امیررضا انگجی: پیشرفت فناوری معمولا یکی از مهمترین عوامل افزایش بهرهوری، رشد اقتصادی و بهبود سطح زندگی در نظر گرفته میشود. بااینحال، افزایش بهرهوری الزاما به معنای افزایش متناسب دستمزدها یا بهبود شرایط اقتصادی تمام کارگران نیست. در بسیاری از اقتصادهای پیشرفته، بهویژه در بخش خدمات، بنگاهها توانستهاند با استفاده از فناوریهای جدید، سازماندهی مجدد فعالیتهای تولیدی، استانداردسازی وظایف و گسترش روشهای مدیریتی، میزان تولید بهازای هر کارگر را افزایش دهند؛ اما این تحول همیشه با رشد مشابهی در دستمزد نیروی کار همراه نبوده است. پرسش اصلی این است که چرا بخشی از منافع حاصل از پیشرفت فناوری به بنگاهها میرسد، درحالیکه کارگران لزوما سهم متناسبی از افزایش بهرهوری دریافت نمیکنند. مقاله «کالاییشدن نیروی کار» که امی ناکامورا، جون استاینسون و ماسائو فوکویی در آوریل ۲۰۲۶ منتشر کردند، برای پاسخ به این پرسش، سازوکاری را معرفی میکند که بر قابلیت جایگزینی کارگران متمرکز است. ایده اصلی مقاله که وامدار ایدههای کارل مارکس است، در این حقیقت نهفته است که فناوری فقط از طریق جایگزینکردن ماشین بهجای انسان بر بازار کار تأثیر نمیگذارد؛ فناوری همچنین میتواند ماهیت مشاغل را تغییر دهد، بهگونهای که انجام آنها به مهارت، تجربه و ویژگیهای اختصاصی افراد وابستگی کمتری پیدا کند. در چنین شرایطی، ممکن است تعداد مشاغل کاهش نیابد و حتی تولید و اشتغال افزایش پیدا کند، اما کارگران به نیروی کاری تبدیل شوند که جایگزینکردن آن آسانتر است. این تغییر میتواند قدرت چانهزنی نیروی کار را کاهش دهد و به بنگاهها امکان دهد دستمزدی پایینتر از ارزش تولیدی کارگر پرداخت کنند.
مارکس و یک ایده قدیمی …


دانلود از کافه بازار













































































































































![[سیدعلی دوستی موسوی] این مصوبه نگرانکننده را شفاف کنید](/news/u/2026-11-16/ettelaat-zyd1i.jpg)
![[محمدرضا نادری گیسور] جنگ بهانه نشود](/news/u/2026-11-16/ettelaat-m6wrd.jpg)

















