در دوره جنگ ۱۲ روزه (خرداد و تیر ۱۴۰۴)، بازار کار ایران با ریزش قابلتوجهی مواجه شد. آمارهای تأمین اجتماعی نشان میدهد در این بازه زمانی، حدود ۲۶۹ هزار نفر از بیمهپردازان اصلی کاسته شده است؛ سهم بخش کشاورزی از این ریزش کمتر بوده، اما بخشهای خدمات (با ۲۱۶ هزار نفر کاهش) و صنعت (با ۴۷ هزار نفر کاهش) بیشترین آسیب را دیدهاند. چرا بازار کار تابستان ۱۴۰۴ با شوک مواجه شد؟
برخلاف روند معمول فصلی که در تابستان شاهد رشد اشتغال است، تابستان ۱۴۰۴ برخلاف سالهای قبل، با ریزش گسترده ۵۵۴ هزار نفری بیمهشدگان همراه بود. رجبپور معتقد است این وضعیت ناشی از «سایه جنگ»، مشکلات تأمین برق و تغییر سیاستهای بیمهای است. او تأکید میکند که حتی در ماههای بدون درگیری مستقیم، سایه جنگ با ایجاد نااطمینانی شدید، سرمایهگذاری را متوقف کرده و مانع جذب نیروی کار جدید شده است. آسیبپذیری صنایع کوچک و مشاغل خدماتی
بر اساس دادههای ارائه شده: کارگاههای کوچک: واحدهای تولیدی با ۱۰ نفر پرسنل یا کمتر، بیشترین خسارت را از کاهش ظرفیت و تغییر مقررات بیمهای دیدهاند. بخش خدمات: خدمات توزیعی و هتلداری بهدلیل کاهش قدرت خرید مردم آسیب جدی دیدهاند. تغییر ترکیب شغلی: دادهها نشان میدهند که در بحرانهای اخیر، تقاضا برای مشاغل کممهارت افزایش و برای مشاغل تخصصی کاهش یافته است؛ این موضوع زنگ خطری برای کیفیت نیروی کار و «توسعه پایدار» صنعتی کشور است. راهکار: ثبات اقتصاد کلان مقدم بر سیاستهای بخشی
این پژوهشگر اقتصادی معتقد است سیاستگذاری برای حفاظت از اشتغال، بدون کاهش نااطمینانیهای کلان و حذف «سایه جنگ» از فضای اقتصادی، بینتیجه خواهد بود. او تأکید میکند که دولت باید بهجای رویکردهای انقباضی صرف، مسئله را از زاویه شوکهای سمت عرضه و با در نظر گرفتن نقش مخارج دولت در تحریک تولید و اشتغال تحلیل کند.
