ادبیات دیپلماتیک آمریکا و اقدامات عملی آن در منطقه است. از یک طرف، مقام‌های آمریکایی از امکان مذاکره و بررسی پیشنهادهای ایران سخن می‌گویند و از طرف دیگر، محاصره دریایی ادامه دارد، حملات محدود به مواضع پدافندی ایران انجام می‌شود و سازوکارهای تازه‌ای برای محدود کردن ارتباطات اقتصادی و تجاری کشور در دستور کار قرار می‌گیرد. این هم‌زمانی، این احتمال را تقویت می‌کند که واشنگتن به دنبال استفاده از فضای مذاکرات برای مدیریت زمان و حفظ فشار بر تهران است؛ به‌گونه‌ای که هرچه مذاکرات جدی‌تر می‌شود، ابزارهای فشار نیز تقویت شوند.
در چنین شرایطی، یکی از مهم‌ترین تحولات اخیر، تلاش آمریکا برای گسترش دامنه محدودیت‌ها از مسیرهای دریایی به مسیرهای زمینی است. تشکیل کارگروه موسوم به «دروازه آهنین» از سوی فرماندهی مرکزی آمریکا در هفتم نوامبر، نشانه‌ای از حرکت واشنگتن به سمت کنترل و نظارت بیشتر بر انتقال کالاهای حساس، فناوری‌های دارای کاربرد دوگانه، تجهیزات نظامی و منابع مالی از مسیرهای زمینی و دریای خزر است. هرچند این اقدام به معنای استقرار نیروهای آمریکایی در مرزهای ایران یا آغاز محاصره نظامی زمینی نیست، اما می‌توان آن را گامی در جهت تکمیل محاصره اقتصادی و تجاری ایران ارزیابی کرد. …
