بازار
کتاب شاید نتواند به‌تنهایی از بار همه مشکلات جامعه بکاهد، اما می‌تواند به ما کمک کند مسائل را بهتر بفهمیم، کمتر اسیر آسیب های احتمالی شویم و راه‌های سنجیده‌تری برای زیستن و تغییر پیدا کنیم. گاهی در روزگاری که حال جامعه خوب نیست، بیش از همیشه به فرصتی برای اندیشیدن و فهمیدن از طریق مطالعه کردن نیاز داریم. سخن نخست:
روایتی نقل می‌شود از دانشجویی که از یکی از کشورهای خاورمیانه برای تحصیل به سوئیس رفته بود. او در گفت‌وگو با استادش، از مشکلات کشور خود و نقش نظام حاکم در عقب‌ماندگی آن سخن گفت. استاد پاسخ داد: "شاید مسئله فقط نظام حاکم نباشند؛ سطح آگاهی عمومی، فرهنگ مطالعه، کیفیت آموزش و شیوه اندیشیدن مردم نیز در سرنوشت یک جامعه نقش دارند."
این حکایت، فارغ از صحت تاریخی آن، پرسشی مهم را مطرح می‌کند: آیا جامعه‌ای بدون پرورش اندیشه، آگاهی و تفکر انتقادی می‌تواند به توسعه پایدار برسد؟
بر اساس پیمایش آبان ۱۴۰۴ پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات، تنها ۴۱٫۱ درصد پاسخ‌گویان ایرانی گفته‌اند کتاب می‌خوانند و میانگین مطالعه کتاب‌های غیردرسی برای کل افراد، روزانه ۱۰٫۹ دقیقه بوده است.
در مقابل، در پیمایش‌های جداگانه، ۷۵ درصد بزرگسالان آمریکایی و ۷۹ درصد کانادایی‌ها گفته‌اند در یک سال گذشته کتاب خوانده‌اند. در اتحادیه اروپا نیز این رقم بر اساس داده‌های سال ۲۰۲۲، ۵۲٫۸ درصد بوده است.
این آمارها به دلیل تفاوت روش و تعریف مطالعه، قابل مقایسه مستقیم نیستند؛ اما اهمیت فرهنگ کتاب‌خوانی را در جوامع مختلف نشان می‌دهند. کتاب با ذهن ما در مواجه با دشواری ها چه می‌کند؟
خواندن، شبکه‌های مرتبط با زبان، حافظه، توجه و تحلیل را در مغز فعال می‌کند. پژوهش‌های علوم اعصاب نشان داده‌اند که مطالعه فعالیتی پیچیده و چندبعدی است. خواندن ادبیات و داستان نیز می‌تواند در درک احساسات و دیدگاه دیگران مؤثر باشد. …
