منطقه در وضعیتی از تعلیق قرار گرفته است؛ وضعیتی شکننده، پرهزینه و بهشدت غیرقابل پیشبینی که در آن هر حمله محدود میتواند به زنجیرهای از واکنشها منجر شود و هر واکنش نیز زمینهساز مرحلهای تازه از تنش شود.
مسأله اصلی این است که آمریکا و ایران، دستکم در مقطع کنونی، به دلایل متفاوت تمایلی به ورود به جنگ تمامعیار ندارند، اما همزمان حاضر نیستند هزینه عقبنشینی و پذیرش ضعف را نیز بپردازند. همین تناقض، وضعیت «نه جنگ و نه صلح» را به خطرناکترین ویژگی روابط تهران و واشنگتن تبدیل کرده است.
آمریکا میداند جنگ گسترده با ایران، برخلاف عملیات محدود، پیامدهایی دارد که کنترل آنها دشوار خواهد بود؛ از ناامنی منطقه و مسیرهای دریایی و افزایش قیمت انرژی گرفته تا تهدید پایگاههای آمریکا و گسترش درگیری به کشورهای دیگر. مهمتر اینکه هیچ تضمینی وجود ندارد عملیات نظامی بتواند اهداف سیاسی مورد نظر واشنگتن را محقق کند. ایران نیز نشان داده است که در برابر حمله و فشار نظامی، سکوت نمیکند و هر اقدام علیه خود را با واکنش پاسخ میدهد.
به همین دلیل، به نظر میرسد راهبرد آمریکا در شرایط فعلی بیشتر بر «مدیریت تنش بدون ورود به جنگ گسترده» استوار است؛ ترکیبی از فشار اقتصادی، تحریم، فشار دریایی، تهدید سیاسی، جنگ روانی و حملات محدود. هدف، تعیین تکلیف منازعه در یک عملیات بزرگ نیست، بلکه حفظ فشار مستمر و فرسایشی است؛ فشاری که هم اقتصاد ایران را هدف قرار دهد، هم فضای روانی جامعه را تحت تأثیر بگذارد و هم تهران را در وضعیت دائمی آمادگی امنیتی و نظامی نگه دارد. در این چارچوب، حملات محدود نیز کارکردی مکمل دارند.
این … …
