جشن‌های ۲۵۰۰ ساله تخت‌جمشید در مهر ۱۳۵۰، فراتر از روایت‌های رایج درباره یک «ریخت‌وپاش پرزرق‌وبرق» یا «مقدمه سقوط پهلوی»، پروژه‌ای ۱۳ ساله بود که در تلاقی باستان‌گرایی، درآمدهای نفتی و بلندپروازی‌های دیپلماتیک شاه شکل گرفت؛ رویدادی پرهزینه که بازخوانی اسناد نشان می‌دهد میان اهداف فرهنگی و توسعه‌ای آن با واقعیت زیسته جامعه شکافی عمیق وجود داشت.
این بخش به‌صورت خودکار گردآوری شده است. برای مطالعه کامل خبر، به منبع اصلی مراجعه کنید.
امیرمهدی نادری: مهر ۱۳۵۰ (اکتبر ۱۹۷۱)، تخت‌جمشید برای چند روز به صحنه یکی از پرهزینه‌ترین و پرسروصداترین رویدادهای تاریخ معاصر ایران تبدیل شد. در دشتی خشک کنار ویرانه‌های باستانی، شهری از چادرهای مجهز برپا شد و شصت‌ودو رئیس دولت یا نماینده‌شان، صدها دانشمند، روزنامه‌نگار و چهره‌های فرهنگی از نقاط مختلف جهان به دعوت محمدرضا پهلوی گرد آمدند تا ۲۵۰۰ سال شاهنشاهی ایران را گرامی بدارند. این رویداد از همان روز اول چند روایت رقیب داشت؛ بزرگترین جشن تاریخ، تجلی خودبزرگ‌بینی یا مقدمه سقوط. بررسی اسناد و پژوهش‌های موجود تصویر پیچیده‌تری نشان می‌دهد؛ تصویری که در نقطه‌ی تلاقی ملی‌گرایی باستان‌گرا، سیاست فرهنگی حکومت پهلوی، افزایش درآمدهای نفتی، گسترش نقش منطقه‌ای ایران و تلاش شاه برای معرفی حکومت خود به‌عنوان ادامه‌ای از سنت دیرپای پادشاهی قرار می‌گرفت.
طرح اولیه آن در سال ۱۳۳۷، یعنی پنج سال پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، از سوی شجاع‌الدین شفا، مشاور فرهنگی دربار، مطرح شد. ایده‌ای که سیزده سال در راه بود
برخلاف تصور رایج، ایده برگزاری جشن‌های ۲۵۰۰ ساله ناگهان در آستانه سال ۱۳۵۰ شکل نگرفت. طرح اولیه آن در سال ۱۳۳۷، یعنی پنج سال پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، از سوی شجاع‌الدین شفا، مشاور فرهنگی دربار، مطرح شد. شفا خود روایت کرده که نماینده‌ای غیررسمی از جامعه یهودیان به او یادآوری کرد کوروش بابل را گشود و اسیران یهودی را آزاد کرد. «۲۵۰۰ سالگیِ» این رویداد سال ۱۹۶۱ بود، و همین توضیح می‌دهد چرا مبنای جشن در ابتدا سال ۱۳۴۰ در نظر گرفته شده بود. شفا الهام‌گرفتن از یونسکو را هم دلیل دیگری می‌دانست؛ یونسکو از ۱۹۵۴ کشورها را به بزرگداشت رویدادهای مهم تشویق می‌کرد و در کنفرانس عمومی ۱۹۶۰ همراهی با این بزرگداشت را توصیه کرده بود. …
بازار
