خورخه لوئیس بورخس، نویسندۀ آرژانتینیِ برخی از مشهورترین داستانهای کوتاه قرن بیستم، منتقد سرسخت اقتدارگرایی بود. دیدگاههای او ریشه در فردگرایی فلسفی عمیقی داشت. بورخس در مقالهای در سال ۱۹۴۶ نوشت که «مداخلۀ دولت در اعمال و رفتار فرد» به «فوریترین مسئلۀ زمانۀ ما» تبدیل شده است. او رؤیای تأسیس حزبی سیاسی را در سر میپروراند که وعدۀ «حداقل مطلق مداخلۀ دولت» را بدهد. او بارها به هربرت اسپنسر، متفکر لیبرتارین قرن نوزدهم، استناد کرد: «من نیز مانند اسپنسر، آنارشیست آرام و متین، معتقدم یکی از بزرگترین شرارتهای ما، و شاید بزرگترین آنها، غلبۀ دولت بر فرد است.» او در سالهای پایانی عمرش نوشت: «فرد واقعیت دارد؛ دولتها انتزاعاتی هستند که سیاستمداران، چه با اونیفرم و چه بدون آن، از آنها سوءاستفاده میکنند.» وقتی اقتدارگرایی به جهان داستانهای بورخس راه یافت
چنین اندیشههایی به آثار داستانی او نیز راه یافتند. بلندترین داستان بورخس، «کنگره»، بسیاری از سوءاستفادههای سیاسی را به تصویر میکشد: گسترش بیش از حد حکومت، رقابت ناعادلانه، تملق فرصتطلبانه و کتابسوزی. احتمالاً به دلیل سرخوردگی او از چشمانداز یا میزان اصلاحات سیاسی، بورخس در یکی از داستانهای کوتاهش ــ«آرمانشهر مردی خسته» (۱۹۷۴)ــ آیندهای را تصور میکند که در آن دولتها «بهتدریج به دست فراموشی سپرده شدهاند. انتخابات برگزار میشد، جنگ اعلام میشد، مالیاتها وضع میشد، ثروتها مصادره میشد، دستور بازداشت افراد صادر میشد و تلاشهایی برای تحمیل سانسور صورت میگرفت ــاما هیچکس در این سیاره به هیچیک از این امور توجهی نمیکرد.» او این وضعیت را در تقابل با زمانۀ حاضر قرار میدهد که «جمعهای شبحوار» و سیاستمداران «چلاق» بر آن سایه افکندهاند. جهانی که شناخت آن ممکن است، اما نمیتوان بر آن مسلط شد …


دانلود از کافه بازار












































