فرصت تنفـس برای بنزین

سال‌ها افزایش مصرف بنزین، یکی از چالش‌های ثابت صنعت نفت بود. هر سال خودروهای بیشتری به خیابان‌ها می‌آمدند و بخش قابل توجهی از ناوگان حمل‌ونقل نیز با خودروهای فرسوده به فعالیت خود ادامه می‌داد. هم‌زمان، سهم سی‌ان‌جی در سبد سوخت کشور کاهش پیدا می‌کرد. حاصل این روند، افزایش مداوم تقاضا برای بنزین و دشوارتر شدن تأمین آن بود. به گفته مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی، مصرف بنزین در سال‌های گذشته به‌طور میانگین سالانه ۶ درصد رشد داشته است.

از سوی دیگر حملات اخیر به تأسیسات انرژی، بخشی از زیرساخت‌های تولید، انتقال و توزیع فرآورده‌های نفتی را با آسیب روبه‌رو کرد. از آن زمان، بازسازی تأسیسات و بازگرداندن ظرفیت‌های آسیب‌دیده به مدار در کنار تأمین سوخت کشور ادامه دارد.

حالا آمارهای امسال از تغییر این مسیر حکایت دارد. رشد مصرف بنزین در سال ۱۴۰۵ نسبت به سال گذشته به صفر رسیده و در آبان‌ماه حتی منفی هم شده است. میانگین مصرف روزانه نیز به کمتر از ۱۳۱ میلیون لیتر رسیده است. محمدصادق عظیمی‌فر، مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی، می‌گوید که رشد مصرف بنزین در روزهای سپری‌شده از آبان به منفی ۲ درصد رسیده است. به این ترتیب، پس از چند سال افزایش پیوسته مصرف، برای اولین بار پس از دوران کرونا، روند رشد این فرآورده منفی شده است.

 

چگونه فشار بر مصرف سوخت مدیریت شد؟

این تغییر در شرایطی اتفاق افتاده که مجموعه‌ای از سیاست‌های مدیریت مصرف در ماه‌های اخیر به اجرا درآمده است. یکی از این اقدامات، تغییر نرخ سوم بنزین بود. از ۱۷ شهریور امسال، قیمت بنزین با کارت اضطراری جایگاه از ۵ هزار تومان به ۱۰ هزار تومان افزایش یافت. آمار مصرف نیز از کاهش آن در همین بازه زمانی حکایت دارد. میانگین مصرف روزانه بنزین در ۱۶ روز اول شهریور ۱۴۰۵ حدود ۱۴۴ میلیون لیتر بود، اما در نیمه دوم این ماه به ۱۳۳ میلیون لیتر رسید. البته سیاست‌های غیرقیمتی مدیریت مصرف و تغییر رفتار سوخت‌گیری نیز در این روند نقش دارند. با این حال، فاصله مصرف در دو نیمه شهریور نشان می‌دهد که تغییر نرخ سوم همزمان با کاهش تقاضا بوده است. …