۳۰ میلیارد دلار ارز؛ چرا بازار همچنان ملتهب است؟

هفت صبح|  مقایسه واردات در شش‌ماهه نخست ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵، روایتی از دو واقعیت متفاوت است. در ۱۴۰۴، کشور با مدیریت ارزی و کنترل واردات، توانست از شدت بحران بکاهد و تراز تجاری را بهبود بخشد. اما در ۱۴۰۵، با تشدید جنگ و محاصره دریایی، این مدیریت به یک ضرورت تلخ تبدیل شده و کاهش واردات رخ داده که نشان‌دهنده تلاش برای سازگاری با شرایط جدید کمبود درآمد ارزی است. اما این سازگاری، هزینه‌های سنگینی دارد؛ افزایش قیمت کالا، کاهش دسترسی به مواد اولیه و ماشین‌آلات و تهدید جدی برای تولید بوده ‌است. هرچند رئیس کل بانک مرکزی با اعلام اینکه ۳۰ میلیارد دلار ارز برای واردات تخصیص یافته تاکید دارد که تامین کالا همچنان ادامه دارد، اما مسئله اساسی رشد قیمت کالاهاست که در نتیجه افزایش نرخ ارز رخ داده است. 

 

داود رنگی، نایب رئیس کمیسیون مدیریت واردات اتاق بازرگانی ایران، در گفت‌وگو با خبرنگار هفت‌صبح از وضعیت تخصیص ارز و تأمین کالاهای اساسی، با انتقاد از سیاست‌های بانک مرکزی به خبرنگار هفت‌صبح اظهار کرد: «درحالی بانک مرکزی مدعی تامین ارز واردات است که گران‌سازی‌ ارز همچنان ادامه‌دار است، هرچند برای واردات برخی کالاها همچون دارو و مواد غذایی ارز تخفیف می‌دهد اما برای سایر کالاها اینگونه نیست و با قیمت تالار مبادلاتی می‌دهد که هر روز هم قیمتش افزایش می‌یابد. این ۳۰ میلیارد دلار، قسمت عمده‌اش مربوط به واردات نهاده‌ها است، یک بخشش مربوط به دارو و بخشی هم مربوط به وزارت صمت است. البته این‌ها در لیستشان تفکیک نکردند که این ۳۰ میلیارد دلار به چه کالاهایی تعلق گرفته است.»

 

رنگی با اشاره به برآورد خود از ترکیب این ارز تصریح کرد: «با توجه به اینکه آمار واردات نهاده‌ها را تا حدودی در دست داریم، شاید چیزی در حدود ۸ تا ۹ میلیارد دلارش مربوط به نهاده‌ها و کالاهای اساسی باشد. این ارز به دو صورت تأثیر می‌گذارد؛ یکی ارز تالار مبادلاتی و یکی هم عرضه با نرخ آزاد تخصیص می‌یابد. در این هم تفکیکی انجام نشده که چقدرش با دلار مبادلاتی برای کالاهای اساسی بوده و چقدرش برای دیگر کالاها با قیمت بازار آزاد واردات انجام شده‌است. منتها اصل موضوع این است که بانک مرکزی تا حالا دیناری از بدهی‌های ارزی‌اش که در سال گذشته ایجاد شده پرداخت نکرده و واردکنندگان کالاهای اساسی کماکان در یک وضعیت بحرانی به سر می‌برند.» …