میناب؛ آزمون بزرگ وجدان بشری

  سیدرضا صالحی امیری؛ وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و رئیس ستاد ملی شهدای میناب /    در سیزدهم آبان‌ماه، در یکصدویکمین سفر استانی، همراه با جمعی از اهالی فرهنگ، هنر، سینما و رسانه، میهمان مردم شریف میناب بودیم. گلزار شهدای این شهر، مدرسه شجره‌طیبه و نگاه صبورانه خانواده‌هایی که عزیزان خود را در حملات وحشیانه آمریکایی-صهیونی از دست داده‌اند، تجربه‌ای نیست که با پایان یک سفر خاتمه یابد. در برابر نام ۱۶۸ دانش‌آموز و معلم شهید این مدرسه سر تعظیم فرود می‌آوریم. آنان فرزندان میناب بودند، اما امروز به حافظه مشترک و سرمایه معنوی ملت ایران تعلق دارند.

 با این حال، مواجهه مسئولانه با میناب مستلزم عبور از سطح عاطفه، بدون انکار ضرورت آن و ورود به ساحت اندیشه و اقدام است. سوگ، زبان همدلی است اما مسئولیت تاریخی، هنگامی تحقق می‌یابد که اندوه به آگاهی، آگاهی به تعهد و تعهد به کنش مؤثر تبدیل شود.

 نخستین مسأله، وجه انسانی و تمدنی میناب است. مدرسه نهادی برای پرورش دانایی، انتقال تجربه و استمرار آینده یک جامعه است. کودک، نماد امکان تداوم زندگی و معلم، حامل رسالت انتقال فرهنگ و معرفت است. از همین رو، آسیب به محیط آموزشی و جان‌باختن دانش‌آموزان و معلمان، واجد ابعادی فراتر از خسارت مادی و انسانی است. این واقعه پرسشی بنیادین درباره مسئولیت قدرت در برابر حیات غیرنظامیان و حرمت نهادهای انسانی مطرح می‌کند. آزمون واقعی تمدن در حدودی است که برای اعمال قدرت به رسمیت می‌شناسد.

 در نظم حقوقی بین‌المللی نیز تمایز میان اهداف نظامی و غیرنظامی، اصل تناسب و ضرورت اتخاذ تدابیر احتیاطی، از ارکان بنیادین حقوق بشردوستانه است. اعتبار این قواعد زمانی معنا پیدا می‌کند که در برابر همه دولت‌ها و بدون تبعیض اجرا شوند. نمی‌توان از نظم بین‌المللی سخن گفت، اما در برابر نقض قواعد انسانی آن سکوت کرد. میناب باید فرصتی برای بازاندیشی در این حقیقت باشد که امنیت پایدار، بدون احترام به کرامت انسان و مسئولیت‌پذیری در برابر قواعد مشترک جهانی دست‌یافتنی نیست. …