جهان صنعت نیوز، جعل اسکناس و ایرانچک از جمله جرایمی است که میتواند اعتماد عمومی را در روابط اقتصادی خدشهدار کند. پول نقد، به دلیل استفاده گسترده و روزمره در خرید کالا و دریافت خدمات، یکی از مهمترین ابزارهای مبادله در جامعه به شمار میرود. هرگونه تردید نسبت به اصالت آن، نهتنها به زیان مستقیم افراد منجر میشود، بلکه امنیت اقتصادی را نیز تهدید میکند. هنگامی که افراد جامعه نتوانند به درستی و اعتبار اسکناسها اطمینان داشته باشند، روابط مالی دچار اختلال شده و زمینه برای افزایش کلاهبرداری و سایر جرایم مالی فراهم میشود. از این رو، مقابله با جعل اسکناس صرفاً یک موضوع فنی نیست، بلکه مسئلهای مرتبط با امنیت و آسایش عمومی است.
با پیشرفت فناوریهای چاپ، اسکن و ابزارهای دیجیتال، شیوههای جعل نیز پیچیدهتر شدهاند. جاعلان میکوشند با تقلید از ویژگیهای ظاهری اسکناسها، خریداران و فروشندگان را فریب دهند. این تحولات، سیستمهای پلیسی و قضایی را با چالشهای جدیدی روبهرو کرده است. در چنین شرایطی، بهرهگیری از دانش روز و فناوریهای نوین برای شناسایی سریع و دقیق اسکناسهای جعلی اهمیت ویژهای پیدا میکند. شناخت دقیق مولفههای امنیتی اسکناسها و آموزش نحوه تشخیص آنها، میتواند نقش مؤثری در کاهش وقوع این جرم و پیشگیری از خسارتهای مالی داشته باشد.
در همین رابطه، وحید اعلائی، از پلیس آگاهی فراجا، به همراه یکی از همکاران خود، پژوهشی را درباره شیوههای نوین کشف جعل اسکناسهای داخلی و ایرانچک انجام دادهاند. این پژوهش با تمرکز بر ارزیابی و اولویتبندی روشهای مختلف شناسایی جعل، تلاش کرده است مشخص کند کدام دسته از روشها در عمل اثربخشی بیشتری دارند و میتوانند به عنوان ابزار اصلی کشف جرم مورد استفاده قرار گیرند.
این مطالعه با مشارکت ۳۲ نفر از افسران پیجوی پروندههای جعل در پلیس آگاهی تهران بزرگ و کارشناسان معاونت مبارزه با جعل و کلاهبرداری پلیس آگاهی فراجا انجام شده است. اطلاعات مورد نیاز از طریق بررسی منابع کتابخانهای و نیز توزیع پرسشنامه جمعآوری شد و برای تحلیل دادهها، روشهای آماری به کار گرفته شدند.
بر اساس یافتههای این پژوهش، جعل اسکناسهای داخلی و ایرانچک به دو شیوه کلی مادی و الکترونیکی انجام میشود. برای کشف این موارد، سه دسته روش اصلی شامل …
