قدرت‌نمایی سپاه در حساس‌ترین گذرگاه انرژی جهانی

باشگاه خبرنگاران جوان- رزمایش ترکیبی، گرم و هدفمند «کنترل هوشمند تنگه هرمز» نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، که از ۲۷ بهمن آغاز شده بود، با موفقیت کامل به پایان رسید. این مانور بزرگ عملیاتی-دفاعی تحت اشراف مستقیم سرلشکر محمد پاکپور، فرمانده کل سپاه، و نظارت میدانی فرماندهان نیروی دریایی، در حالی برگزار شد که همزمان با دور دوم مذاکرات غیرمستقیم هسته‌ای ایران و آمریکا در ژنو و تشدید تهدیدات نظامی از سوی ایالات متحده، پیام روشنی از آمادگی کامل ایران برای پاسخ قاطع به هرگونه تحرک خصمانه ارسال کرد.

رزمایش با تمرکز بر اشراف اطلاعاتی ۲۴ ساعته، واکنش سریع، بهره‌گیری از تسلیحات نوین و کنترل هوشمند تنگه هرمز، توان بازدارندگی فعال جمهوری اسلامی را در حساس‌ترین آبراه جهان به نمایش گذاشت و با مشارکت محدود روسیه و چین در بخش‌هایی از آن، ابعاد بین‌المللی یافت.

رزمایش «کنترل هوشمند تنگه هرمز» یکی از مهم‌ترین تمرینات دریایی سپاه در سال‌های اخیر بود که در دو مرحله اصلی اجرا شد: مرحله اول با تمرکز بر دفاع مستحکم و تهاجم از جزایر ایرانی خلیج فارس (مانند تنب بزرگ، تنب کوچک و بوموسی)، و مرحله دوم با محوریت کنترل هوشمند تنگه هرمز و تأمین امنیت تردد کشتیرانی. این رزمایش ۲۷ تا ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ ادامه داشت، شامل آتش واقعی و آزمایش تسلیحات پیشرفته بود و بخش‌هایی از تنگه هرمز برای چند ساعت به طور موقت بسته شد تا ایمنی دریانوردی رعایت شود.

اهداف کلیدی رزمایش

- ارزیابی آمادگی یگان‌های عملیاتی نیروی دریایی سپاه در مواجهه با تهدیدات امنیتی و نظامی احتمالی.

- تمرین واکنش سریع، قاطع و فراگیر در برابر توطئه‌های ضد امنیتی دریایی.

- مرور سناریو‌های اقدام نظامی متقابل و بهره‌برداری هوشمند از مزایای ژئوپلیتیک ایران در خلیج فارس و دریای عمان.

- تضمین ایمنی عبور شناور‌های غیرمتخاصم و تجاری، با تأکید بر نقش بازدارنده نیرو‌های مسلح در حفظ امنیت انرژی جهانی.

دستاورد‌ها و عملیات اجرا شده

در طول رزمایش، انواع سامانه‌ها و تسلیحات پدافندی و آفندی با دقت بالا به کار گرفته شد و اهداف تعیین‌شده به طور کامل منهدم گردیدند.

- رزم موشکی: شناور‌های فوق‌سریع موشک‌انداز، موشک‌ها از عمق کشور، سواحل و جزایر ایرانی به اهداف در تنگه هرمز اصابت کردند.

- عملیات پهپادی: یگان‌های پهپادی تهاجمی و شناسایی در شرایط جنگ الکترونیک (اخلال سیگنالی) فعال بودند و اهداف ثابت و متحرک را با موفقیت مورد هدف قرار دادند.

- تسلیحات نوین: استفاده از جدیدترین تاکتیک‌ها و تجهیزات الحاقی به سازمان رزم نیروی دریایی سپاه، از جمله موشک پدافند هوایی صیاد-N ۳ (نسخه دریاپایه عمودپرتاب با برد ۱۵۰ کیلومتر)، موشک‌های کروز ضدکشتی ارتقایافته با هدایت هوش مصنوعی و مقاومت در برابر جمینگ، و پهپاد‌های راهبردی جدید با قابلیت حمله به اهداف هوایی و دریایی. بسیاری از این تسلیحات به دلیل محرمانگی، جزئیات کامل آنها منتشر نشده و در زمان مناسب رونمایی خواهند شد. همچنین، برای نخستین بار تصاویر شلیک موشک صیاد-۳ G از ناو شهید صیاد شیرازی منتشر شد.

- محدودیت تردد: برای ساعاتی تردد در بخش‌هایی از تنگه هرمز محدود شد و اطلاعیه‌های دریایی لازم صادر گردید؛ اقدامی که نشان‌دهنده تعهد ایران به ایمنی کشتیرانی بین‌المللی است.

- مشارکت بین‌المللی: حضور کشتی‌های روسیه و چین در بخش‌هایی از رزمایش، تحت عنوان "کمربند امنیت دریایی ۲۰۲۶"، بر همکاری راهبردی سه کشور تأکید داشت.

اظهارات فرماندهان

سردار علیرضا تنگسیری، فرمانده نیروی دریایی سپاه: «اشراف اطلاعاتی ما بر تنگه هرمز ۲۴ ساعته و در سطوح سطحی، زیرسطحی و هوایی کامل است. جزایر خلیج فارس دژ‌های غیرقابل تصرف هستند و اگر دستور باشد، نیروی دریایی سپاه در کمترین زمان ممکن تنگه را کنترل یا بسته خواهد کرد. امنیت عبور کشتی‌های غیرمتخاصم تضمین می‌شود، اما هر تهدیدی با پاسخ قاطع مواجه خواهد شد.»

سردار محمد اکبرزاده، معاون سیاسی نیروی دریایی سپاه: «حضور ناو‌های بیگانه تحت اشراف کامل اطلاعاتی نیرو‌های مسلح است. بخش عمده ادعا‌ها و تهدیدات مقامات آمریکایی در چارچوب جنگ روانی قابل تحلیل است. نیرو‌های مسلح با آمادگی کامل تحرکات دشمن را رصد می‌کنند و ملت ایران با اتکا به ایمان الهی هرگز دچار هراس نخواهد شد.»

تحلیل راهبردی و پیام‌ها

این رزمایش دقیقاً در شرایط حساس منطقه‌ای برگزار شد: همزمان با افزایش فشار‌های نظامی آمریکا (اعزام ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن به دریای عرب)، تهدیدات مستقیم و دور دوم مذاکرات هسته‌ای در ژنو. نمایش توان بستن موقت تنگه هرمز (که ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور می‌کند) و اشراف کامل بر آبراه، پیامی روشن از بازدارندگی فعال ایران بود.

تحلیل‌های غربی این رزمایش را به عنوان "هشدار دریایی" به واشنگتن تفسیر کرده‌اند، جایی که ایران توانایی اختلال در مسیر‌های کشتیرانی را بدون نیاز به درگیری مستقیم به رخ می‌کشد.

پیامد‌های اقتصادی نیز عمیق است: بسته شدن تنگه می‌تواند ۲۰ میلیون بشکه نفت روزانه را مختل کند، بدون جایگزین کافی، که منجر به رکود جهانی و فشار بر اقتصاد‌های وابسته به انرژی مانند اروپا و آسیا می‌شود.

واکنش‌های بین‌المللی و چشم‌انداز آینده

واکنش‌ها دوگانه بود: اسرائیل و آمریکا آن را "تهدید همیشگی" علیه نیرو‌های منطقه‌ای توصیف کردند. در مقابل، رسانه‌های ایرانی آن را پاسخی به "جنگ روانی" ترامپ دانستند. در چشم‌انداز آینده، اگر مذاکرات ژنو شکست بخورد، احتمال تشدید وجود دارد. ایران با تمرکز بر "سوارم" قایق‌های تندرو و موشک‌های پیشرفته، نشان داد که آماده جنگ نامتقارن است.

پایان موفقیت‌آمیز

رزمایش «کنترل هوشمند تنگه هرمز» نه تنها توان دفاعی، اطلاعاتی و عملیاتی نیروی دریایی سپاه را به رخ کشید، بلکه در سایه تهدیدات خارجی، بخشی از استراتژی دفاع فعال جمهوری اسلامی برای حفظ امنیت پایدار در خلیج فارس و آبراه‌های بین‌المللی را به منصه ظهور رساند. این مانور نشان داد ایران کوتاه نمی‌آید و با قدرت، هوشمندی و اشراف کامل، آماده پاسخ به هر سناریویی است.

منبع: مهر