به گزارش سیاست خارجی ایرنا، «محسن میلانی» در تحلیلی برای «اندیشکده چتم هاوس» نوشت جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران میتواند در نهایت به دلیل پیامدهای آن و به چالش کشیدن بنیانهای «صلح آمریکایی» در خلیج فارس، یعنی نظم پس از جنگ سرد مبتنی بر برتری آمریکا، در تاریخ منطقه ثبت شود.
به نوشته این تحلیل، واشنگتن و تلآویو با وجود موفقیتهای نظامی، هنوز به اهداف راهبردی خود یعنی تغییر نظام سیاسی ایران و نابودی توانمندیهای موشکی و هستهای این کشور دست نیافتهاند. ایران برخلاف درخواست دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، برای تسلیم شدن، با مقاومت به جنگ ادامه داد، دامنه درگیری را به منطقه گسترش داد، از تنگه هرمز بهعنوان اهرم راهبردی استفاده کرد و نشان داد که جغرافیا میتواند ضعف نظامی را تا حدی جبران کند.
میلانی افزود که پس از شش ماه، جنگ به نظر میرسد به شکلگیری نظمی رقابتیتر در خلیج فارس سرعت بخشیده است؛ نظمی که در آن برتری آمریکا بیش از گذشته به چالش کشیده میشود، چین امکان گسترش نفوذ خود را پیدا میکند، ایران تلاش میکند جایگاه خود را بهعنوان یک قدرت محوری منطقهای تثبیت کند و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس نیز به سمت تنوعبخشی به شرکای راهبردی خود حرکت میکنند.
تنگه هرمز؛ محور راهبردی خلیج فارس
این تحلیل با اشاره به اهمیت تاریخی تنگه هرمز مینویسد این آبراه طی پنج قرن گذشته محور راهبردی خلیج فارس بوده است. پرتغال در سال ۱۵۰۷ هرمز را تصرف کرد و آن را به مرکز نظام «کارتاز» تبدیل کرد که بر اساس آن کشتیها ملزم به خرید مجوز عبور بودند. در سال ۱۶۲۲، اخراج پرتغالیها از هرمز توسط ایران با کمک بریتانیا، زمینهساز برتری بریتانیا در خلیج فارس شد. پس از خروج بریتانیا از منطقه در سال ۱۹۶۸، شاه ایران با حمایت واشنگتن به قدرت مسلط منطقهای تبدیل شد و این وضعیت تا انقلاب اسلامی سال ۱۹۷۹ ادامه یافت. …
