صندوق مالی حمل‌ونقل اسلامی راه اندازی می‌شود

باشگاه خبرنگاران جوان؛ محبوبه کباری - فرزانه صادق در همایش تخصصی فرصت‌های سرمایه‌گذاری و تأمین مالی در زیرساخت‌های ریلی و جاده‌ای با محوریت توسعه کریدورها، این رویداد را نقطه عطفی در دیپلماسی اقتصادی و حمل‌ونقل جمهوری اسلامی ایران توصیف کرد و گفت: این همایش در چارچوب راهبرد کلان جمهوری اسلامی ایران، فراتر از یک گردهمایی تخصصی، یک اقدام سیاستی هدفمند برای تثبیت جایگاه ژئواکونومیک ایران در نظم جدید لجستیکی منطقه به شمار می‌رود. رویکرد ما، «حمل‌ونقل‌محور» و مبتنی بر تبدیل ظرفیت‌های ترانزیتی کشور به پیشران رشد اقتصادی و تقویت امنیت پایدار منطقه‌ای است.

وی با اشاره به حضور خود در اجلاس وزرای حمل‌ونقل کشورهای اسلامی در ترکیه افزود: در نشست اخیر که با حضور وزرای حمل‌ونقل کشورهای اسلامی در کشور ترکیه برگزار شد، جمهوری اسلامی ایران رویکردی روشن و عملیاتی را مطرح کرد؛ عبور از بیانیه‌های کلی و حرکت به سمت سازوکارهای اجرایی و نهادی برای تسهیل ترانزیت.

وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: در این اجلاس دو پیشنهاد مشخص از سوی جمهوری اسلامی ایران ارائه شد؛ نخست، تشکیل «اتاق عملیات مشترک حمل‌ونقل اسلامی» و دوم، ایجاد «صندوق مالی حمل‌ونقل اسلامی».

صادق در تشریح پیشنهاد نخست اظهار داشت: اتاق عملیات مشترک با هدف ایجاد هماهنگی حداکثری میان کشورهای عضو در حوزه مدیریت عبور بار، رفع گلوگاه‌های مرزی، همسان‌سازی مقررات و شکل‌گیری پنجره واحد گمرکی میان کشورهای اسلامی پیشنهاد شد. این موضوع مورد تأکید ویژه رئیس‌جمهور نیز قرار دارد و جلسات مستمری برای رفع گلوگاه‌های مرزی برگزار شده و در حال پیگیری است.

وی تأکید کرد: این سازوکار می‌تواند زمان توقف در مرزها را کاهش دهد، شفافیت تبادلات را افزایش دهد و قابلیت پیش‌بینی‌پذیری زنجیره تأمین را تقویت کند.

وزیر راه و شهرسازی درباره پیشنهاد دوم نیز گفت: تأسیس صندوق مالی حمل‌ونقل اسلامی با هدف تأمین مالی پروژه‌های اولویت‌دار کریدوری در کشورهای عضو مطرح شد؛ صندوقی که بتواند از طریق مشارکت دولت‌ها، بانک‌های توسعه‌ای و بخش خصوصی، پروژه‌های زیرساختی با بازده اقتصادی بالا را پشتیبانی و ریسک سرمایه‌گذاری در شرایط تحریمی و پسا‌تنش را کاهش دهد.

صادق افزود: این دو ابتکار در امتداد سیاست دیپلماسی فعال حمل‌ونقل در دولت چهاردهم تعریف شده است؛ سیاستی که بر این باور است امنیت پایدار و رشد اقتصادی منطقه از مسیر اتصال زیرساختی و هم‌پیوندی لجستیکی حاصل می‌شود.

وی با اشاره به برنامه‌های داخلی وزارت راه و شهرسازی اظهار کرد: تکمیل کریدورهای راهبردی، اولویت نخست این وزارتخانه بر اساس تأکیدات چندین‌ساله مقام معظم رهبری و حمایت‌های ویژه رئیس‌جمهور است.

وزیر راه و شهرسازی در تشریح مهم‌ترین پروژه‌های کریدوری کشور گفت: در کریدور شمال ـ جنوب، ۱۶۰ کیلومتر از حلقه مفقوده باقی مانده است که با بهره‌برداری از آن، اتصال پیوسته بنادر جنوبی کشور به مرزهای شمالی و بازارهای اوراسیا برقرار خواهد شد.

وی افزود: در شرق کشور، پروژه ریلی زاهدان تا پایان سال به اتمام ریل‌گذاری خواهد رسید و بهره‌برداری از آن ظرف دو تا سه ماه آینده انجام می‌شود. این اتصال، بندر اقیانوسی چابهار را به شبکه ریلی کشور متصل کرده و نقش ایران در اتصال کشورهای آسیای مرکزی به آب‌های آزاد را تثبیت خواهد کرد.

صادق ادامه داد: در شمال‌غرب کشور نیز پروژه ریلی میانه ـ اردبیل تا پایان سال به بهره‌برداری می‌رسد و پیوند شبکه ریلی کشور با همسایگان شمالی تقویت خواهد شد.

وی همچنین با اشاره به محور سرخس ـ چشمه‌ثریا گفت: این محور که در مذاکرات دوجانبه و سه‌جانبه اخیر با کشور دوست و برادر ترکیه نیز از موضوعات مهم بود، با هدف تقویت کریدور شرق ـ غرب در حال توسعه است. اقدامات زیرساختی لازم برای افزایش کارایی این مسیر در حال انجام است تا اتصال آسیای مرکزی به مرزهای غربی کشور با ظرفیت بالاتر و زمان سیر کوتاه‌تر محقق شود.

وزیر راه و شهرسازی تأکید کرد: این پروژه‌ها صرفاً طرح‌های عمرانی نیستند، بلکه اجزای یک معماری ژئواکونومیک جدید هستند که ایران را به هاب مطمئن ترانزیت منطقه تبدیل خواهند کرد.

صادق در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به همایش تخصصی برگزارشده اظهار داشت: در این رویداد، بسته‌های سرمایه‌گذاری آماده ارائه طراحی شده‌اند؛ پروژه‌هایی با مدل‌های مالی شفاف، سازوکارهای تضمین دولتی، ابزارهای بیمه سرمایه‌گذاری و ظرفیت مشارکت بازار سرمایه.

وی اعلام کرد: در جریان این همایش، تفاهم‌نامه‌هایی بالغ بر ۴۵۰ همت در بخش بزرگراهی و آزادراهی و حدود ۲۲۰ همت در بخش ریلی مبادله شود.

وزیر راه و شهرسازی افزود: در بخش ریلی، در طول دولت چهاردهم نیز چهار نوبت تأمین مالی با بهره‌گیری از ظرفیت بخش خصوصی داخلی و خارجی انجام شده است. همچنین در حوزه تجهیز ناوگان، بیش از ۱۵۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری طی یک سال و اندی گذشته جذب شده است؛ چرا که توسعه زیرساخت ریلی بدون تجهیز ناوگان به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.

صادق خاطرنشان کرد: این حجم از تأمین مالی، نشان‌دهنده شکل‌گیری موجی جدید از سرمایه‌گذاری زیرساختی در کشور است؛ موجی که می‌تواند جایگاه ایران را در معادلات حمل‌ونقل منطقه‌ای و بین‌المللی بیش از پیش تقویت کند.