خاله‌بازی شورای رقابت با خودرو

از بدهی خودروساز به قطعه‌ساز تا افت تولید و شکاف قیمت کارخانه و بازار، مشکلات صنعت خودرو سال‌هاست روی میز است. حالا شورای رقابت می‌خواهد دوباره آن‌ها را بررسی کند؛ اما خروجی این جلسات قرار است چه چیزی را در بازار تغییر دهد؟ به گزارش اکوایران، شورای رقابت بار دیگر سراغ بازار خودرو رفته است؛ بازاری که در آن قیمت‌ها بالا می‌روند، معاملات در رکود قرار دارند، فاصله قیمت کارخانه و بازار پابرجاست و خودروسازان هم از افزایش هزینه‌های تولید و دشواری تأمین قطعات می‌گویند.  این شورا قرار است سه محور را بررسی کند: اختلال در خطوط تولید و افت بهره‌وری، شکاف قیمت کارخانه و بازار و سیاست‌های قیمت‌گذاری.

روی کاغذ، این سه محور مهم به نظر می‌رسند؛ اما مسئله اینجاست که بخش قابل‌توجهی از آنچه قرار است در جلسات شورا «واکاوی» شود، چندان پیچیده و ناشناخته نیست. پرسش اصلی این نیست که چرا تولید مختل شده یا چرا قیمت بازار از کارخانه فاصله گرفته است؛ پرسش این است که شورای رقابت با شناخت این مشکلات قرار است چه تصمیمی بگیرد و آیا راه‌حل احتمالی آن، دوباره به کنترل قیمت فروش خودروساز ختم خواهد شد؟ ریشه اختلال تولید؛ از بدهی قطعه‌ساز تا کمبود قطعه

نخستین محور مورد اشاره شورای رقابت، بررسی مشکلات خطوط تولید و افت بهره‌وری است. اما برای فهم وضعیت تولید، لازم نیست از نقطه صفر شروع کرد. دست‌کم درباره سایپا، بخش مهمی از مسئله در وضعیت مالی شرکت و رابطه آن با زنجیره تأمین قابل مشاهده است.

وقتی خودروساز مطالبات قطعه‌سازان را به‌موقع پرداخت نمی‌کند، زنجیره تأمین به‌تدریج از کار می‌افتد. قطعه‌ساز هم بنگاه اقتصادی است و نمی‌تواند بدون دریافت پول، برای مدت نامحدود مواد اولیه بخرد، دستمزد بدهد و قطعه تحویل دهد. نتیجه چنین وضعیتی، چیزی شبیه تحریم از درون است؛ قطعه در داخل کشور تولید می‌شود، اما به دلیل ناتوانی خودروساز در پرداخت مطالبات، امکان تأمین منظم آن وجود ندارد. …