«نچه تو گنجش توهم میکنی
زآن توهم، گنج را گم میکنی
(مولانا)
توهم در هر امری، موجب جهشِ اعتمادبهنفسِ کاذب شده و آفرینندۀ خودفریبی است و سبب میشود فردِ متوهم واقعیت را درست نبیند و در تشخیصِ حقیقت به بیراهه رود. فردی که در ارزیابی تواناییِ خود دچار توهم باشد، تواناییهایی را در سیاست و دانش و اقتصاد و سایر موضوعات، باور دارد که واقعیت ندارند. در بسیاری از جوامع بحران اصلی نادانی نیست، بلکه توهمِ دانایی است که هیچ نسبتی با حقیقت ندارد.
فرسایش سرمایههای ملی، هدررفتِ منابع عمومی، شکلگیری دوقطبیهای کاذب اجتماعی، تفرقه و خدشه در انسجام ملی از آثار این توهمات است.
یکم:
تعقل؛ به معنی درکِ مفاهیمِ حقیقی است که بالاترین نوعِ شناخت و قابلاعتمادترینِ آن است که میان اطلاعات جزئی برآمده از حس و خیال، تناسب و رابطه منطقی ایجاد میکند و به زادگاه و زِهدان حکمت و دانش تبدیل میشود.
تخیل؛ نیرویی درونی است که صورتهای بیرونی را بازسازی میکند و تصاویر جدید ذهنی را پدید میآورد و در نهایت به زادگاهِ هنر تبدیل میشود. فرد متخیل گرچه از مواد بیرونی بهره میگیرد، اما تصاویری خلق میکند که ممکن است در خارج وجود نداشته باشند و ذهنی، اما آگاهانه و قابلکنترل هستند.
توهم؛ واژۀ توهم همریشه با واژگان اتهام و تهمت است و به معنی درک نادرست و غیرواقعی از اتفاقات و رویدادهای پیرامونی است، درحالیکه شخص متوهم تصور میکند کاملاً درست درک کرده است.
توهم، پندارهای نادرستِ زادۀ ذهن است و هیچ نسبتی با واقعیات بیرونی ندارد و اغلب در مغایرتِ کامل با واقعیتهای بیرونی و خارج از کنترل است که ذهن آنها را ساخته و موجب فریب، گمراهی و ارزیابی نادرستِ فرد میشود. و در واقع فقط پندارِ سرابِ حقیقت است و کوچکترین بهرهای از حقیقت نبرده است. توهمِ دانایی همان جهل مرکب است که انسان چیزی را نداند و به نادانی خویش نیز توجه نداشته باشد، بلکه اعتقاد داشته باشد از کسانی است که به آن امر آگاهی دارد.
دوم: …


دانلود از کافه بازار














































































![[بهنام بخشی] گنج پنهان زیر پای تهران](/news/u/2026-11-07/ettelaat-v80x7.jpg)

















































































