
فرهنگی
به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، سالهای پایانی دهه 90 دوران کارزار سخت نشر با پدیده شوم قاچاق کتاب بود؛ آفتی که از میانه دهه 90 به شکل جدی به جان صنعت نشر افتاد و زالووار از خون آن تغذیه کرد. اگرچه نشانههای این پدیده از سالها پیش در بازار مشاهده میشد، اما تا زمانی که انبارهای عظیم کتابهای قاچاق کشف شد، جدی گرفته نشد. آن انبارها باورهای اهالی نشر را درهم شکست و نشان داد بازار زیرزمینی گسترده و پرسودی برای سوداگران کتاب شکل گرفته است.
در همان سالهای پایانی دهه 90، مبارزه با این جریان با تشکیل «کارگروه صیانت از حقوق ناشران» در اتحادیه ناشران و تعامل با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی جدی شد. انبارهای متعدد، چاپخانهها، دفاتر و حتی کتابفروشیهای متخلف شناسایی شدند و بزرگترین متهمان این پروندهها پای میز محاکمه رفتند. این تقابل جدی موجب شد قاچاقچیان کتاب عرصه را بر خود تنگ دیده و حضورشان در بازار بهتدریج کمرنگ شود؛ هرچند برخی به سمت «کتابسازی» و بهرهکشی از مجوزهای رسمی نشر، و برخی دیگر به سمت سایتهای عرضه غیرقانونی کتاب و اینستاگرام تغییر مسیر دادند.
روایت آن سالها برای ناشران و کتابفروشان ایرانی تلخ بود؛ در حالی که ضربان اقتصاد نشر به شماره افتاده و دخل کتابفروشیها هر روز خالیتر میشد، بازارهای زیرزمینی و بساطگستران خیابانی روزبهروز پررونقتر به کار خود ادامه میدادند. نسخههای پرفروش کتابها در شمارگان انبوه بهصورت زیرزمینی چاپ و در بساطهای سازمانیافته، نمایشگاههای سطح شهر و نقاط مختلف کشور عرضه میشدند. بازار مکاره قاچاق کتاب؛ جمعآوری بساطگستران پایان راه است؟
سنگ بنای مقابله با قاچاق کتاب در اواخر سال 89 و اوایل سال 90 با همافزایی تعدادی از ناشران در دفتر انتشارات «ققنوس» و با سرمایه اولیه هر ناشر گذاشته شد. این همپیمانی ثمربخش بود و منجر به شناسایی مهمترین چهره آن زمان شد که کتابهای قاچاق را در پاساژ شکری اصفهان توزیع میکرد. پس از آن موارد متعددی شناسایی و پیگیری شد.
نقطه عطف این ماجرا، تفاهمنامه سال 95 میان اتحادیه ناشران و کتابفروشان با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بود. بر اساس این تفاهمنامه، کارگروهی متشکل از 5 نفر از اعضای صنف تشکیل شد و با برگزاری جلسات با مسئولان قضایی و انتظامی، …











