وقتی هوش مصنوعی به اتاق عمل می‌رود | آیا روبات‌ها روزی بدون جراح عمل خواهند کرد؟

همشهری آنلاین -یکتا فراهانی: تصور کنید بیماری روی تخت اتاق عمل قرار دارد و جراح با کمک یک ربات پیشرفته مشغول انجام عمل است. هم‌زمان، سامانه‌ای هوشمند تصاویر زنده بدن بیمار را تحلیل می‌کند، بافت‌های حساس را تشخیص می‌دهد و درباره خطرات احتمالی هشدار می‌دهد. این تصویر دیگر فقط متعلق به فیلم‌های علمی‌تخیلی نیست. ترکیب هوش مصنوعی و رباتیک در حال ایجاد تحول در جراحی است؛ اما آیا روزی ماشین‌ها جای جراحان را خواهند گرفت؟

دکتر محمد عنبری، فلوشیپ و پژوهشگر پسادکتری هوش مصنوعی

از روبات‌های جراحی تا سامانه‌های هوشمند

دکتر محمد عنبری، فلوشیپ و پژوهشگر پسادکتری هوش مصنوعی می‌گوید جراحی طی سال‌های گذشته امکان انجام عمل‌های پیچیده را با ابزارهای ظریف و تصاویر سه‌بعدی فراهم کرده‌اند. در این فناوری، جراح از طریق یک کنسول بازوهای روباتیک را کنترل می‌کند؛ بنابراین برخلاف تصور عمومی، روبات به‌تنهایی جراحی را انجام نمی‌دهد و تصمیم‌گیری اصلی همچنان بر عهده پزشک است.

اما ورود هوش مصنوعی این تجهیزات را وارد مرحله تازه‌ای کرده است. الگوریتم‌های یادگیری ماشین و بینایی کامپیوتری می‌توانند تصاویر جراحی را تحلیل کنند، ابزارها را بشناسند و موقعیت بافت‌های بدن را تشخیص دهند.

هوش مصنوعی چگونه به جراح کمک می‌کند؟

یکی از مهم‌ترین کاربردهای این فناوری، شناسایی بافت‌های حساس مانند عروق خونی، اعصاب و تومورهاست. الگوریتم‌های پردازش تصویر می‌توانند اطلاعات دقیق‌تری از محیط جراحی در اختیار پزشک قرار دهند.

همچنین سامانه‌های هوشمند قادرند برخی نشانه‌های غیرعادی، از جمله علائم احتمالی خونریزی یا نزدیک‌شدن ابزار جراحی به ساختارهای حساس را شناسایی کنند و به تیم پزشکی هشدار دهند.

ترکیب هوش مصنوعی با مدل‌سازی سه‌بعدی و واقعیت افزوده نیز امکان بازسازی دیجیتال اندام‌ها را فراهم می‌کند تا پزشک پیش از عمل و هنگام جراحی اطلاعات دقیق‌تری در اختیار داشته باشد.

بیشتر بخوانید: هشدار درباره مداخلات افراد فاقد صلاحیت در حوزه رادیولوژی: هم پول بیمار هدر می‌رود، … …