شنبه ۱۰ مرداد ۱۳۹۴ / Saturday, 1 August, 2015
مدرسه هایی پر از نقاط قوت و ضعف!

مدرسه هایی پر از نقاط قوت و ضعف!در مطلبی كه از پی می آید مجید علیشاهی، مشاور دبیر كل شورای عالی آموزش و پرورش و مدیر نظارت و ارزیابی مصوبات این شورا، تأسیس و انحلال مدرسه های نمونه مردمی را براساس اسناد موجود بررسی كرده است. بدیهی است همشهری نظریه های دیگر، به ویژه دیدگاه هایی كه مخالف تأسیس مدرسه های نمونه مردمی بوده اند، را نیز منتشر خواهد كرد.ایده طراحی مدارس نمونه مردمی از لزوم اعمال نظارت و كنترل بر مدارس خاص تهران شكل گرفت. مدارسی كه به زعم اعضای شورای عالی آموزش و پرورش، سیستم اداری را قبول نداشتند، از مردم شهریه می گرفتند، دانش آموزان را گزینش می كردند، برنامه رسمی مدرسه را دستكاری و ساعات مصوب دروس را تغییر می دادند ، برنامه های اضافی آموزشی و پرورشی داشتند، به كاركنان و معلمان خود حق الزحمه اضافی پرداخت می كردند، برنامه های آموزشی و پرورشی رسمی را نامناسب و یا نارسا تلقی كرده و خود را پیش تر از آن می دانستند ، معمولاً تحت حمایت شدید اولیا و دانش آموزان خصوصاً اولیای با نفوذ قرار داشتند تا حدی كه نه تنها سیاست های اداری منطقه آموزشی بلكه وزارتخانه را نیز وقعی نمی نهادند. به رسمیت شناختن فعالیت های اضافی این گونه مدارس با اجرای دستورالعمل مدارس نمونه مردمی، موجب اطلاع آموزش و پرورش از برنامه كار هفتگی و میزان ساعات فوق برنامه آموزشی و پرورشی ، میزان پرداخت حق الزحمه اضافی به كاركنان و میزان شهریه دریافتی از دانش آموزان را فراهم و امكان ورود به عرصه فعالیت های آنها را فراهم كرد.
طرح مدارس نمونه مردمی در مقام اجرا فقط راهكاری برای كنترل مدارس خاص نشد بلكه اجرای آن با دامنه نسبتاً وسیع آغاز و با گذشت زمان خصوصاً در تهران به سرعت توسعه یافت.به نظر می رسد این طرح همانند بسیاری از طرح های دیگر دارای نقاط قوت و نقاط ضعف خاص خود _ خصوصاً در مقام اجرا- بوده است به ویژه آن كه مفادی از دستورالعمل اجرایی طرح كه برای جلوگیری از بروز مشكلات احتمالی توسط طراحان پیش بینی شده بود در عرصه عمل و توسط مجریان مغفول ماند.از جمله آن ها می توان به موارد زیر اشاره داشت:
۱- برابر بند د ماده ۲ دستورالعمل اجرایی این مدارس در زمینه نحوه تأسیس مدارس نمونه مردمی یا تبدیل مدارس عادی به نمونه مردمی، باید مدرسه عادی در همان دوره تحصیلی به تفكیك جنسیت ، نزدیك به مدرسه مورد نظر وجود داشته باشد . رعایت این بند از محروم شدن مردم محل از مدرسه نزدیك به محل سكونت خود جلوگیری می كرد. علاوه بر آن در صورت وجود دو مدرسه هم دوره در یك محل ، مدرسه موفق تر به نمونه تبدیل می شد كه این امر نارضایی اولیا محل را در برداشت.
۲- رؤسای مناطق آموزشی، علی رغم مفاد تبصره ماده ۳ دستورالعمل اجرایی بدون در نظر گرفتن «شرایط مناسب» مدارس كاملاً عادی را به عنوان نمونه به استان ذیربط پیشنهاد و استان ها نیز علیرغم مفاد ماده ۴ با تبدیل آن ها به نمونه مردمی موافقت می كردند . بعضاً مسئولین مناطق آموزشی و استان ها در این زمینه به رقابت با یكدیگر نیز می پرداختند.
۳- ماده ۲۰ دستورالعمل مبنی بر اختصاص ۳۰% درصد از ظرفیت مدرسه به دانش آموزان مستعد واجد شرایط كه از توانایی مالی لازم برخوردار نبودند، عملاً به طور كامل اجرا نمی شد.
۴- ماده ۲۳ دستورالعمل مبنی بر الزام معلمان مدارس نمونه به تدریس در مدارس عادی حداقل به تعداد نصف ساعات تدریس موظف، با مشكلات اجرایی مواجه بود و در صورت تحقق نیز برخی از معلمان در دو نوع مدرسه، دو نوع كار متفاوت ارائه می دادند!اشكالات فوق باعث شد كه یكی از اعضای مجرب شورای عالی آموزش و پرورش كه در مرحله تصویب طرح مدارس نمونه از مدافعان اصلی این طرح بود در جلسه سال ،۷۷ عدم اجرای دستور العمل مربوط و توسعه بی رویه و تبدیل مدارس عادی و بدون سابقه خاص، به نمونه مردمی را آفت طرح مدارس تلقی نموده خاطرنشان ساخت تبدیل مدارس خاص و محدود با سابقه درخشان و حسن شهرت به نمونه مردمی، علاوه بر آن كه مشكلی ایجاد نكرد مسائل و مشكلات این گونه مدارس را مرتفع كرد. در حالی كه خارج شدن طرح از حالت مدارس استثنایی و عمومیت یافتن آن و نیز انجام آزمون ورودی، موجب اضطراب و نارضایتی عمومی شد. به هرحال با گذری بر اجرای هفت ساله طرح مدارس نمونه، به نظر می رسد نقاط قوت و ضعف زیر بر آن مترتب باشد:
الف-نقاط قوت
- مشاركت مردم در آموزش و پرورش و تأمین منابع جدید مالی؛
- پاسخگویی به تقاضای اجتماعی طبقات متوسط جامعه در تأمین مدرسه خوب برای فرزندانشان؛
- ارج نهادن به استعداد و تلاش دانش آموزان؛
- ارتقاء كیفیت آموزش در مدارس؛
- تقویت انگیزه معلمان و افزایش تعداد ساعات كار معلمان رسمی به تعداد بیش از ساعات موظف هفتگی
- حفظ و در عین حال ضابطه مند كردن مدارس خاص و شفاف ساختن فعالیت های آنان (چگونگی گزینش دانش آموز و ساعت فوق العاده و دریافت ها و پرداخت های اضافی و ...)؛
- ایجاد جو رقابت و شكستن بازار بعضاً كاذب مدارس غیرانتفاعی؛
- استقلال مالی و عدم نیاز به سرانه های دولتی و در نتیجه تخصیص سرانه بیشتر به مدارس عادی
- مشخص كردن تكلیف مردم در زمینه میزان مشاركت مالی با آموزش و پرورش؛
- تأمین بخش قابل توجهی از نیازهای مالی ادارات و ادارات كل از محل درصدهای تخصیص یافته شهریه ها ؛
ب _ نقاط ضعف
- ایجاد اضطراب و تأثیرات منفی برگزاری آزمون ورودی در روحیه دانش آموزان و خانواده ها به ویژه دانش آموزانی كه با عدم توفیق مواجه می شدند (كاشتن بذر شكست در زندگی تحصیلی تعداد قابل توجهی از دانش آموزان)؛
- انحصار امكانات دولتی آموزش و پرورش(فضا، معلم، تجهیزات) به قبول شدگان آزمون ورودی و در نتیجه محروم كردن بخشی از جامعه خصوصاً ساكنین محدوده جغرافیایی مدارس از امكانات عمومی؛
- دامن زدن به فاصله و شكاف بین مدارس ، با گزینش دانش آموزان مستعد و معلمان كارآمد و واگذاشتن سایر دانش آموزان و معلمان به مدارس دولتی؛
- سرگردانی و نارضایتی بخشی از اولیاء و ایجاد تنش های اجتماعی و بعضاً سیاسی خصوصاً در ایام برگزاری آزمون و اعلام نتایج، و تحمیل فشارهای ناشی از آن بر مسئولین نظام آموزشی و سایر مسئولین نظام؛
- تأثیر منفی در رقم بودجه آموزش و پرورش از دید نمایندگان مجلس شورای اسلامی.
نتیجه گیری
دنیای امروز رشد و توسعه همه جانبه كشورها را در گرو تربیت نیروی انسانی مناسب و آنرا نیز ملازم با ارتقای كیفیت آموزش تلقی نموده ، هرگونه فعالیتی در راستای ارائه آموزش های مناسب تر را مطلوب و ضروری می داند. از سوی دیگر آموزش و پرورش از مهم ترین وسایل و لوازم دستیابی به سعادت و عدالت اجتماعی بوده برخورداری همگان از آموزش و پرورش مطلوب به عنوان راه حل مؤثری در كاهش شكاف های طبقاتی شمرده می شود.لزوم ارائه «بهترین آموزش ها» برای عموم اقشار جامعه در صورت امكان ، چنان بدیهی به نظر می رسد كه در شرایط مطلوب ، تنوع بخشیدن به مراكز آموزشی از نظر سطح و كیفیت كار ، امری بی اعتبار، فاقد توجیه منطقی و ظالمانه است.تأملی در طرح و سوابق مدارس نمونه مردمی با توجه به نكات یاد شده و مزایا و معایب برشمرده و همچنین وجود دو طیف مدارس دولتی و غیر انتفاعی می تواند قضاوت های متفاوتی را موجب گردد، لیكن به نظر می رسد نكات زیر كه با محوریت اساسنامه و دستورالعمل های گذشته تنظیم گردیده، می توانست موجبات افزایش نقاط قوت و كاهش نقاط ضعف این مدارس را فراهم كند.
۱- تبدیل مدارس به نمونه مردمی صرفاً در محله هایی صورت می گرفت كه در نزدیكی آن مدرسه دولتی در همان دوره تحصیلی و جنس دایر بود(اجرای عملی بند د ماده۲دستورالعمل اجرایی)؛
۲- در تدوین شرایط گزینش دانش آموزان و امتیازبندی عوامل مختلف تأثیرگذار، به عامل محل سكونت توجه ویژه مبذول می گردید، به نحوی كه حدود ۵۰ درصد از پذیرفته شدگان از اهالی همان محل (و نه منطقه آموزشی) باشند. همچنین همسایگان مدرسه و حائزین نمره معدل ۲۰ در امتحانات نهایی سوم راهنمایی _ كه تعداد آنها محدود بود _ بدون قید و شرط پذیرفته می شدند.
۳- در اعزام نیروی انسانی، تخصیص حداكثر ۱۲ ساعت از اوقات موظف دبیران در مدارس نمونه مجاز قلمداد می گردید و بقیه ساعات تدریس به مدارس دولتی اختصاص می یافت .(اجرای عملی ماده ۲۲ دستورالعمل) اعمال این ضابطه به اشتغال معلمان مجرب به تعداد ساعاتی بیش از ساعات رسمی آنان منجر شده نفع دانش آموزان را در بر داشت.
۴- تعیین درصد ثبت نام رایگان یا تخفیف در شهریه به صورت شناور و با توجه به خصوصیات منطقه ای ، با تعیین حداقل و حداكثر آن به عهده استانها واگذار شده، لیكن بر اجرای آن دقیقاً نظارت می شد تا استانها ملزم به رعایت حال مردم باشند.
۵- اجرای طرح مدارس نمونه علاوه بر رشد كیفیت و استقلال مالی این گونه مدارس، قاعدتاً بایستی منجر به افزایش سرانه های دولتی مدارس عادی و بهبود كیفیت آنها می شد. تجهیز مدارس دولتی از هر نظر به علاوه اجرای فعالیتهای فوق برنامه و توجه ویژه به پیشرفت تحصیلی دانش آموزان و تأمین معلمان _ با اشتغال در فعالیت های فوق برنامه- ضرورتاً به موازات اجرای طرح مدارس نمونه باید در مدارس عادی به مرحله اجرا در می آمد.نسخه كامل این بررسی در دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش(مدیریت نظارت و ارزیابی مصوبات شورای عالی آموزش و پرورش) موجود است.

مجید علیشاهی

منبع : روزنامه همشهری

مطالب مرتبط
اوقات آقای شهردار همچنان تلخ است - آفتاب یزد در مقاله‌ای تحت عنوان اوقات آقای شهردار همچنان تلخ است، رفتار سیاسی قالیباف را بررسی کرد.
فیلم/ قمه زنی یک زن در اعتراض به اکران رستاخیز! - فیلمی در شبکه های اجتماعی به اشتراک گذاشته شده که در نوع خود می توان اعتراضی بی سابقه به حساب آورد. قمه زنی یک زن در اعتراض به اکران فیلم سینمایی رستاخیز!
دندانپزشک پیام صادقیان ! / تصاویر اینستاگرامی - پیام صادقیان با انتشار این عکس از خانم دکتر دندانپزشک برای درست کردن دندان هایش تشکر کرده است. محسن افشانی هم در کلینیک دندانپزشکی در کنار خانم دکتر و دستیارانش سلفی گرفته است.
بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید - بدون هیچ صحبتی فقط تماشا کنید
هجوم عکس سلفی با پزرعروس در تهران - شروع برنامه ماه عسل 94 با اجرای علیخانی که به دلیل موضوع دور از انتظاری که به آن برنامه اختصاص داده بود؛ حسابی مخاطبان را دلسرد کرد و در ادامه هم، این دلسردی با حضورمهمانی با شغل پزری عروس! در این برنامه، تکمیل شد.
عکسی جدید از بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) - بهادر زمانی در گریم حضرت عباس (ع) در نمایی از فیلم رستاخیز در کنار تهیه کننده این مجموعه. احتمالا بهادر حالا که دیده فیلمشان قرار نیست اکران بشود روی به منتشر کردن عکس های آن در شبکه های اجتماعی و فضای مجازی آورده است تا در آن محیطِ پر مخاطب برجسته و دیده شوند.
تصاویر نشست عوامل سریال پایتخت - نشست صمیمانه عوامل سریال پایتخت با اصحاب رسانه
سلفی با جسد دانشجویان ایرانی ! / تصاویر - عکاسی و سلفی گرفتن در کلاس‌های تشریح پزشکی و انتشار آن در فضای مجازی، پدیده‌ای است که این روزها در حال فراگیر شدن است؛ پدیده‌ای که شاید در هیچ کجای دنیا مانند کشور ما به این صورت دیده نشود.
گفتگو با تازه عروس سینمای ایران در شب ازدواجش - گلاره عباسی بازیگر سینما و تلویزیون به خانه بخت رفت.
الناز حبیبی در فروشگاه شاهرخ استخری / تصاویر - عکس جدید سحر قریشی، بهاره کیان افشار، لیندا کیانی، شهرزاد عبدالمجید، کوروش تهامی در روز تولد همسرش، عکس یادگاری نفیسه روشن با کودکان افغان و تصاویر تتلو در ناو جنگی و ...
صحنه نادر شکار شیرها وسط جاده / تصاویر - در این گزارش تصویری که در دو روز اخیر منتشر شده و میلیون‌ها کاربر آن را تماشا کرده‌اند شاهد شکار دو شیر نر در وسط جاده‌ای در آفریقای جنوبی که در برابر چشمان حیرت زده دهها توریست رخ داد، خواهیم بود.
سلفی همسر شهرام محمودی / تصاویر اینستاگرامی - علی لهراسبی، مهدی ماهانی و کامبیز دیرباز چند روز مانده به تعطیلات به پیشواز تفریحات تابستانی در ترکیه رفته اند. سلفی فرزاد حسنی با نیما کرمی، علیرضا جاوید نیا، مژده لواسانی، ژیلا صادقی و صبا راد در حاشیه مراسم یادبود زنده یاد مهران دوستی.
فیلم/ توضیحات مجری زن درباره روزه‌خواری در آنتن زنده - صبا راد مجری برنامه «به خانه بر‌می‌گردیم» که در برنامه زنده تلویزیون به طور ناخواسته مزه غذایی را چشید، توضیحاتی در این خصوص ارائه کرد.
جنجال کلیپ هسته‌ای «تتلو» / ویدئو - تصاویر حرفه‌ای و قاب‌های هوشمندانه و کارگردانی درستی که در یک کلیپ با مضمون انرژی هسته‌ای دیده می‌شود، هم به لحاظ ساختار و هم از نگاه مضمون اتفاق خوبی محسوب می‌شود، اما اینکه کلیپ انرژی هسته‌ای را چه کسی خوانده بسیار جالب است!
رونمایی از فاجعه ملی در یک مسابقه تلویزیونی / فیلم - مسابقه تلویزیونی «ثانیه ها» که از شبکه دوم سیما پخش می شود، سطح پایین اطلاعات عمومی و سرانه مطالعه در کشور را به نمایش گذاشت. هر یک از شرکت کنندگان در این مسابقه، نماینده هزاران نفر از افراد جامعه هستند که اطلاعات عمومی آنها در حد یک دانش آموز سال دوم ابتدایی است.
عکس جدید از مهناز افشار و دخترش / عکس - بعد از ازدواج پر سر و صدای مهناز افشار با یاسین رامین پسر محمدعلی رامین معاون مطبوعاتی دولت احمدی‌نژاد، این زوج جوان وارد ماجراجویی جدیدی شده‌اند.
مهران غفوریان و همسر در تعطیلات. - مارال فرجاد، نگین صدق گویا، سیاوش خیرابی و امین زندگانی در پشت صحنه سریال جدیدشان. رز رضوی در یک جشنواره خیریه در شیراز. امیر مهدی کیا و ساغر عزیزی در نمایی از سریال معمای شاه در نقش محمدرضا شاه و فرح پهلوی.
در جستجوی همسر برای کاپیتان معروف ! - مجله ایده آل عکس کاپیتان تیم ملی والیبال را با تیتر «در جست و جوی همسر برای کاپیتان معروف» کار کرده است.
اولین bmw i8 سه میلیاردی در ایران چپ کرد / عکس - تقریبا 1 ماه پیش بود به ورود یک خودروی بی‌ ام‌ دبلیو bmw i8 به ایران اشاره شده بود. این خودرو که جزء پیشرفته ترین خودروهای دنیا می باشد, زمانی که وارد ایران شد به دلیل خاص و تک بودن در کشورمان, قیمتی در حدود 3 میلیارد تومان پیدا کرد!!
پست جنجالی آنا نعمتی، رعنا دختر اول پورعرب ! - آنا نعمتی مطلبی را در صفحه شخصی‌اش منتشر کرده است که باعث تعجب افراد بسیار زیادی از جمله طرفداران آنا نعمتی و ابوالفضل پورعرب شده است.
پربازدیدها
روانچی: هنوز زود است از تغییر روابط با آمریکا صحبت کنیم - مجید تخت روانچی از شرایط و پیش نیازهای ایجاد حرکتی جدید در مناسبات تهران و واشنگتن می‌گوید. ادامه...
آیا مشروعیت از دست رفته «مهره عربستان» با دلارهای نفتی بازسازی می‌شود؟ - خبرگزاری تسنیم: اکثر یمنی‌ها منصور هادی را فردی می‌دانند که کشورش را به خارجی‌ها فروخت و آن را برای جنگ ترک کرد.
کشدار شدن اختلافات مدیران، خدمات رسانی به مردم را مختل می‌کند - وزیر پیشین ارتباطات معتقد است: برای رفع اختلافات مدیران شرکت مخابرات با وزارت ارتباطات باید در سطح بالا کشوری تصمیم‌گیری شود چراکه این موضوع باید به صورت ریشه‌ای یکبار برای همیشه حل شود. در غیر این صورت به مشکلات بیشتری دامن می‌زند که در نتیجه خدمات رسانی به مردم مختل خواهد شد.
ماجرای دیدارهای علی لاریجانی و ناطق / زمینه فعالیت برای همه گروه‌ها آماده شود - در روزی که ناطق از عدم حضور در انتخابات سخن گفته است لاریجانی ماجرای دیدارهایش را بیان می‌کند
10 دلیل روزنامه آمریکایی برای اسکی کردن در پیست دیزین ایران بجای کوه های آلپ - 10 دلیل روزنامه آمریکایی برای اسکی کردن در پیست دیزین ایران بجای کوه های آلپ روزنامه آمریکایی نیویورک پست،‌ در مطلبی ۱۰ مزیت پیست اسکی دیزین تهران به کوه های آلپ در اروپا را معرفی کرده است.
شیوه به دام افتادن صدام به روایت دختـرش - گروه بین الملل: دختر صدام حسین، رییس‌جمهور سابق عراق در مطلبی که در فیسبوک منتشر کرد به دام افتادن پدرش را نتیجه خیانت یکی از دوستان ...
چه دلیلی دارد که از ایرانی بودن خود دلگیر یا مایوس باشیم؟ - درست مثل فردی که بیمار شده و تلاش می‌کند که بهبودی حاصل کند و خوب می‌داند که اگر غرق در این موضوع ‌شود که پیشتر سالم بوده و یا افق دیدش این باشد که دردش نابود کننده و ویرانگر است، هیچ نتیجه ای جز نابودی نخواهد دید؛ ولو بیماری ای که بدان مبتلاست، بیماری سختی نباشد.
پالس مخفی الیزه به بازهای خشمگین/تکلیف پاریس با برجام روشن نیست! - مشاور دیپلماتیک رئیس جمهور فرانسه در دیدار با چند نماینده کنگره، ضمن دفاع از کلیت برجام، درباره موضوعاتی مانند بازرسی های آژانس و حدود آنها، ۱۰ ساله بودن توافق هسته ای با ایران و... ابراز نگرانی کرد.
سقوط ارزش پول ملی و تکاپوی بانک‌های مرکزی - کاهش ارزش پول ملی در اقتصادهای نوظهور، سیاستگذاران این کشورها را وادار به مداخله بیشتری کرده تا از سقوط بیشتر ارزش پول ملی خود در بازارهای جهانی جلوگیری کنند.
هفته قرمز فلزات گرانبها + جدول قیمت فلزات در یک هفته اخیر - فلزات گرانبها و پایه در یک هفته‌ای که گذشت روند پرنوسانی را طی کردند.