مسیر پنهان خلق تورم؛ چگونه وعده‌های عمومی به تورم تبدیل می‌شوند؟ | ردپای نهادهای عمومی در خلق نقدینگی

به گزارش اقتصادنیوز، ثبت تورم سالانه ۷۶.۸ درصدی در مهرماه، بار دیگر ضرورت مهار رشد نقدینگی و کنترل تورم را به یکی از مهم‌ترین مسائل اقتصاد ایران تبدیل کرده است. با این حال، اگر منشأ تورم را صرفاً در کسری بودجه دولت و استقراض از بانک مرکزی جست‌وجو کنیم، بخشی از سازوکار شکل‌گیری آن را نادیده گرفته‌ایم. چنان‌که تیمور رحمانی، اقتصاددان، در کتاب «دستور خرج و تورم» بر آن تأکید می‌کند، تعهدات و وعده‌های مالی نهادهای عمومی، دولتی و حاکمیتی که بدون پیش‌بینی منابع مالی کافی بر عهده شبکه بانکی گذاشته می‌شوند، می‌توانند به مسیری دیگر برای خلق نقدینگی و تشدید تورم تبدیل شوند. از این منظر، مهار تورم تنها با کنترل کسری بودجه دولت ممکن نیست؛ بلکه مستلزم پاسخگو کردن تمام نهادهایی است که هزینه تصمیم‌ها و وعده‌های خود را از منابع نظام بانکی تأمین می‌کنند. خبر مرتبط «دستور خرج و تورم» به روایت تیمور رحمانی | چرخه معیوب خلق پول و رشد هزینه‌‌های دولت | چگونه هزینه کسری بودجه از جیب مردم تأمین می‌شود؟

اقتصادنیوز: تورم در ایران فقط در آمارهای پولی و کسری بودجه خلاصه نمی‌شود؛ رد آن را باید در تصمیم‌هایی جست‌وجو کرد که بدون توجه به منابع واقعی اقتصاد، فرمان هزینه‌کرد صادر می‌کنند. تیمور رحمانی در مجموعه مقالات «دستور خرج و تورم» نشان می‌دهد چگونه این چرخه سیاستگذاری، خلق پول و ناترازی‌های اقتصادی را به تورمی مزمن تبدیل می‌کند که هزینه آن را مردم می‌پردازند.

مرکز آمار تورم مهرماه 1405 را اعلام کرد. تورم ماهانه در مهر نسبت به شهریور افزایش یافته و از 4.2 درصد به 4.4 درصد رسیده است. تورم سالانه نیز رکوردی تازه را در کارنامه تورمی کشور به ثبت رسانده و به عدد تاریخی 76.8 درصد دست یافته است. در مقابل اما تورم نقطه به نقطه مهر نسبت به شهریور کاهش یافته و از 89.8 درصد به 88.7 درصد رسیده است. این یعنی تورم در سطوحی قابل‌توجه و البته تاریخی در حال کوچکتر کردن سفره خانوارها است. …