غربالگری، عدالت سلامت را به مناطق محروم کشور می‌آورد

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو به نقل از پژوهشگاه ملی سرطان جهاد دانشگاهی، زهرا شیخی ضمن اعلام این خبر افزود: تجربه حضور تیم‌های غربالگری در استان‌هایی مانند سیستان و بلوچستان، ایلام و مناطق کم‌برخوردار نشان داد که همین یک خدمت ساده، چه میزان احساس دیده‌شدن و اعتماد اجتماعی ایجاد می‌کند.

وی ادامه داد: جهاد دانشگاهی هیچ‌گاه مدعی تصدی‌گری در حوزه سلامت یا آموزش عالی نبوده است. متولی سلامت کشور، وزارت بهداشت است و متولی آموزش عالی، وزارت علوم؛ اما جهاد دانشگاهی آمده تا خلأ‌هایی را پر کند که در ساختار‌های رسمی، به دلایل مختلف کمتر به آنها پرداخته شده است.

معاون پژوهش و فناوری جهاد دانشگاهی افزود: تفاوت جهاد دانشگاهی با بسیاری از دستگاه‌ها در همین نقطه است؛ ما وارد عرصه‌هایی شدیم که کمتر کسی حاضر بود مسئولیت آن را بپذیرد. پژوهشگاه ملی سرطان، رویان، ابن‌سینا و دیگر مجموعه‌های جهاد دانشگاهی در حوزه علوم پزشکی، در ساختمان‌هایی فعالیت می‌کنند که شاید از بیرون چندان به چشم نیایند، اما درون آنها دانشمندانی مشغول کارند که بی‌سروصدا، کار‌های بزرگ انجام می‌دهند.

وی در ادامه تصریح کرد: آنچه امروز در این مجموعه مشاهده می‌شود، نتیجه سال‌ها کار مستمر و بی‌ادعاست. شاید از نظر فیزیکی، این ساختمان‌ها قابل مقایسه با بیمارستان‌ها و دانشگاه‌های بزرگ نباشند، اما از نظر عمق علمی، کیفیت نیروی انسانی و اثرگذاری اجتماعی، در تراز بالایی قرار دارند.

شیخی ادامه داد: واقعیت این است که هنوز هم بسیاری از دستگاه‌های بزرگ، نتوانسته‌اند در برخی از حوزه‌هایی که جهاد دانشگاهی وارد شده، به این سطح از انسجام و خروجی برسند. این نشان می‌دهد که مدل کار جهادی، مبتنی بر پروژه و مأموریت‌محور، همچنان کارآمد و قابل اتکاست.

وی با تأکید بر اهمیت داده‌های دقیق در سیاست‌گذاری حوزه سلامت تصریح کرد: یکی از مشکلات جدی ما در حوزه سرطان، فقدان آمار به‌روز و دقیق است. آخرین آمار رسمی کشور مربوط به سال ۱۳۹۷ است و بر اساس پیش‌بینی‌ها، با افزایش حدود یک و نیم برابری موارد ابتلا مواجه خواهیم بود.

معاون پژوهش و فناوری جهاد دانشگاهی افزود: در دنیای امروز، اندیشکده‌ها و نهاد‌های سیاست‌گذار، بر اساس دیتابیس‌های دقیق پژوهشی تصمیم‌سازی می‌کنند. بزرگ‌ترین برگ برنده ما در این حوزه، همین داده‌هاست؛ اما ارائه آمار نادرست یا ناقص، می‌تواند بسیار خطرناک باشد. پژوهشگاه ملی سرطان با ایجاد پلتفرم‌های داده‌محور، گام بسیار مهمی در این مسیر برداشته است.

شیخی با اشاره به حضور متخصصان برجسته حوزه زنان و خانواده در این جلسه گفت: حوزه زنان، به‌ویژه زنان در عرصه سلامت، ظرفیت بسیار بزرگی برای اثرگذاری اجتماعی دارد؛ ظرفیتی که متأسفانه در بسیاری موارد، به شعار محدود شده و در عمل کمتر به آن پرداخته شده است.

وی افزود: در حالی که زنان می‌توانند نقش تعیین‌کننده‌ای در پیشگیری، آموزش و ارتقای سلامت خانواده داشته باشند، هنوز نتوانسته‌ایم از این ظرفیت به‌صورت نظام‌مند استفاده کنیم. پژوهشگاه ملی سرطان می‌تواند یکی از محور‌های جدی پیوند سیاست‌های حوزه زنان با اقدامات عملی در سلامت باشد.

معاون پژوهش و فناوری جهاد دانشگاهی با اشاره به تصویب شبکه ملی پیشگیری و غربالگری سرطان در مجلس شورای اسلامی گفت: تصویب این شبکه، یکی از تصمیمات راهبردی و کم‌نظیر در حوزه سلامت کشور بود؛ تصمیمی که شاید در زمان خود، آن‌طور که باید دیده نشد، اما در عمل می‌تواند تحولی بنیادین ایجاد کند.

شیخی ادامه داد: اگر حمایت و پیگیری جدی در سطح ملی وجود داشته باشد، این شبکه می‌تواند عدالت سلامت را به مناطق محروم کشور بیاورد. تجربه حضور تیم‌های غربالگری در استان‌هایی مانند سیستان و بلوچستان، ایلام و مناطق کم‌برخوردار نشان داد که همین یک خدمت ساده، چه میزان احساس دیده‌شدن و اعتماد اجتماعی ایجاد می‌کند.

وی با بیان نمونه‌هایی از تجربه‌های میدانی گفت: در برخی مناطق، زنانی را دیدیم که حتی تصور مراجعه به مراکز درمانی را نداشتند. وقتی غربالگری سرطان در مسجد یا مراکز محلی انجام شد، اشک شوق و قدردانی مردم نشان داد که سلامت، فقط درمان بیماری نیست؛ بلکه ایجاد احساس کرامت و توجه است.

معاون پژوهش و فناوری جهاد دانشگاهی افزود: این اقدامات، سرمایه اجتماعی تولید می‌کند؛ سرمایه‌ای که هیچ بودجه قطره‌چکانی نمی‌تواند جایگزین آن شود. اگر می‌خواهیم کار ماندگار انجام دهیم، باید به سراغ پروژه‌های بنیادی و اثرگذار برویم.

شیخی با اشاره به چالش‌های بودجه‌ای تأکید کرد: بسیاری از این طرح‌های بزرگ، با دست خالی پیش رفته‌اند. اگرچه در برخی مقاطع، حمایت‌هایی در بودجه پیش‌بینی شده، اما استمرار و کفایت این منابع، همچنان یک دغدغه جدی است.

وی افزود: امیدواریم با همراهی مجلس، دولت و نهاد‌های سیاست‌گذار، شبکه ملی پیشگیری و غربالگری سرطان و سایر پروژه‌های ملی پژوهشگاه، از حمایت پایدار برخوردار شوند تا نتایج آن به‌صورت ملموس در زندگی مردم دیده شود.

معاون پژوهش و فناوری جهاد دانشگاهی در پایان سخنان خود خاطرنشان کرد: وقتی ایمان، تقوا، درایت و تخصص در کنار هم قرار می‌گیرند، انسان‌هایی شکل می‌گیرند که می‌توانند مأموریت‌های بزرگ الهی را به سرانجام برسانند. جهاد دانشگاهی و پژوهشگاه ملی سرطان، مصداق همین نگاه هستند.

شیخی ضمن قدردانی از مدیران، پژوهشگران و کارکنان این مجموعه گفت: همه ما خود را سرباز نظام و انقلاب می‌دانیم و وظیفه داریم با تمام توان، در مسیر خدمت به مردم و ارتقای سلامت جامعه گام برداریم. آنچه امروز در پژوهشگاه ملی سرطان می‌بینیم، امیدبخش و نشان‌دهنده آینده‌ای روشن در سایه جهاد علمی است.