«برخاستن از فقر» و گنج‌های ایرانی

جوان آنلاین: رئیس‌جمهور دکتر مسعود پزشکیان به استانداران و مدیران توصیه کرد کتاب «برخاستن از فقر» را [از شی جین پینگ رئیس‌جمهور چین]مطالعه کنند تا «از تجربه چین در عبور از فقر و تبدیل‌شدن به قدرتی بزرگ درس بگیرند»، زیرا «مردم چین روزگاری با فقر و گرسنگی دست‌وپنجه نرم می‌کردند، اما امروز شرایط کاملاً متفاوتی دارند. این تجربه به ما نشان می‌دهد که ما نیز می‌توانیم از وضعیت دشوار کنونی عبور کنیم». 

معمولاً این‌گونه سخنان را مدیران دولتی خیلی جدی نمی‌گیرند، زیرا بسا کسان از این مدیران نیامده‌اند که سختی مطالعه و پژوهش و کار جدی مدیریتی را تجربه کنند. فلذا در این نوشته می‌خواهم چند مسئله را روشن کنم: اول، اینکه محتوای کتاب صرف‌نظر از تفاوت‌های دوکشور در ایدئولوژی و اقتصاد سیاسی و تفاوت‌های فراوان دیگر، اتفاقاً برای مدیران ایرانی به کار می‌آید. بلافاصله به این مسئله می‌پردازم که ایران فعلی، چین چهار دهه قبل نیست، نه از منظر فقر و نه وضعیت توسعه، و تفاوت‌ها مهم است. سپس این مسئله که به‌رغم این تفاوت‌ها اگر قرار است از تجربه چین چیزی فراتر از تأملات مدیریتی، اقتصادی و اداری درباره توسعه یک منطقه محروم (محتوای کتاب) بیاموزیم، آن چیز چیست؟ و چرا تجربه چین الگویی برای تقلید ما نیست، فرصتی برای دیدن تناقض میان ظرفیت‌های ایران و نتایج اقتصادی آن است؛ و آنگاه چرا وقتی روابط ایران با چین در همین دولت مخالفان و سنگ‌اندازانی دارد، رئیس‌جمهور خود چنین می‌گوید؟! و یک نکته‌سنجی: وقتی بدانید این کتاب چیست و آن را رئیس‌جمهور فعلی چین در دوران جوانی نوشته است و تجربه‌ای گران‌بها در سطوح محلی و مواجهه مستقیم با مسائل توسعه‌ای یک منطقه محروم داشته است، می‌فهمید که اتفاقاً مدیران دولتی باید چنین مسیری را تا بالاترین مقام‌های اجرایی در وزارتخانه‌ها طی کنند، نه آن مسیری که فعلاً در ایران جاری و ساری است! …