حسین مقیسه
خرید ۲۰ درصد سهام شرکت سپهر کیش ایرانیان توسط بهمنموتور به ارزش حدود ۵.۳ هزار میلیارد تومان، بار دیگر بحث درباره ترکیب سهامداری، نفوذ مجموعه کروز و آینده مدیریت ایرانخودرو را به یکی از موضوعات مهم صنعت خودرو تبدیل کرده است.
اما پرسش اصلی این است: آیا هرگونه تمرکز مالکیت در یک بنگاه صنعتی الزاماً تهدیدی برای اقتصاد کشور است؟ آیا باید تغییر ساختار سهامداری را صرفاً براساس نام و وابستگی سهامداران ارزیابی کرد یا معیار اصلی باید توان سرمایهگذاری، کیفیت مدیریت، بهرهوری و ارزش اقتصادی ایجادشده برای صنعت باشد؟
به اعتقاد من، برای قضاوت درباره چنین معاملاتی باید از جدالهای صرفاً مالکیتی فاصله گرفت و به سه موضوع اساسی توجه کرد: ارزشگذاری داراییها، کنترل مدیریتی و تعارض منافع.
سپهر کیش؛ معاملهای فراتر از جابهجایی سهام
سپهر کیش ایرانیان حدود ۱۰.۳۱ درصد سهام ایرانخودرو را در اختیار دارد. پیش از معامله اخیر، حدود ۳۱.۷۵ درصد سهام سپهر کیش متعلق به کروز و ۳۵.۷۵ درصد متعلق به تعاونی خاص کارکنان ایرانخودرو بوده است.
با خرید ۲۰ درصد سهام این شرکت توسط بهمنموتور و با توجه به مالکیت حدود ۷۰ درصدی کروز در بهمنموتور، سهم اقتصادی غیرمستقیم کروز از بلوک خریداریشده حدود ۱۴ درصد خواهد بود. به این ترتیب، مجموع مالکیت اقتصادی مستقیم و غیرمستقیم کروز در سپهر کیش به حدود ۴۵.۷۵ درصد میرسد.
البته باید میان مالکیت اقتصادی و کنترل مدیریتی تفاوت قائل شد؛ چراکه میزان نفوذ در تصمیمگیری شرکت، علاوه بر درصد مالکیت، به حقوق رأی، ترکیب هیأتمدیره و توافقات سهامداران وابسته است.
از سوی دیگر، براساس رأی ۱۸ آذر ۱۴۰۳ دادگاه تجدیدنظر، سهام ایرانخودرو متعلق به سپهر کیش در حکم سهام خزانه شناخته شده و این شرکت از اعمال حق رأی آن در مجامع عمومی ایرانخودرو محروم شده است. بنابراین تغییر کنترل مدیریتی سپهر کیش را نباید به معنای انتقال حق رأی ۱۰.۳۱ درصدی در ایرانخودرو تلقی کرد.
در این میان، شفافسازی تعاونی خاص کارکنان ایرانخودرو نیز اهمیت دارد. طبق اعلام تعاونی، بازده نقدی پنجساله این سرمایهگذاری حدود ۱۳۱ میلیارد تومان و معادل سه درصد ارزش دارایی بوده و قیمت پایه مزایده نیز ۴۳ درصد بالاتر از ارزش کارشناسی اعلام شده است. …


دانلود از کافه بازار

















































































































![[شجاعالدین ابراهیمی] سقوط کلمههای شیشهای در یاختههای سکوت](/news/u/2026-11-16/ettelaat-uuba9.jpg)














































