گفت‌وگوی اخیر «شینا انصاری»، رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست، با یک پادکست محلی پیرامون تالاب بین‌المللی هامون، از دو منظر محل تأمل و نقد جدی است: نخست، جایگاه حقوقی و ساختاری سازمان حفاظت محیط‌زیست به‌عنوان یکی از ارکان کلیدی دیپلماسی آب که رئیس آن در مواجهه با مطالبه حقابه هامون برای نهاد متبوع خود شأنی قائل نشده و موضوع را یکسره به وزارت خارجه ارجاع می‌دهد؛ و دوم، انتخاب پادکستی با پیشینه‌ای سطحی و نامرتبط برای گفتوگو.
از دیرباز در فرهنگ ایرانی، ضرب‌المثل شده است که «حرمت امام‌زاده به متولی آن است»؛ مثلی که گویای وضعیت این روزهای سازمان حفاظت محیط‌زیست در صیانت از حقوق اکولوژیک کشور است. در گفت‌وگوی مذکور، میزبان پادکست، بدون درک پیشینه تخصصی موضوع، مطالبه‌ای کلی از رئیس سازمان و هیئت دولت مطرح می‌کند مبنی بر اینکه دولت موضوع افغانستان را بر سر یک میز حل کند و اهرم‌های فشار اقتصادی را برای احقاق حقابه تالاب بین‌المللی هامون به کار بندد. خانم انصاری نیز در پاسخ می‌گوید: «این موضوع را در قالب یک بسته منسجم دیده‌ایم. اگر سوابق تخصصی وزیر خارجه را بررسی کنید، متوجه خواهید شد که در حوزه تالاب هامون کار کرده‌اند و به سوابق موضوع اشراف دارند. [این موضوع] را در دولت به‌عنوان یک بسته کامل می‌بینیم.»
ضعف درک هیدروپلیتیک
نگارنده در تاریخ ششم مهرماه، طی جلسه‌ای با فعالان محیط‌زیست و در حضور رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست، ابعاد هیدروپلیتیک رویکرد افغانستان، ابزارهای فشار ایران و فازهای مختلف دیپلماسی آب را تشریح کرد. یکی از مطالبات صریح در آن جلسه این بود که رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست، درک درستی از ابعاد این بحران را به ارکان دیپلماسی آب کشور منتقل کند. بااین‌حال، گفت‌وگوی اخیر ایشان نشان داد که باوجود ارائه توضیحات کارشناسی‌شده، که مورد تقدیر برخی پژوهشگران دیپلماسی آب نیز قرار گرفت، نامبرده همچنان فاقد درک جامع و عملیاتی از این مسئله حیاتی است. …
دانلود از کافه بازار
