تدوین چارچوب ملی برای استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی در دولت ایتالیا - حکمرانی هوشمند

آژانس دیجیتال ایتالیا (AgID) دستورالعمل‌های جدیدی را برای استفاده از هوش مصنوعی در دستگاه‌های دولتی این کشور منتشر کرده است؛ چارچوبی که با تعیین مسئولیت‌ها، الزامات نظارتی و معیارهای اجرایی، تلاش می‌کند بهره‌گیری از این فناوری را از مرحله آزمایش‌های محدود به استفاده‌ای ساختارمند، ایمن و پاسخ‌گو در نظام اداری ایتالیا هدایت کند.

به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند به نقل از آژانس دیجیتال ایتالیا (AgID) این دستورالعمل‌ها با مصوبه شماره ۱۶۹ در تاریخ ۹ نوامبر ۲۰۲۶ به تصویب رسیده و در قالب سندی ۱۴۰ صفحه‌ای، معیارها و شیوه‌های اجرایی لازم برای استقرار و مدیریت سامانه‌های هوش مصنوعی در نهادهای عمومی را تشریح می‌کند. این سند در چارچوب برنامه سه‌ساله فناوری اطلاعات بخش عمومی ایتالیا برای سال‌های ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۶ تدوین شده و با مشارکت نهادهایی از جمله آژانس ملی امنیت سایبری، سازمان ملی مبارزه با فساد، شرکت Consip و نمایندگان وزارتخانه‌ها، مناطق و نهادهای محلی تهیه شده است.

این چارچوب همچنین با قانون هوش مصنوعی اتحادیه اروپا (AI Act) و قانون ملی شماره ۱۳۲ مصوب سال ۲۰۲۵ ایتالیا هماهنگ شده است.

تعیین مسئولیت‌ها و راهبرد مشخص برای استفاده از هوش مصنوعی

یکی از محورهای اصلی دستورالعمل جدید، ضرورت تدوین راهبرد مشخص برای استفاده از هوش مصنوعی در هر دستگاه دولتی است. بر اساس این رویکرد، سازمان‌های عمومی باید متناسب با مأموریت و اهداف خود، زمینه‌های استفاده از این فناوری، اقدامات مورد نیاز و سازوکارهای تضمین شفافیت را مشخص کنند.

این راهبرد باید با برنامه یکپارچه فعالیت‌ها و سازمان‌دهی دستگاه‌ها (PIAO)، سیاست‌های مدیریت داده و برنامه سه‌ساله فناوری اطلاعات بخش عمومی هماهنگ باشد. همچنین، نهادهای دولتی موظف‌اند پیش از اجرای طرح‌های هوش مصنوعی، ظرفیت‌های فناورانه و سازمانی، میزان دسترسی به داده‌ها، مهارت کارکنان و منابع مالی خود را ارزیابی کنند.

در این دستورالعمل، مسئولیت هماهنگی و راهبری استفاده از هوش مصنوعی به مدیر تحول دیجیتال (RTD) و دفتر تحول دیجیتال دستگاه (UTD) سپرده شده است. این مسئولیت شامل نظارت بر رعایت الزامات قانونی و گزارش‌دهی به مدیران ارشد درباره عملکرد سامانه‌ها، اقدامات کنترلی و روند توسعه فناوری‌های مورد استفاده خواهد بود. …