بیست سال روایت، همدلی و گفتگو؛ تئاتر کُردی سقز صحنه هم‌زبانی ملت‌ها

خبرگزاری مهر؛ گروه استان‌ها: سقز، در روزهای سرد آذرماه، بار دیگر گرم‌ترین صحنه فرهنگی کردستان شد؛ جایی که نور صحنه‌های تئاتر، گفتگو را جایگزین فاصله کرد و هنر نمایش، روایت مشترک رنج‌ها، امیدها و هویت یک ملت را بازآفرینی کرد.

بیستمین جشنواره بین‌المللی تئاتر کُردی سقز، نه‌تنها نقطه تلاقی هنرمندان داخلی و خارجی بود، بلکه به آیینه‌ای تمام‌نما از ظرفیت‌های فرهنگی، اجتماعی و تمدنی کردستان بدل شد؛ جشنواره‌ای که در آن، صحنه تئاتر به میدان هم‌زبانی ملت‌ها تبدیل شد.

بیستمین جشنواره تئاتر کُردی سقز امسال با حضور هفت گروه داخلی از شهرهای کرمانشاه، ارومیه، بیجار، سنندج، دیواندره و نیز یک اثر مشترک از سقز و مهاباد و ۵ گروه خارجی از حلبچه، دهوک، سوریه و ترکیه در شهرستان سقز برگزار شد.

این رویداد با دبیری قطب‌الدین صادقی، هنرمند برجسته تئاتر، از ۱۹ تا ۲۳ آذرماه در سالن‌های نمایشی اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی سقز برگزار شد.

پایان یک جشنواره، آغاز یک گفتگو

آئین اختتامیه بیستمین جشنواره تئاتر کُردی سقز عصر یکشنبه در سالن سینما مهر این شهرستان برگزار شد؛ آئینی که بیش از آنکه مراسم پایانی باشد، جمع‌بندی چند روز گفتگوی فرهنگی، تبادل اندیشه و هم‌نشینی هنر بود.

هنرمندان، مسئولان، پژوهشگران و علاقه‌مندان به تئاتر در کنار یکدیگر، شاهد پایان دوره‌ای بودند که با رویکردی متفاوت، رقابت را کنار گذاشت و تحلیل، احترام و همدلی را در مرکز توجه قرار داد.

جامعه توسعه‌یافته، جامعه‌ای نمایشی است

دبیر بیستمین جشنواره تئاتر کُردی سقز، در اختتامیه جشنواره نقش هنر نمایش را در توسعه اجتماعی برجسته کرد و گفت: جامعه‌ای توسعه‌یافته است که دارای جامعه نمایشی باشد؛ چراکه ملت‌ها امروز به‌جای زبان سیاست، با زبان فرهنگ و هنر با یکدیگر گفتگو می‌کنند.

قطب‌الدین صادقی با اشاره به تحولات جهان معاصر افزود: نمایندگان ملت‌ها دیگر فقط دیپلمات‌ها نیستند؛ هنرمندان نیز سفیران فرهنگی‌اند و تئاتر، تجلی زنده این دیپلماسی فرهنگی است.

حذف رقابت؛ انتخابی آگاهانه برای همدلی بیشتر

یکی از ویژگی‌های شاخص این دوره از جشنواره، حذف بخش رقابتی بود؛ تصمیمی که به گفته دبیر جشنواره، ریشه در نگاه انسانی و فرهنگی به هنر دارد.

صادقی با بیان اینکه رقابت در بسیاری از موارد به اختلاف و دشمنی منجر می‌شود، تأکید کرد: هدف جشنواره‌های هنری در جهان، ایجاد تفاهم، درک متقابل و همدلی میان هنرمندان و ملت‌هاست، نه صرفاً کسب رتبه و جایزه.

وی تصریح کرد: ما ملتی هستیم که بیش از هر چیز به احترام متقابل نیاز داریم و جشنواره تئاتر کُردی سقز نیز با همین نگاه برگزار شد.

افزوده شدن بُعد تحلیلی و علمی به جشنواره

بیستمین دوره جشنواره، صرفاً به اجرای نمایش‌ها محدود نماند. به گفته صادقی، حضور استادان برجسته تئاتر و برگزاری نشست‌های تخصصی، فضای علمی و تحلیلی تازه‌ای به جشنواره بخشید.

وی افزود: این جشنواره فقط محلی برای اجرا نبود؛ بلکه بستری برای اندیشه، نقد و گفتگو بود و هنرمندان توانستند در کنار اجرا، به تحلیل آثار و جریان‌های نمایشی بپردازند.

از طنز تا حماسه؛ تنوع فرم و محتوا روی صحنه

دبیر جشنواره با اشاره به طیف گسترده رویکردهای نمایشی گفت: نمایش‌ها از نظر فرم و محتوا، از طنز و حماسه تا واقع‌گرایی و نمادگرایی را دربر می‌گرفتند و هر یک، بخشی از رنج‌ها، امیدها و روح مشترک یک ملت را بازتاب می‌دادند.

صادقی با اشاره به حضور تماشاگران تا ساعت چهار بامداد برای دیدن نمایش‌ها، گفت: هنر یعنی تأثیرگذاری و این استقبال نشان می‌دهد که تئاتر کُردی همچنان با مردم پیوندی عمیق و زنده دارد.

حضور بین‌المللی؛ سقز، میزبان گفت‌وگوی فرامرزی

بیستمین جشنواره تئاتر کُردی سقز امسال با حضور هفت گروه داخلی از شهرهای کرمانشاه، ارومیه، بیجار، سنندج، دیواندره و یک اثر مشترک از سقز و مهاباد، و پنج گروه خارجی از حلبچه، دهوک، سوریه و ترکیه برگزار شد.

این ترکیب، جشنواره را به صحنه‌ای برای گفتگوی فرا مرزی و تبادل فرهنگی میان هنرمندان کُرد در منطقه تبدیل کرد.

کردستان، سرزمین استعدادهای هنری است

معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار کردستان نیز در آئین اختتامیه، با ابراز افتخار از ظرفیت‌های هنری استان گفت: به‌عنوان یک کردستانی افتخار می‌کنم که این استان آن‌قدر هنرمند دارد که در حوزه‌های مختلف فرهنگی و هنری، حرف‌های زیادی برای گفتن دارد.

علی‌اکبر ورمقانی با اشاره به حمایت‌های مدیریت ارشد استان افزود: با درایت استاندار کردستان، هر روز شاهد برگزاری جشنواره‌ها و آئین‌های فرهنگی هستیم که نشان‌دهنده توجه جدی به هنر، به‌ویژه تئاتر است.

لزوم تقویت زیرساخت‌های فرهنگی

ورمقانی با ابراز امیدواری نسبت به برگزاری باشکوه‌تر دوره‌های آینده جشنواره، بر ضرورت تقویت زیرساخت‌های فرهنگی تأکید کرد و گفت: ظرفیت‌های شهرستان سقز بسیار بالاست و تئاتر این شهر نباید به هیچ عنوان تعطیل شود.

وی هنر را رساترین زبان انتقال پیام دانست و افزود: هنرمندان می‌توانند با بهره‌گیری از تئاتر، پیام‌های سیاسی، فرهنگی و اجتماعی را با تأثیرگذاری عمیق‌تری به جامعه منتقل کنند.

تئاتر کُردی ستون حفظ فرهنگ و هویت است

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کردستان، در سخنانی، تئاتر کُردی را فراتر از روایت یک داستان دانست و تصریح کرد: یک هنرمند کُرد فقط قصه نمی‌گوید؛ فرهنگ را حفظ می‌کند، هویت را زنده نگه می‌دارد و آینده را می‌سازد.

علی‌اصغر دریایی، سه کارکرد بنیادین تئاتر را آموزشی و تربیتی، اقتصادی و اشتغال‌زایی، و گسترش گفتگو میان ملت‌ها برشمرد و تأکید کرد: آنچه در روزهای برگزاری این جشنواره دیدیم، نمونه‌ای روشن از گفتگوی صادقانه و انسانی میان فرهنگ‌ها بود.

یاد مفاخر و تأکید بر روایت هویت

دریایی با اشاره به مفاخر بزرگ کردستان، از چهره‌هایی چون محمودخان دزلی، سنجرخان وزیری و شهدای برجسته این دیار یاد کرد و تئاتر را چهره روایتگر فرهنگ ایثار و مقاومت دانست.

وی همچنین سه محور مورد حمایت اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی را زیست عفیفانه، ایران قوی در کنار هویت‌های محلی، و بازگویی دستاوردها عنوان کرد.

انتقال صدای جامعه بخشی از وظایف هنرمندان

محسن بیگلری، نماینده مردم سقز و بانه در مجلس هم با تقدیر از عوامل اجرایی، خبرنگاران و هنرمندان، اظهار داشت: انتقال صدای جامعه، بخشی از وظایف هنرمندان است و این عزیزان با اجرای زیبا و تولیدات ارزشمند، مشکلات مردم را به مسئولان انتقال می‌دهند.

بیگلری خواستار تلاش همگان برای ارتقای شاخص‌های فرهنگی و هنری شد و تصریح نمود: روح فرهنگ و هنر، نیازمند صلح، آرامش و همبستگی است.

جشنواره‌ای فراتر از یک رویداد هنری

بیستمین جشنواره بین‌المللی تئاتر کُردی سقز، امروز نه‌فقط یک جشنواره، بلکه نمادی از هم‌افزایی مردم، هنرمندان و مدیران فرهنگی است؛ رویدادی که نشان داد تئاتر هنوز می‌تواند جهان را تکان دهد، دل‌ها را به هم نزدیک کند و افق‌های تازه‌ای پیش روی فرهنگ بگشاید.

اختتامیه این جشنواره، پایان یک مسیر نبود؛ بلکه تأکیدی دوباره بر این حقیقت بود که تئاتر کُردی، زنده، پویا و اثرگذار است.

سقز، با بیست سال میزبانی این رویداد، ثابت کرد که صحنه نمایش می‌تواند محل تلاقی فرهنگ‌ها، اندیشه‌ها و امیدها باشد؛ جایی که هنر، زبان مشترک ملت‌ها می‌شود.