دیپلماسی ایرانی: درگیریهای نظامی اسرائیل و امریکا علیه ایران در سالهای ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ و سپس درگیریهای منطقهای منتج از آن یکی از مهمترین آزمونهای سیاست خارجی هند بود. هند در این بحران نه در کنار ایران قرار گرفت و نه به حمایت سیاسی آشکار از اسرائیل و امریکا پرداخت. در عوض، دهلینو تلاش کرد موضعی محتاطانه اتخاذ کند که امکان حفظ روابط خود با هر سه طرف را فراهم کند.
برای ایران، این رویکرد ممکن است ناامیدکننده یا حتی نشانه فاصله گرفتن هند از تهران تلقی شده باشد. اما برای فهم رفتار هند، شاید بهتر باشد مسئله از زاویهای متفاوت مورد بررسی قرار گیرد. سوال نباید این باشد که چرا هند مطابق منافع ایران عمل نکرد؟ بلکه پرسش اصلی را باید این گونه طرح کرد که هند منافع ملی خود را چگونه تعریف میکند و این تعریف چگونه به رفتارش در قبال بحران ایران شکل میدهد؟
در روابط بینالملل، کشورها بر اساس منافع و محاسبات خود تصمیم میگیرند، نه بر اساس انتظارات سایر کشورها. طبیعی است که منافع ملی ایران و هند در بسیاری از حوزهها با یکدیگر همپوشانی داشته باشند، اما این همپوشانی به معنای یکسان بودن آنها نیست. همانگونه که ایران در مواجهه با بحرانهای منطقهای بر اساس منافع و ملاحظات خود تصمیم میگیرد، هند نیز سیاست خارجی خود را بر اساس مجموعهای از منافع امنیتی، اقتصادی، انرژی، ژئوپلیتیکی و راهبردی تعریف میکند. …
