به گزارش خبرنگار کتاب ایرنا، کتاب «سوگ سیاوش» نخستین بار بیش از نیم قرن پیش منتشر شد و امروز در ردیف متنهای کلاسیک ادبیات ایران است. شاهرخ مسکوب در این نوشته تنها به نقل قصهای از شاهنامه حکیم فردوسی بسنده نمیکند. او با نثری شیوا و با صلابت در خور ادبیات حماسی شاهنامه و با زبانی زنده و باوری ریشهدار، ذهن و جان ایرانیان را میکاود. «سوگ سیاوش» و در کل داستان و روایتهای متعلق به سیاوش در شاهنامه، از معروفترین روایتهای اساطیری زبان فارسی محسوب میشود. به همین دلیل است که غالبا، پژوهشگران سعی کردهاند نقبی به درون آن زده و لایههای مختلف آن را استخراج کنند.
از خون به ناحق ریخته مظلوم امیدی میروید که عاقبت بنیاد ظلم را در هم میکوبد؛ باوری اسطورهای دینی به رستاخیزی محتوم و مقدر، چنانکه در امتدادی تاریخمند با حماسه کربلا پیوند میخورد و در سوگ حسین بن علی(ع) تجلی مییابد. مسکوب روایت میکند که امیدی که در این قصه با کینخواهی کیخسرو به بار مینشیند. پس از هر سوگی زایشی نهفته و پایان شب بیدادگر برآمدن خورشید دادگر است.
مسکوب در این کتاب سعی کرده از لایههای ظاهری این داستان اساطیری، پیشتر رفته و از آنها مفاهیمی غنیتر استخراج کند. او این کار را با پژوهش و وسواس فراوان به سرانجام رسانده است. او نقلی از کتاب «تاریخ بخارا» میآورد که درباره رسم سوگواری برای سیاوش در میان ایرانیان باستان است: «اهل بخارا را بر کشتن سیاوش سرودهای عجیب است و مطربان آن سرودها را کین سیاوش گویند. مردمان بخارا را در کشتن سیاوش نوحه است. چنانکه در همه ولایتها معروف است مطربان آن را سرود ساختهاند و میگویند و قوالان آن را گریستن مغان خوانند و این سخن زیادت از سه هزار سال است…».
کتاب «سوگ سیاوش» در سال ۱۳۵۰ توسط انتشارات خوارزمی منتشر شده و تا به حال، چندین بار تجدید چاپ شده است.
اینک چاپ یازدهم این پژوهش ارزشمند با نسخهپردازی و چهرهای نو منتشر شده است، متن کتاب که تا کنون حروفچینی سربی داشت در این نوبت با دقتی تمام دوباره حروفنگاری و با چاپهای پیشین مقابله شده است، از هر گونه دستکاری محتوایی پرهیز شده و خدشهای به اصالت متن وارد نشده است.
درباره نویسنده
شاهرخ مسکوب نویسنده و پژوهشگر معاصر و البته شاهنامهپژوه شناخته شده، در دی …
