اگر مجلس بخواهد در رأس امور باشد باید نامزدها علاوه بر صلاحیت های عمومی ویژگی های علمی و تجربی داشته، تا کارآمد باشند. نمایندگان جدید نباید مدتی در مجلس فقط کارآموزی کنند تا حال و هوای مجلس به دستشان بیاید. آنهائی که داعیه قانونگذاری و نظارت بر اجرای آن را دارند باید برای رأی دهندگان دلایل متقن ارائه بدهند که بر انجام چنین کار خطیری آماده و توانا هستند. مجلس، در رأس امور و آنقدر مهم است که همچون دو قوه دیگر می تواند اثرگذار باشد. اخیراً رئیس مجلس در مورد تغییر ساختار بودجه اظهار داشت که تا کنون فقط حدود 5 درصد تغییر رخ داده است. خوب اولین سؤال می تواند این باشد که پس مجلسیان چه کرده اند و وظیفه نظارتی آنها کجا رفته است؟  به نظر می رسد علاوه بر صلاحیت های عمومی، و نیز داشتن بُرِش نمایندگی، خوش بیان، پاک دست و پرهیزگار، پیگیر و شجاع بودن، داشتن آشنایی کامل به زبان فارسی، و دست کم آشنائی با یک زبان خارجی، اطلاع بلکه تسلط کافی آنها بر دو امر مهم قانونگذاری و نظارت بر اجرای آن در کشور است.  اگر نهاد مجلس به این امر مهم فکر می کرد لازم بود برای پیش از انتخابات آموزش هایی را تدارک می نمود تا چنانچه افرادی داوطلب نمایندگی هستند دوره هایی را بگذرانند و صلاحیت علمی و اجرایی لازم را کسب کنند یا دست کم با آن آشنایی داشته باشند، یا خودآموزها یا خودآزمایی هایی تهیه و در اختیار عموم قرار داده می شد تا داوطلبان قبل از ثبت نام آن را بخوانند و خود آزمایی کنند آنگاه به صحنه انتخابات وارد شوند. این آموزش ها می تواند به صورت مجازی باشد. فایده این کار این است که هر نامزد به جای کلی گویی با اشراف بر مسائلی که از طریق دانش یا تجربه به دست آورده است داوطلب نمایندگی می شود؛ و با ورود به مجلس، زمانی را برای کارآموزی سپری، و هزینه هنگفتی را بر کشور تحمیل نمی نماید و هر دوره چه بسا تعداد کمتری نامزد نمایندگی می شوند تا هزینه کمتری بر کشور تحمیل گردد. واقعیت این  است که طبعاً هر نامزدی که علاقمند است انتخاب شود بنا بر تجربه و تخصص خود، می خواهد در یک کمیسیون به فعالیت بپردازد، اما از آنجائی که ظرفیت هر کمیسیون محدود است باید کمیسیونهای بعدی خود را هم در نظر داشته باشد تا اگر ظرفیت انتخاب اول او پر شد بتواند کمیسیونهای دیگر را که در اولویت بعدی اوست انتخاب کند. بنابراین باید نسبت به انتخابی که می کند قبلاً برای خود به سؤالاتی پاسخ دهد و موکلین خود را هم برای این نامزدی توجیه کند. می توان سؤالاتی تهیه کرد تا نامزدهای انتخابات با آن آشنا و اگر علاقمند باشند از طریق پایگاههای اطلاع رسانی مجلس یا منابع دیگر پاسخ-های آن را دریافت و مطالعه کنند و مردم هم از نامزدها انتظار داشته باشند تا همه یا بخشی از سؤالات مطروحه را پاسخ دهند. در اینجا سؤالات بیشتر ناظر بر کمیسیون آموزش و تحقیقات است و البته اگر شیوة کار مورد قبول باشد، سؤالات مشابهی را برای سایرکمیسیون ها می توان تهیه کرد. سؤالاتی که در حوزه آموزش و پژوهش برای داوطلبان این کمیسیون می تواند مطرح باشد از جمله، به قرار زیر است: 1.  چرا کمیسیون آموزش و تحقیقات را انتخاب کرده اید؟ آیا طرحی برای آن در نظر دارید؟ 2.به نظر شما آیا دیدگاه عمومی نظام به آموزش نگاه سرمایه ای است یا سرباری و چرا؟ 3. آیا به نظر شما آموزش بخشی است در کنار سایر بخش های کشور یا بستری است برای همه آنها ؟ 4. آیا رویکرد و نگاه در آموزش ما به اسلام ربطی دارد یا همانند بانکداری، یا دانشگاه آزاد اسلامی است که فقط نامی را یدک می-کشد؟ 5.آیا اصولاً اسلام در آموزش و شیوه آن نگاه و رویکردی دارد؟ آیا شما از آن اطلاع دارید؟ 6. مشکلات مهم آموزش کشور، و با تفصیل، آموزش و پرورش، آموزش عالی و بهداشت و درمان چیست؟ 7. قوانین موجود در این حوزه ها کدامند آیا شما بر آنها اشراف دارید؟ آیا قوانین موجود با هم، هم پوشانی ندارند و اگر دارند کدام اند؟ 8.مهارت محوری و فناوری در کشور چگونه است و چه اقداماتی باید در این مورد انجام شود؟ 9. آیا تراکم یا خلأ قانونی در این حوزه ها وجود دارد؟ 10. چگونه می توان به اصلاح یا حذف قوانین مزاحم دست زد؟ 11. پدیده مدارس غیرانتفاعی و کنکور و دانشگاههای غیردولتی را چگونه ارزیابی می کنید؟ 12.آیا تعامل (یا تقابل) وزارتخانه های آموزشی با سایر وزارت خانه های مرتبط مثل تعاون و امور اجتماعی، صنایع، معادن و تجارت و یا ارتباطات و فناوری اطلاعات توجیه پذیر است ؟ 13.  آیا نظام ارتقا معلمان و استادان در آموزش و پرورش و آموزش عالی منطقی و قانع کننده است؟ 14. آیا بخشنامه های صادره از طرف هیئت وزیران یا وزارتخانه ای ذیربط بر اساس اجرای قانون است؟ آیا این بخشنامه ها به موقع صادر شده اند؟ 15.  آیا دولت بر اساس قوانین یا بخشنامه ها عمل کرده است؟ 16. آیا بخشنامه ها را مفید و به جا و به موقع یافته اید؟ اگر نه چه راهکارهایی برای بهتر شدن آنها دارید؟ 17. آیا مجریان در این حوزه ها به قوانین تمکین می کنند؟ 18. در حوزه نظارت چه ساز و کاری را در نظر دارید و از چه راهکارهایی می توان بهتر به امر نظارت پرداخت؟ 19. آیا برای اجرای هدفی یا برنامه ای در منطقه خود حاضر به مصالحه یا معامله با وزرای ذیربط هستید؟ 20.  آیا خروجی قانونگذاری در حوزه آموزش قانع کننده است؟ 21. آیا در آموزش کشور در بخش دولتی، نیمه دولتی یا خصوصی، وجود سازمانهای موازی مفید اند؟ اگر مفید نیستند راه حل شما چیست؟ 22. آیا شورای عالی انقلاب فرهنگی در این حوزه ها به وظائف خود عمل کرده است؟ آیا وجود آن را لازم می دانید و اگر نه چرا؟ 23. شورای عالی مجازی چطور؟ 24.منشأ نابسامانی در آموزش کشور را چه می دانید؟ 25. آیا به تفکیک کمیسون ها در کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس قائلید یا به همین وضعیت آن را بهتر می دانید؟ 26. اُفت تحصیلی و بیسوادی در کشور از کجا نشأت می گیرد و چرا؟ 27.نظرتان در باره فضای مجازی و تأثیر آن بر آموزش و فرهنگ چیست؟ 28. برای بهره مندی بیشتر از فضای مجازی در امر آموزش، فناوری و پژوهش چه پیشنهادهایی دارید؟ 29. تا چه اندازه به میزان توجه کشورهای پیشرفته به آموزش، فناوری و پژوهش آشنایی دارید؟ این کشورها کدام اند و آیا می توان از آنها الگو گرفت؟ 30. آیا پژوهش در آموزش و پرورش و آموزش عالی راضی کننده است؟ پیشنهاد شما در این باره چیست؟ * استاد دانشگاه تهران